(6831 S. K. m. 2) (2924 S. K. m. 11, 12)
Davacı Aziz D. tarafından, davalı Orman Bakanlığı aleyhine 24.2.2000 gününde verilen dilekçe ile kıymet takdirine itiraz ve tesbit istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulü ile Değirmendere Köyü 126 ada 42 parselin beher m2 sinin 600.000 lira tamamının 12.019.110.000 lira olduğunun tesbitine dair verilen 19.10.2000 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı Orman Bakanlığı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Dava; 6831 Sayılı Orman Kanununun 2/B maddesine göre hazine adına orman dışına çıkarılan ve 2924 Sayılı Kanunun 11 ve 12 maddeleri kapsamına giren taşınmazların hak sahiplerine satışları için, Orman Bakanlığı Rayiç Bedel takdir Komisyonlarınca belirlenen taşınmazın rayiç bedelinin indirilmesine ilişkindir.
Davacı, Alanya Değirmendere Köyü Kızılharman Mevkiinde bulunan dava konusu taşınmazın komisyonca belirlenen bedelinin fazla olduğunu açıklayarak indirilmesini istemiş, davalı vekili davanın reddini savunmuş, istek mahkemece kısmen kabul edilmiş, karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Değer, arazide gelir metoduna göre, arsada emsal satışlar esas alınarak belirleneceğinden, taşınmazların kıymetlerinin takdirinde cins ve vasıflarının öncelikle saptanması gerekir.
Davalı idare, 1999 yılında yaptığı tesbitte dava konusu Değirmendere Köyü 126 ada 42 parseli tarla olarak nitelendirmiştir. Mahkemece yapılan keşifte taşınmazın değerini etkileyecek nitelik ve unsurlar belirlenerek tutanağa yazıldığı görülmüş ise de, bilirkişilerin hazırladığı raporlarında; dava konusu olan 126 Ada 42 nolu parselin toprağı, topoğrafik ve jeolojik yapısı, kullanım imkanları, çevre arazilerin durumu ve konumu ile eşdeğer çevre arazilerin çıplak arz değerleri, imar-ihyası için gerekli emek ile masraflar dikkate alınarak değerlendirmeye tabi tutulmuştur.
Bu duruma göre, öncelikle taşınmazların bulundukları yerin, yerleşme bölgelerine yakınlıkları, etraflarındaki yapılaşma durumu, Alanya Belediyesi mücavir alanı içerisinde kalıp kalmadıkları, belediye hizmetlerinden yararlanıp-yararlanmadıkları araştırılarak taşınmazların vasfı açıkça saptanmalı, arsa kabul edildiği takdirde emsal satışlara göre ehil bilirkişilere hesap yaptırılmalı, arazi kabul edilirse, çevrede ekimi mutad olarak belirlenen ürünlerin, münavebe alınmak sureti ile zirai gelir metoduna göre taşınmazların kıymetini etkilemeyen faktörlerden pazarlama durum ve üretim özelliklerinin de tek tek açıklanarak, belirlenen ürünlere ait resmi kurumlardan alınan verilere göre ortalama verim, fiyat ve giderlerine göre tesbit yaptırılmalı, tesbit edilen değerlerin kapitalize edilerek 1 m2 sinin Türk lirası olarak bedeli bulunarak yüzölçümü ile çarpılarak elde edilecek toplam bedelin hesaplanması için bilirkişilerden rapor alınmalı, raporların verilere uygun olup olmadığı denetlenmeli ve oluşacak sonuç ve vicdani kanaat doğrultusunda hüküm kurulmalıdır.
Bütün bu anlatılanlar üzerinde durulmadan sadece bilirkişilerin hazırladıkları rapor esas alınarak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.
Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA 14.05.2001 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy