(818 S. K. m. 41, 46, 43, 47)
Davacı Burcu Soyuyüce' ye velayeten Aldül Haluk Soyuyüce vekili Avukat Fahri Kavuş tarafından, davalı İlhan Vezirhüyük ve Turgut Vezirhüyük' e velayeten İlhan Vezirhüyük aleyhine 10.10.1997 gününde verilen dilekçe ile hayati tehlike geçirecek şekilde yaralama nedeni ile uğranılan manevi zararın tazmini istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalı İlhan Vezirhüyük yönünden davanın husumet nedeni ile reddine, davalı Turgut Vezirhüyük yönünden davanın kabulüne dair verilen 21.1.2002 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı ve davalı Turgut Vezirhüyük vekilleri taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten soma tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor i!e dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Davacının temyiz itirazlarına gelince;
Dava, haksız eylemden kaynaklanan manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davalılardan İlhan Vezirhüyük yönünden davanın husumet nedeni ile reddine, davalı Turgut Vezirhüyük yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Karar davacı ve davalı Turgut Vezirhüyük tarafından temyiz edilmiştir.
Davalılardan Turgut Vezirhüyük haksız eylem tarihinde 18 yaşından küçük olduğundan, babası olan İlhan Vezirhüyük de aile reisi sıfatıyla sorumlu gösterilmiştir. Davalı Turgut Vezirhüyük, davacı Burcu Soyuyüce' yi öldürmeye tam teşebbüs suçundan mahkum olmuştur. Mahkeme davalılardan İlhan Vezirhüyük hakkındaki davayı reddederken, davalının oğlu olan diğer davalı Turgut Vezirhüyük' ün farik mümeyyiz olduğu, işlediği haksız fiil nedeni ile doğrudan sorumlu olduğu, babasının MK. nun 369. maddesi gereğince sorumlu olmadığı gerekçe gösterilmiştir.
Reşit olmayan bir kişinin eğitim ve yetiştirilmesi kural olarak aileye düşer. Bu konu MK. nun 369. maddesinde düzenlenmiş olup, aile başkanının bu konudaki sorumluluğu belirtilmiştir. Bu sorumluluk için ana ilke; ev reisinin gözetimindeki özen ödevini yapmamasıdır. Bir olayda babanın özen ödevini yapıp - yapmadığını tespit görevi hakime aittir. Fakat takdir hakkının yerinde kullanılıp-kullanılmadığı Yargıtay denetimine tabidir. Hakim, takdir, hakkını kullanırken özen Ye gözetim görevini bağlı olanın yaşını, karakterini, olgunluk derecesini, özellikle tehlikenin varlığını ve çeşitlerini idrak edebilme ve bunları önleyebilme yeteneğini, sosyal çevreyi ve şartları ayrıca göz önünde bulundurulmalıdır. Aile Başkanı çocuğuna iyi terbiye verdiğini ispat suretiyle, sorumluluktan kurtulamaz. Çünkü terbiyeden ve terbiyenin sonuçlarından değil kendisine düşen özen ve gözetim ödevinin gerekli kıldığı tedbirleri alıp a1mamakla sorumludur. Ayrıca soyut, afili nasihat ve talimat özen ve gözetim ödevinin yerine getirildiğinin kabulüne elverişli olmaz.
Davalı küçük Turgut' un gerçekleştirdiği eylem onun aile reisi tarafından kin ve öç alma duygusu gibi ilkel duygularla başka bir insana fiilen zarar vermenin ve en önemlisi de insan hayatım ortadan kaldırmaya kalkışmanın ahlaki yönden tasvip edilmeyeceği gibi, kanuni yönden de suç olduğu konusunda eğitilmemiş olduğunu göstermektedir.
Mahkemece, aile reisi sıfatıyla davalı İlhan Vezirhüyük' ün de sorumlu tutulması gerekirken, soyut gerekçe ile bu davalı hakkındaki davanın reddedilmiş olması yanlış olup, hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenle davacı, lehine BOZULMASINA, davalının diğer temyiz itirazlarının (1) nolu bentte açıklanan nedenle reddine ve temyiz eden davacıdan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 5.2.2003 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy