(818 S. K. m. 44)
Dava: Taraflar arasındaki trafik kazasından doğan karşılıklı tazminat davaları üzerine yapılan yargılama sonunda, ilamda yazılı nedenlerden dolayı toplam 4.183.325 lira maddi ve manevi tazminatın Üzeyir ve Faruk Ö'ten müştereken ve müteselsilen alınarak Niyazi ve Mustafa K'ya ödenmesine, 686.250 liranın 31.5.1987 tarihinden itibaren % 30 faiziyle birlikte Niyazi K.dan alınarak Üzeyir ve Faruk Ö'e ödenmesine; tarafların fazlaya dair istekleri ile Üzeyir ve Faruk Ö., Mustafa K. hakkındaki davanın reddine ilişkin hükmün süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmesi üzerine gereği konuşuldu:
Karar: Dava ve karşılık dava aynı trafik kazasından doğan karşılıklı tazminat istemleridir.
Mustafa K.'ya ait 06 plakalı araçla Faruk Ö.'e ait 06 plakalı aracın 31.5.1987 günü çarpışması sonucu her iki araç hasara uğramakla beraber birinci aracın sürücüsü Turgut Sülen K. ölmüştür. Diğer aracın sürücüsü ise Üzeyir Ö. tir. Aynı kazada birinci araçta yolcu olarak bulunan dört kişi de yaralanmıştır. Asıl dava dilekçesinde hasardan doğma maddi tazminat olarak üç milyon lira ile ölenle yaralıların verdiği elem ve acı karşısında bir ayrım yapılmaksızın on milyon liranın ödetilmesi istenilmektedir. Bu davanın davacılarından Niyazi K. ölenin babası ve Mustafa K. kardeşidir. Hükme dayanak tutulan ceza mahkemesince alınmış Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinin 20.1.1988 günlü raporuna göre olayda Turgut Sülen K. 6/8, Üzeyir Ö. 2/8 oranında kusurludurlar. Mahkemece diğer deliller de toplandıktan sonra asıl davadan ötürü 683.325 lira maddi tazminatın Üzeyir ve Faruk Ö'ten alınarak Niyazi ve Mustafa K.'ya karşılık davadan ötürü 686.250 lira maddi tazminatın da ölenin mirasçısı Niyazi K.'dan alınarak Üzeyir ve Faruk Ö.'e verilmesine, Mustafa K. ölenin mirasçısı olmadığından onun hakkındaki karşılık davanın reddine yine asıl davadan ötürü üçbuçuk milyon lira manevi tazminatın Üzeyir ve Farık Ö.'ten alınarak Niyazi ve Mustafa K.'ya verilmesine hükmedilmiştir.
1 - Davacı Niyazi K. 06 949 plakalı aracın maliki olmadığı halde bu aracın hasara uğramış bulunmasından dolayı onun yararına maddi tazminata hükmedilmiş olması bozmayı gerektirir.
2 - Karşılık davalı Mustafa K. aynı aracın işleteni olduğu halde 06 576 plakalı diğer aracın hasara uğramış bulunmasından ötürü tazminatla sorumlu tutulmamış olması 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85. maddesi hükmüne aykırıdır.
3 - Karşılık davada Niyazi K.'nın ölen sürücü Turgut Sülen K.'nın mirasçısı sıfatı ile sorumlu olduğu ileri sürülmemiş, aksine alacağın yalnız araç sahibi davalı Mustafa K.'dan alınmasına karar verilmesi istenilmiştir. Cevap dilekçesindeki bu açık iddia başka türlü anlaşılamaz. O halde bu yön gözetilmeksizin ve ayrıca ileri sürülmediği halde karşılık dava resen genişletilip Niyazi K.'nın haksız eylemi işleyen Turgut Sülen K.'nın mirasçısı sıfatı ile sorumlu tutulması Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 74 ve 75. maddeleri hükümlerine aykırıdır.
4 - Asıl davada müteselsilen tahsil isteği olmadağı halde o yolda hüküm kurulmuş olması da usule aykırıdır.
5 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların yukardaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın 3. bentte gösterilen nedenle davacılardan Niyazi K.; 1, 2 ve 4. bentlerde gösterilen nedenlerle davalılar yararına BOZULMASINA 22.2.1990 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy