(2709 S. K. m. 135) (507 S. K. m. 1)
Davacı A. Göğebakan ve diğerleri vekili Avukat Y. Erkal tarafından, davalı İçel Mezitli Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı aleyhine 07/04/1999 gününde verilen dilekçe ile davacıların yönetim kurulu üyeliklerinin düşürülmesine ilişkin yönetim kurulu kararının iptalinin istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04/12/2000 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Dava, davacıların Esnaf ve Sanatkarlar Odası Yönetim Kurulu üyeliklerinin düşürülmesine ilişkin yönetim kurulu kararının iptali ve yönetim kurulu üyelik haklarının devam ettiğinin tespiti istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem kabul edilmiş, karar davalı oda tarafından temyiz edilmiştir.
Anayasanın 135. maddesine göre meslek kuruluşları kamu kurumu niteliğindedir. Aynı düzenleme 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkarlar Yasası'nın 1. maddesinde de yer almıştır. Uyuşmazlık Mahkemesinin 24/12/1980 gün ve 1980/7-7 sayılı kararında, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yönetsel yapı içinde bulunan ve kamu hizmeti gören idari birimler olduğu, odalara kayıt işlemlerinin ise idari işlem niteliği taşıdığı belirtilmektedir.
Somut olayda kamu kurumu niteliğinde olan davalıya husumet yöneltilerek yasal organı tarafından alınmış idari nitelikte bir kararın iptali istendiğine göre, talep ve işlemin idari nitelik taşıdığı kabul edilmek gerekir. Bu duruma göre, bu tür bir uyuşmazlık idari yargı yerinde görülmelidir. Bir mahkemenin görevli olup olmadığı hususu kamu düzenine ilişkin olup, açıkça veya hiç ileri sürülmese de resen nazara alınır. Şu durum karşısında mahkemece, yargı yolu bakımından dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenmiş olması bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer yönlerin şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 01.11.2001 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy