(2918 S. K. m. 3, 85)
Davacı N. B. vd. vekili Avukat F. A. tarafından, davalı R. Turizm A.Ş vd. aleyhine 22.5.2003 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 08.03.2004 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Davacılar, davalı kiralama şirketine ait motorlu aracın diğer davalıların murisi tarafından kiralanarak kullandığı sırada desteklerinin ölümüne sebep olduğunu ileri sürerek maddi ve manevi tazminat istemişlerdir.
Mahkemece; davalı R. Oto Kiralama Turizm A.Ş. aleyhine açılan dava, kiralama tarihleri arasında şirketin aracın işleteni ve kullanıcısı sıfatı bulunmadığından ret edilmiş, diğer davalılar aleyhine açılan dava ise takip edilmediği için onlar aleyhine de karar verilmemiştir. Karar, davacılar tarafından davalı kiralama şirketinin sorumlu tutulması gerektiği gerekçesi ile temyiz edilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3. maddesi, işleteni; araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya "aracı uzun süreli kiralama" ariyet veya rehin gibi hallerde "kiracı" ariyet veya rehin alan kişi olarak tanımlar. KTK'nun 85/1. maddesine göre sorumlu olacak işletenin belirlenmesi "uzun süre kavramı"nın açıklığa kavuşturulmasıyla mümkündür.
Motorlu araçların kiralanmasında "uzun süre" kavramını belirli bir gün sayısıyla sınırlamak, zarar görenleri korumak için getirilmiş olan tehlike sorumluluğunun amacına ters düşer; zarar görenler, ekonomik açıdan güçsüz olabilecek kimselerle veya dava ve icra sırasında tebligat infaz gibi işlemlerin zorlanması, hatta yapılamaması gibi durumlarla karşı karşıya bırakılmamalıdır.
Davaya konu olan olayda, R. Oto Kiralama Turizm A.Ş. maliki bulunduğu olaya neden olan aracı 23.8.2002 tarihli kiralama sözleşmesi ile 23.8.2002 tarihinden 26.8.2002 tarihine kadar 4 günlüğüne, diğer davalılar murisi Z. A.'ya kiralamıştır. Buna ilişkin araç teslim formu dosyaya sunulmuştur.
Davacıların desteklerinin ölümüne neden olan eylem, kira süresinin içinde ve 25.8.2002 tarihinde meydana gelmiştir. Bu olgular karşısında kiralama işlemini uzun süreli olarak kabul etmek olanağı yoktur.
O halde tüm bu nedenlerle davalı araç maliki kiralama şirketinin işleten olarak zarardan sorumlu tutulması gerektiği halde, yazılı gerekçe ile bu davalı yönünden davanın ret edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen gerekçe ile BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 31.1.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy