Tehdit ve hakaret suçlarından şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda Develi Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 13/01/2020 tarihli ve 2018/1386 soruşturma, 2020/4 esas, 2020/3 sayılı iddianamenin iadesine dair Develi Asliye Ceza Mahkemesinin 24/01/2020 tarihli ve 2020/3 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Kayseri 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 11/02/2020 tarihli ve 2020/70 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
İstem yazısında; "Her ne kadar sanık hakkında düzenlenen iddianamenin, "...Şüpheli hakkında tehdit ve hakaret suçlarını işlediği iddiasıyla iddianame düzenlenmiş ise de, müştekinin 31/07/2018 tarihli dilekçesi ve yine aynı tarihli savcılık ifadesinde şüphelinin kendisine ısrarla rahatsız ettiğini, kendisine sosyal hayatta rahat vermediğini çalıştığı iş yerlerine geldiğini, kendisinin ve babasının telefonlarından rahatsız ettiğini belirtmiş ancak müştekinin bu beyanı ile ilgili olarak hiç bir araştırma yapılmadığı şüpheli ile müşteki arasında telefon görüşmelerine ilişkin HTS kayıtlarının dosyada bulunmadığı bu hususta bir talep de olmadığı anlaşılmış bu hususta eksikliğin giderilmeden dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmakla .. " gerekçesiyle iadesine karar verilmiş ise de,
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 170/4. maddesindeki “İddianamede, yüklenen suçu oluşturan olaylar, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanır.” şeklindeki düzenleme ile aynı Kanun’un 225/1. maddesinde yer alan "Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve faili hakkında verilir." şeklindeki düzenleme karşısında, iddianamedeki anlatıma göre şüpheliye isnat edilen suçları oluşturan olayların mevcut delillerle ilişkilendirilerek gösterildiği ve şüpheliye yüklenerek suç olduğu kabul edilen eylemlerin neler olduğundan bahsedildiği gibi iddianame konusu olmayan suç veya suçlara ilişkin yargılamanın her aşamasında suç duyurusunda bulunabileceği cihetle, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." denilmektedir.
Hukuksal Değerlendirme:
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 174. maddesi;
"(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren on beş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;
a-170. maddeye aykırı olarak düzenlenen,
b-Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,
c-Ön ödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.
(2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.
(3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.
(4) Cumhuriyet Savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.
(5) İade kararına karşı Cumhuriyet Savcısı itiraz edebilir." şeklinde düzenlenmiştir.
Aynı Kanun’un 170/3. maddesinde; "Görevli ve yetkili mahkemeye hitaben düzenlenen iddianamede;
a) Şüphelinin kimliği,
b) Müdafii,
c) Maktul, mağdur veya suçtan zarar görenin kimliği,
d) Mağdurun veya suçtan zarar görenin vekili veya kanuni temsilcisi,
e) Açıklanmasında sakınca bulunmaması halinde ihbarda bulunan kişinin kimliği,
f) Şikayette bulunan kişinin kimliği,
g) Şikayetin yapıldığı tarih,
h) Yüklenen suç ve uygulanması gereken kanun maddeleri,
i) Yüklenen suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilimi,
j) Suçun delilleri,
k) Şüphelinin tutuklu olup olmadığı, tutuklanmış ise, gözaltına alma ve tutuklama tarihleri ile bunların süreleri, gösterilir." hükümleri yer almaktadır.
CMK'nın 174. maddesinde iddianamenin iadesi müessesi düzenlenmiştir. Bu kurumla, kamu davasının açılmasından evvel kanuni şartları taşımayan, yeterli bilgileri içermeyen ve hatalı düzenlenen iddianamelerin bir nevi süzgeçten geçirilip filtrelenerek yargının faaliyetinin hızlandırılması, makul sürede yargılamanın gerçekleştirilmesi, gereksiz davaların önüne geçilmesi, lekelenmeme hakkının korunması amaçlanmaktadır.
CMK’nın 174. maddesinde iddianamenin iadesi sebepleri sınırlı sayıda gösterilmiştir. Bu sebepler dışında iddianamenin iade edilmesi ceza adalet sistemimizde kabul edilmemiştir. Somut olayda; şüpheli ... hakkında tehdit ve hakaret suçları için yürütülen soruşturma sonucunda iddianame tanzim edildiği, Mahkemenin ise "Şüpheli hakkında tehdit ve hakaret suçlarını işlediği iddiasıyla iddianame düzenlenmiş ise de, müştekinin 31/07/2018 tarihli dilekçesi ve yine aynı tarihli savcılık ifadesinde şüphelinin kendisine ısrarla rahatsız ettiğini, kendisine sosyal hayatta rahat vermediğini çalıştığı iş yerlerine geldiğini, kendisinin ve babasının telefonlarından rahatsız ettiğini belirtmiş ancak müştekinin bu beyanı ile ilgili olarak hiç bir araştırma yapılmadığı şüpheli ile müşteki arasında telefon görüşmelerine ilişkin HTS kayıtlarının dosyada bulunmadığı, bu hususta bir talep de olmadığı" gerekçesi ile iadesine karar verdiği, Cumhuriyet Savcısı tarafından iddianamenin iadesine ilişkin karara süresi içerisinde itiraz edildiği, vaki itirazın bu itirazı incelemekle yetkili ve görevli Kayseri 3. Ağır Ceza Mahkemesi'nce reddedildiği görülmüştür.
Yukarıda ayrıntısı ile yapılan açıklama ışığında; şüpheli hakkında isnad edilen suçlarla ilgili olarak, dinlenen tanıkların müştekinin beyanlarını doğrulaması, toplanan delillere göre kamu davası açılması için yeterli şüphenin mevcut olması ve iddianame konusu olmayan kişilerin huzur ve sükununu bozma suçuna ilişkin yargılama aşamasında suç duyurusunda bulunabileceğinin anlaşılması karşısında, iddianamenin iadesi kararının ve bu karara yapılan itirazın reddine dair kararın hukuka uygun olmadığı görülerek tebliğnamedeki talebin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Sonuç ve Karar:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, kanun yararına bozma isteği doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,
1-Kayseri 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 11/02/2020 tarihli ve 2020/70 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
2-Aynı Yasa maddesinin 4-a fıkrası gereğince, sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Yüksek Adalet Bakanlığı'na sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 28/10/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy