MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 31/10/2013 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 19/03/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili ve dahili davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Dava, haksız şikayet nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, istemin kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı ve dahili davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, davacının ... Üniversitesi ...'da uzman diş hekimi olarak görev yaptığını, davalının da tedavi maksadıyla davacıya başvurduğunu, davacının tedavi için programının davalıya uymaması nedeniyle davalının talebi üzerine başka bir uzman arkadaşının tavsiye edildiğini, davalının tedavi süreci sonrasında aralarında husumet bulunan üniversite görevlilerinin yönlendirmesi üzerine...Cumhuriyet Başsavcılığı'na 01/09/2010 tarihli şikayet dilekçesi ile asılsız suçlamalarda bulunduğunu, şikayet sonucunda başlatılan soruşturma sonucunda Üniversite yönetimi tarafından verilen Lüzum-u muhakeme kararının Danıştay 1. Dairesi'nce kaldırılmasına karar verildiğini belirterek, uğradığı manevi zararın giderilmesi isteminde bulunmuştur.
Davalı ise, davacı doktorun üniversite hastanesinde tedavi sürecinin uzayacağını ve tedavi protezlerinin ödemesinin Devlet tarafından yapılmayacağını belirterek kendisini özel muayenehanesine yönlendirdiği iddialarının doğru olduğunu, tedavi süresi boyunca ciddi sıkıntılar yaşadığını ve yasal şikayet hakkını kullandığını belirterek davanın reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, davacı hakkında yapılan şikayetin somut olgu ve emarelere dayanmadığı, davalının şikayetinin haksız olduğu gerekçesiyle manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Şikayet hakkı, diğer bir deyimle hak arama özgürlüğü; Anayasa’nın 36. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir” şeklinde yer almıştır. Hak arama özgürlüğü bu şekilde güvence altına alınmış olup; kişiler, gerek yargı mercileri önünde gerekse yetkili kurum ve kuruluşlara başvurmak suretiyle kendilerine zarar verenlere karşı haklarının korunmasını, yasal işlem yapılmasını ve cezalandırılmalarını isteme hak ve yetkilerine sahiptir.
Anayasa’nın güvence altına aldığı hak arama özgürlüğünün yanında, yine Anayasanın “Temel Haklar ve Hürriyetlerin Niteliği” başlığını taşıyan 12. maddesinde herkesin kişiliğine bağlı dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve özgürlüklere sahip olduğu belirtildikten başka, 17. maddesinde de, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip bulunduğu da düzenleme altına alınmış bulunmaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun 24. maddesinde, kişilik haklarına yapılan saldırının unsurları belirtilmiş ve hukuka aykırılığı açıklanmıştır. 25.maddesinde ise, kişilik haklarına karşı yapılan saldırının dava yolu ile korunacağı açıklanmış, BK’nun 49. maddesinde ise saldırının yaptırımı düzenlenmiştir.
Hak arama özgürlüğü ile kişilik haklarının karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin bu iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Daha az üstün olan yararın, daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Hak arama özgürlüğü, diğer özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız olmayıp kişi salt başkasını zararlandırmak için bu hakkı kullanamaz. Bu hakkın hukuken korunabilmesi ve yerinde kullanıldığının kabul edilebilmesi için şikâyet edilenin cezalandırılmasını veya sorumlu tutulmasını gerektirecek yeterli kanıtların mevcut olması da zorunlu değildir. Şikâyeti haklı gösterecek bazı emare ve olguların zayıf ve dolaylı da olsa varlığı yeterlidir. Bunlara dayanarak başkalarının da aynı olay karşısında davalı gibi davranabileceği hallerde şikâyet hakkının kullanılmasının uygun olduğu kabul edilmelidir. Aksi halde şikâyetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığı, kişilik değerlerine saldırı oluşturduğu sonucuna varılmalıdır.
Dava dosyasının incelenmesinde; davalının geçirmiş olduğu rahatsızlık nedeniyle diş ve çene protezi yaptırmak üzere davacının görev yaptığı ... Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nde doğrudan davacıyla kendi doktorunun tavsiyesi üzerine görüştüğü, davalının tedavisinin davacının arkadaşı olan diş hekiminin özel muayenehanesinde yapıldığı, her ne kadar davacı tarafından davalının talebi üzerine özel muayenehanesi olan doktor arkadaşının tavsiye edildiği belirtilmiş ise de davalının tedavisinin davacının uzmanlık alanını ilgilendirdiği ve dava dışı doktorun muayenehanesinde davalının tedavisinin davacı tarafından yapıldığı, yapılan tedavi süresince ödeme yapıldığı iddiasının hayatın olağan akışına uygun olduğu, bu iddiaların davalının tedavi süresince yanında bulunan yakınları tarafından da doğrulandığı nazara alındığında davalının şikayetçi olmasında bir takım az da olsa emareler bulunduğu anlaşılmakla, şikayetin olağan kuşku üzerine somut emarelere dayandırılarak yapıldığı kabulü ile istemin tümden reddi gerekirken, şikayetin haksız olduğundan bahisle istemin kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.
SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalılar yararına BOZULMASINA; bozma nedenine göre davacının tüm, davalıların diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına ve davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 08/06/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.