(5237 S. K. m. 52, 53, 257) (2709 S. K. m. 40) (5271 S. K. m. 34, 40, 231, 232, 309)
Dava: Görevi ihmal suçundan sanıklar O. Ç. ve S.. E.'in, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 257/2, 52/2, maddeleri gereğince ayrı ayrı 3.600 yeni Türk lirası adlî para cezaları ile cezalandırılmalarına, aynı Kanun'un 53/1-a,b,c,d,e bentlerinde yazılı haklardan yoksun bırakılmalarına dair Ü. 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.09.2008 tarihli ve 2007/351 esas, 2008/484 sayılı kararının Adalet Bakanlığınca 16.06.2007 gün ve 32132 sayılı yazı ile yasa yararına bozulmasının istenmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 01.07.2009 gün ve 161080. sayılı tebliğnamesiyle dava dosyası Daireye gönderilmekle incelendi:
Tebliğnamede 5237 sayılı Kanun'un 53/1. maddesindeki haklardan yoksun bırakılma kararı verilebilmesi için hapis cezasına mahkumiyetin zorunlu olduğu gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir denilmektedir.
Gereği görüşüldü;
Karar: 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 40/2. fıkrasında: Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır. hükmüne yer verildiği gibi,
Bu düzenlemeye paralel olarak 5271 sayılı Ceza Yargılaması Yasası'nın 34/2. maddesinde: Kararlarda, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekilleri belirtilir.
231/3 maddesinde: Hazır bulunan sanığa ayrıca başvurabileceği kanun yolları, mercii ve süresi bildirilir
232/6. maddesinde: Hüküm fıkrasında, 223 üncü maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve merciinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir. şeklinde emredici düzenlemeler bulunmaktadır.
Gerek yüze karşı, gerekse yoklukta verilen hüküm ve kararlarda, başvurulacak yasa yolunun, süresinin, başvuru yapılacak merci ile başvuru şeklinin belirtilmesi zorunluluk arz etmektedir.
Ceza Yargılaması Yasası'nın 40. maddesinin 1. fıkrasında, kusuru olmaksızın bir süreyi geçirmiş olan kişinin, eski hale getirme isteminde bulunabileceği, 2. fıkrasında ise, yasa yoluna başvuru hakkının kendisine bildirilmemesi halinde, kişinin kusursuz sayılacağı hususlarının düzenlenmesi karşısında, somut olayda, yasa yolu, mercii, süre ve şekilden birisinin veya birkaçının hiç gösterilmemesi veya yanlış gösterilmesi ya da sürenin başlangıcı konusunda tebliğ ya da tefhimin esas alınacağının yanılgıya neden olacak şekilde belirtilmesi halinde, 5271 sayılı Yasanın 40. maddesindeki düzenleme uyarınca eski hale getirme nedeninin varlığı kabul edilmelidir.
Ü. 3. Asliye Ceza Mahkemesi inceleme konumuz olan kararında, yakınanlar katılanlar ve sanıkların yokluğunda verilen hükmün 7 gün içinde Yargıtay'da temyiz edilebileceği belirtmiş olmakla birlikte, başvuru yapılacak merci, başvuru şekli, başvurulacak yasa yolu süresinin başlangıç tarihi konusunda eksikliği gidermeye yeterli meşruhatlı duyuru ile tarafları bilgilendirmeli ve tarafların eski hale getirme talebinde bulunarak yasa yoluna başvurması durumunda hukuksal sürecin tamamlanmasını sağlamalıdır. Olağan yolla veya eski hale getirme yöntemiyle açılmış bir temyiz davası bulunmadığı takdirde ise, hükümlerin kesinleşmesinden sonra yasa yararına bozma yoluna gidilebilecektir.
5271 Sayılı CMK'nun 309. maddesinde düzenlenen yasa yararına bozma kurumu, kesin olan ya da temyiz edilmeden kesinleşen hükümlere karşı başvurulan olağanüstü bir yasa yoludur. Henüz kesinleşmeyen kararın yasa yararına bozulması için incelenmesi olanaksızdır.
Açıklanan nedenlerle yoklukta verilen kararın yakınanlar, katılanlar ve sanıklara yöntemine uygun tebliği ve temyiz edilmemesi durumunda kesinleştiğinin kabulü gerekmektedir.
Sonuç: Ü. 3. Asliye Ceza mahkemenin 18.09.2008 gün ve 2007/351, 2008/484 sayılı kararının açıklanan nedenlerle kesinleşmediği, anlaşıldığından Tebliğnameye aykırı olarak yasa yararına bozma isteminin REDDİNE, tebligat eksikliğinin mahallinde giderilmesine, 29.09.2009 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy