(4721 S. K. m. 683)
Dava: Davacılar A. A. ve diğerleri vekili Avukat S. A. tarafından, davalı SS Samyeli Yapı Koop. aleyhine 19.10.1998 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 7.12.2000 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraflar vekillerince süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Karar: 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Davacıların öteki temyiz itirazlarına gelince;
Dava, tazminat istemine ilişkindir. Dosyadaki bilgi, belge ve açıklamalar ile bilhassa 26.5.1999 tarihli keşifte dinlenen tanık anlatımlarından; davalının hafriyat çalışmaları nedeniyle davacılara ait taşınmazda bulunan sekiz adet zeytin ağacının tamamen zarar gördüğü anlaşılmaktadır. Bilirkişi raporunda bir ağacın ekonomik değerinin 30 milyon lira olduğu belirtilmişse de, ağacın enkazı ile getirdiği ürün bedeli gözetilerek hesaplanmış gerçek ağaç bedeli olup olmadığı bakımından raporda eksiklik bulunmaktadır. Belirtilen hususların bildirilen rakama dahil olup olmadığı hususu araştırılıp ağacın gerçek bedeli belirlenerek sekiz ağaç zararına hükmolunması gerekirken, yerel mahkemece raporda bildirilen değer üzerinden ve iki adet ağaç zararı yönünden tazminata karar verilmesi doğru görülmemiştir. Öte yandan davalının haksız eylemi nedeniyle taşınmazın eski hale getirilmesinin de davada istendiği, yapılan ilk keşifte sonucunda taşınmaza yığılan malzemeler ve toprağın başka yere nakledilmesi için eski hale getirme tazminatı hesaplandığı 20.9.2000 tarihinde yapılan ikinci keşifle harfiyat ve molozların davalı tarafından tamamen kaldırılmış olduğunun belirlendiği görülmektedir. Eski hale getirme tazminatı yönünden davanın konusuz kaldığı mahkemece belirtilmiş ise de; toprak ve molozların kaldırılması ile taşınmaz toprağının kendiliğinden eski hale gelmiş sayılıp sayılmayacağı bunun için belli bir süre geçmesi gerekip gerekmediği, eski hale gelmesi için ilave çalışma ve zirai malzemeye ihtiyaç bulunup bulunmadığı hususları incelenip değerlendirilmeli ve var ise ilave çalışma bedeline veya belirlenecek süredeki gelir kaybına hükmolunmalıdır. Mahkemece bu yönün gözetilmemiş olması da ayrıca bozmayı gerektirmiştir.
3- Davalının öteki temyiz itirazlarına gelince;
Davalı tarafından ödendiği anlaşılan yargılama giderlerinin davacı tarafından yapıldığı kabul edilerek davalıya yükletilmesine karar verilmiş olması bozma nedenidir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle davacılar yararına, (3) sayılı bentte gösterilen nedenle davalı yararına bozulmasına; tarafların öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine ve peşin alınan harçların istek halinde geri verilmesine 21.01.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy