(2709 S. K. m. 22) (765 S. K. m. 195)
Dava: Davacı M. A. vekili Avukat Ö. A. L. tarafından, davalılar M. Y. Y. ve diğerleri aleyhine 1/2/1999 gününde verilen dilekçe ile yayın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair verilen 16/9/1999 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Konu: Dava, yayın yoluyla kişilik haklarına saldırı nedenine dayanan manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Davacı vekili; davalı M. Y. Y.'ın Radikal Gazetesinin 19/12/1998 günlü sayısında Koca kulak işbaşında başlığı altında yayınlanan köşe yazısında; A., Anayasa ve yasalarla güvence altına alınmış kişisel özgürlüklerin ve haberleşmenin gizliliği ilkesinin siyasi şantaj maksadıyla ihlal edildiğini... Akşener ve tayfasının işlediği telefonları dinleme suçu yasalarımızda cezalandırılıyor. Böyle yasa dışı yollardan elde edilen bilgilerin kullanılması suçu ağırlaştırıyor...,...M. A.'in, şecaat arzederken sirkatini söylediği basın toplantısı,Rahmetli İ. İ. vaktiyle TBMM'de milletvekillerinin dolaplarının polisçe aranması skandalından sonra Bu gece eşkıyanın ne yapacağı belli olmaz demişti. Hayatta olsaydı A.'in koca kulakları için ne söylerdi dersiniz? şeklindeki ifadelerin iftira niteliğinde suçlamalar olduğundan söz ederek tazminat isteğinde bulunmuştur.
Davalılar vekili, davacının 17/12/1998 günü İstanbul'da Ceylan Otel'de yaptığı basın toplantısında, dava konusu yazının yayınlandığı gazetenin de içinde yer aldığı Doğan Yayın Holding A.Ş. gazetecilerin kendi aralarında, bir bakanla ve Doğan Holding A.Ş. yöneticilerin üçüncü kişilerle yaptığı ve ahlak dışı ve yasaya aykırı içerik taşımayan telefon konuşması bantlarını basın mensuplarına dinlettiği ve kopyalarını dağıttığı bu eylemin Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelere, Anayasa'ya, Türk Ceza ve Medeni Yasalarına aykırı olduğu, davacının kendi kusuru ile bu yazının yazılmasına yol açtığından söz ederek davanın reddi isteğinde bulunmuştur.
Mahkemece istek kişilik haklarına saldırı gerekçesiyle kısmen hüküm altına alınmış, karar davalılar vekilince temyiz edilmiştir.
Haberleşmenin gizliliği uluslararası sözleşmelerde temel hak olarak düzenlenmiştir. İç hukukta da en üst norm olan 1982 Anayasa'sının 22. maddesinde Haberleşme hürriyeti kenar başlığıyla koruma altına alınmıştır.
Öte yandan sözü edilen hakka aykırılık halleri Alman Fransız, İsviçre, İtalya ve İspanyol ceza kanunlarında bir suç türü olarak gösterilmiştir. Türk Ceza Kanununun 195 maddesi de bu düzenlemelere paralel bir yaptırımı içermektedir.
Davacı, 17/12/1998 günlü basın toplantısında bir bakan ile bir gazetenin genel yayın yönetmeni arasındaki telefon konuşmasının ses kaydını açıklamıştır. Dava konusu yazı bu açıklama üzerine yayınlanmıştır.
Davacı siyasi kimliğe sahip bir kişidir. Daha önce İçişleri Bakanlığı yapmıştır. Anayasa ve uluslararası normlarca teminat altındaki haberleşme özgürlüğü çerçevesinde gizli kalması gereken özel bir telefon görüşmesi kaydının basına açıklanması biçiminde gelişen bir olayın eleştirilmesi yine bir Anayasal hak olan basının eleştiri hakkı kapsamındadır.
Davacı tarafından iki kişi arasında geçen ve o kişilerin gizlilik alanları ile ilgili bulunan (kapsamı ne olursa olsun) bir konuşmanın açıklanması başlı başına hukuka aykırılık teşkil eder. O toplumun fertlerinde huzursuzluk ve güvensiz bir ortamın yaşatılması sonucunu doğurur, işte dava konusu yazı da bu nedenle yayınlanmıştır. Yazı böyle bir davranışa karşı gösterilen tepkinin bir sonucudur ve eleştiri sınırları içinde kalınmak suretiyle kaleme alınmıştır. Bu nedenle yazının yayınlanmasında hukuka aykırılık görülmediğinden davanın reddi gerekir, karar bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24.02.2000 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy