MAHKEMESİ: Karşıyaka 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 25/12/2012
NUMARASI: 2011/413-2012/445
Davacı Y.. C.. vekili Avukat M. T. tarafından, davalı K.. K.. aleyhine 04/10/2011 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 25/12/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Dava, haksız şikayet nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı, arkadaşı olan davalının, kendisinin hakaret ve tehdit suçlarını işlediğini belirterek şikayette bulunduğunu, Cumhuriyet Savcılığı tarafından takipsizlik kararı verildiğini, şikayetin hiç bir kanıt ve emareye dayanmayıp soyut nitelikte olduğunu belirtmiş ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.
Davalı, şikayetinin davacı ile aralarında yaşanan bazı olaylara dayandığını, davacıya ait telefondan kendisine hakaret ve tehdit içerikli mesajlar gönderildiğini, takipsizlik kararı verilmiş olmasının şikayetin soyut olduğu sonucunu doğurmayacağını belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacının davalıya ödünç para verdiği, davalının ise bu parayı iade etmek yerine davacıyı şikayet ettiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dosya kapsamından; davalının polis merkezinde şikayetçi sıfatıyla vermiş olduğu ifadesinde; davacı ile bir ilişki yaşadıklarını ancak 6 ay önce ayrıldıklarını, davacının ayrıldıktan sonra ısrarla kendisiyle görüşmek istediğini, en sonunda davacı ile bağını tamamen kesip yurt dışına gittiğini, yurt dışından geldikten sonra kullanmakta olduğu telefonun bazı sabit numaralardan arandığını ve arayan erkek şahısların kendisini tehdit edip, hakaretlerde bulunduklarını, kendisinin olmadığı bir zamanda ise; davacının yanındaki iki erkekle evine girmiş olduğunu komşusunun kendisine anlattığını, kimseyle bir husumeti olmadığını, kendisini telefonla aratanın davacı olduğunu belirterek şikayetçi olmuştur. Cumhuriyet Savcılığı tarafından yapılan soruşturma neticesinde, dava açmaya yeterli delil bulunmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir.
Şikayet hakkı, diğer bir deyimle hak arama özgürlüğü; Anayasa’nın 36. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir” şeklinde yer almıştır. Hak arama özgürlüğü bu şekilde güvence altına alınmış olup; kişiler, gerek yargı mercileri önünde gerekse yetkili kurum ve kuruluşlara başvurmak suretiyle kendilerine zarar verenlere karşı haklarının korunmasını, yasal işlem yapılmasını ve cezalandırılmalarını isteme hak ve yetkilerine sahiptir.
Anayasa’nın güvence altına aldığı hak arama özgürlüğünün yanında, yine Anayasanın “Temel Haklar ve Hürriyetlerin Niteliği” başlığını taşıyan 12. maddesinde herkesin kişiliğine bağlı dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve özgürlüklere sahip olduğu belirtildikten başka, 17. maddesinde de, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip bulunduğu da düzenleme altına alınmış bulunmaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun 24. maddesinde, kişilik haklarına yapılan saldırının unsurları belirtilmiş ve hukuka aykırılığı açıklanmıştır. 25. maddesinde ise, kişilik haklarına karşı yapılan saldırının dava yolu ile korunacağı açıklanmış,olay tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı BK’nun 49. maddesinde ise saldırının yaptırımı düzenlenmiştir.
Hak arama özgürlüğü ile kişilik haklarının karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin bu iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Daha az üstün olan yararın, daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Hak arama özgürlüğü, diğer özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız olmayıp kişi salt başkasını zararlandırmak için bu hakkı kullanamaz. Bu hakkın hukuken korunabilmesi ve yerinde kullanıldığının kabul edilebilmesi için şikayet edilenin cezalandırılmasını veya sorumlu tutulmasını gerektirecek yeterli kanıtların mevcut olması da zorunlu değildir. Şikayeti haklı gösterecek bazı emare ve olguların zayıf ve dolaylı da olsa varlığı yeterlidir. Bunlara dayanarak başkalarının da aynı olay karşısında davalı gibi davranabileceği hallerde şikayet hakkının kullanılmasının uygun olduğu kabul edilmelidir. Aksi halde şikayetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığı, kişilik değerlerine saldırı oluşturduğu sonucuna varılmalıdır.
Somut olayda, taraflar arasında bir arkadaşlık ilşikisi yaşandığı taraflarca da kabul edilmektedir. Ancak mahkemenin gerekçesinde belirttiği ödünç para ilişkisi taraflarca ileri sürülmediği gibi dosyada da bu yönde bir delil bulunmamaktadır. Davalı, başından geçen bir olayı şikayet konusu yapmış, mahkemece dinlenen davalı tanıkları da, şikayet konusu olayların bir kısmını doğrulamıştır. Davaya konu olayın özellikleri ve gelişim biçimi göz önünde tutulduğunda, şikayet hakkının kullanılması bakımından yeterli emarenin varlığı benimsenmelidir. Yukarıda belirtilen ilke ve saptanan olgular ışığında, davalı yönünden hukuka uygunluk nedeninin gerçekleştiği kabul edilmeli ve dava tümden reddedilmelidir. Mahkemece, kısmen kabul kararı verilmesi doğru görülmemiş ve bu yön bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 03/04/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
.