(818 S. K. m. 43)
Davacı RK. vekili Avukat RE. tarafından, davalı A. SP A ve Karayolları Genel Müdürlüğü aleyhine 10/7/1998 gününde verilen dilekçe ile yol yapımı sırasında davacının taşınmazına verilen zarar nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalı Karayolları Genel Müdürlüğü yönünden davanın reddine, diğer dayalı yönünden kısmen kabulüne dair verilen 25/4/2001 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı ile davalı A. SPA vekilleri taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Tarafların diğer temyiz itirazlarına gelince; dava davacının tapulu taşınmazına verilen zarar nedeniyle maddi tazminat isteğine ilişkindir. Mahkemece Karayolları Genel Müdürlüğü hakkındaki davanın reddine, diğer davalı yönünden kısmen kabulüne ve zarara uğrayarak kullanılmaz hale gelen yerin Karayolları Genel Müdürlüğü adına tesciline karar verilmiş ve bu karar davacı ile davalılardan A. SPA tarafından temyiz edilmiştir.
Karayolları Genel Müdürlüğünce yaptırılmakta olan otoyolun yapımını üstlenen A. SP A şirketinin, yol yapımı sırasında davacıya ait tapulu yerde izinsiz kazı yaparak araziyi kullanılmaz hale getirdiği anlaşılmaktadır. Böylece taşınmazın eski hale getirilmesinin mümkün bulunmadığı anlaşıldığına göre, davacının zararı taşınmazın rayiç değerine göre hesaplanmalıdır. Ancak bu arada yer üzerinde davacının mülkiyet hakkı devam edeceğinden BK.'nun 43. maddesi uyarınca belirlenerek rayiç değerden hakkaniyete uygun bir indirim yapılarak karar verilmelidir. Yoksa kullanılamaz derecede zarar gören taşınmazın mülkiyelinin tarafların açık istek ve kabulleri dışında tam tazminat karşılığı el değiştirmesine karar verilemez. O halde davalı Karayolları Genel Müdürlüğünün yerin mülkiyelinin devri hakkında hiçbir isteği bulunmadığı halde zarar gören bölümün tapu kaydının iptali ile adı geçen davalı adına tesciline karar verilmiş olması doğru değildir.
Mahkemenin kabul şekline göre de; Karayolları Genel Müdürlüğü hakkındaki dava tümden reddedilmiş olduğu halde haksız zenginleşme yaratacak şekilde lehine tescil kararı verilmiş olması da usul ve yasaya aykırıdır. Mahkemece bu yönler üzerinde durulmadan yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın (2) sayılı bentte açıklanan nedenle BOZULMASINA, tarafların diğer temyiz itirazlarının (1) sayılı bentte açıklanan nedenlerle reddine ve peşin alınan harçların istekleri halinde temyiz eden taraflara geri verilmesine 24/12/2001 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy