(818 S. K. m. 50, 51, 142) (5680 S. K. m. 16, 17)
Dava: Davacı M. Yalçın vekili Avukat A. Günay tarafından, davalı S. Yay. ve Dağ. A.Ş. ve diğerleri aleyhine 21.9.2000 ve 25.12.2000 gününde verilen dilekçeler ile asıl ve birleşen davalarda yayın yolu ile kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın husumet nedeniyle reddine dair verilen 4.3.2003 günlü kararın Yargıtay'da duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 25.3.2004 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Avukat U. Oğuz ile karşı taraf davalılardan S. Yay. A.Ş. ve D. Haber Ajansı A.Ş. vekili Avukat M. A. Köksal geldiler, diğer davalı adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra taraflara duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
1- Dava, yayın yolu ile kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece istem husumet nedeniyle reddedilmiş, karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı 2000/259 esas sayılı davada P. Gazetesindeki 16.12.1999 tarihli Ellerin Kırılsın ana başlıklı yayın nedeniyle gazete sahibi S. Yayıncılık ve Dağıtım A.Ş.'ni davalı göstererek, birleşen 2000/260 esas sayılı dosyada Kanal D'nin 16.12.1999 tarihli ana haber bültenindeki benzer içerikli yayın nedeniyle anılan televizyon kanalının sahibi DTV A.Ş.'ni davalı göstererek ve birleşen 2000/360 esas sayılı dosyada da P. Gazetesi ve Kanal D'deki yukarıdaki davalarda dava konusu edilen haberleri hazırlayan muhabir M. Çetin ile onun bağlı olduğu D. Haber Ajansı A.Ş.'ni davalı göstererek manevi tazminat isteminde bulunmuştur.
Mahkemece Basın Kanununun 16 ve 17. maddelerinde müteselsilen sorumlu kişilerin belirtildiği, dava konusu olayda şirket yönetim Kurulu Başkanı, haberi yazanlar, gazetenin sorumlu müdürleri, haberi okuyanlar taraf olarak gösterilmediklerinden davalı olarak gösterilenlerin sorumlulukları düşünülemeyeceğinden istem husumet nedeniyle reddedilmiştir.
Basın Kanununun 16. maddesinde mevkutelerde işlenen suçlarda kimlerin ceza yönünden sorumlu tutulacakları ve 17. maddesinde de hukuki sorumluluğun kime ait olacağı açıkça gösterilmiştir. Sözü edilen maddelerin hükümleri birlikte incelendiğinden basın yolu ile işlenen haksız eylemlerden doğan maddi ve manevi zararlardan dolayı mevkutelerde yazıyı yazanla birlikte, sorumlu müdürünün ve sahibinin müteselsilen sorumlu oldukları anlaşılmaktadır. Müteselsil sorumluluk zorunlu dava arkadaşlığı değildir. Borçlar Kanununun 50, 51 ve 142. maddeleri hükümlerine göre davacı zararın tümünü müteselsil sorumlulardan biri aleyhine açacağı bir dava ile isteyebileceği gibi, sorumluların hepsi aleyhine açacağı bir dava ile de isteyebilir. Ancak teselsül ister yasadan, ister sözleşmeden doğmuş olsun bu kuraldan yararlanma hakkı sadece zarara uğrayanındır. Alacaklı yani zarar gören talep etmedikçe mahkemece re'sen onun yararına teselsül kuralı uygulanamaz. Buna göre davacı müteselsil sorumluların hepsine dava açabileceği gibi birine veya birkaçına karşı da dava açabilecektir. Müteselsil borçlulara karşı birlikte dava açılması zorunlu değildir.
Somut olayda davalı olarak gösterilenler yasadaki müteselsil sorumlu olarak sayılan kişilerdir. Şu durumda işin esasının incelenip varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekir.
Anılan yön gözetilmeden yazılı gerekçeyle verilen karar usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
2- Dava tümden reddedildiği halde kabul edilmiş gibi harç alınması doğru değildir. 492 sayılı Harçlar Kanunun 138. maddesi ve buna dayalı olarak çıkarılan 40 nolu Genel Tebliğ uyarınca maktu ret harcı olarak 7.880.000 lira alınması gerekirken davacıdan fazla miktarda nispi harç alınmasına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın 1 ve 2 nolu bentlerde gösterilen nedenlerle BOZULMASINA ve temyiz eden davacı vekili için takdir olunan 375.000.000 lira duruşma avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 25.03.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy