(1086 S. K. m. 428) (2918 S. K. m. 3, 85) (765 S. K. m. 516)
Dava: Davacı EGO Genel Müdürlüğü vekili Avukat M. Sarıca tarafından, davalı İ. Kaya aleyhine 7.7.2003 gününde verilen dilekçe ile maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 19.2.2004 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı İ. Kaya tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü:
Karar: Dava, haksız eylem nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz olunmuştur.
Dava dilekçesinde, davalının davacıya ait otobüse zarar verdiği ileri sürülerek istemde bulunulmuştur. Mahkemece de, davalı zarar veren olarak kabul edilmiş ve aleyhine hüküm oluşturulmuştur.
Dosya arasında bulunan Ankara 5. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2003/51-749 sayılı dosyasına göre: Dava dışı Ü. Güven'in idaresinde bulunan 06 .. 645 plaka sayılı kamyonet ile yine dava dışı İ. Babayiğit'in mahalle arasında karpuz sattıkları; davacı idareye ait otobüs sürücüsünün yol istemesi üzerine çıkan tartışma sırasında, dava dışı İ. Babayiğit tarafından otobüse zarar verildiği ve adı geçenin bu eylemi nedeniyle TCK. m. 516/ilk hükmü uyarınca cezalandırıldığı anlaşılmaktadır. Ceza mahkemesi kararı kesinleşmiştir.
Yine, dosya arasında bulunan 06 .. 645 plaka sayılı aracın trafik tescil kaydının davalı adına olduğu görülmektedir.
Davalının temyiz dilekçesine ekli, Ankara 39. Noterliği'nin 11.6.1998 tarihli belgesinden ise 06 .. 645 plaka sayılı aracın dava dışı M. Güven'e satışının yapıldığı anlaşılmaktadır.
Gerek dava dilekçesinde ve gerekse de mahkemenin kabul gerekçesinde, davalı zararlandırıcı olayı gerçekleştiren (fail) sıfatı ile sorumlu tutulmuştur. Oysaki, kesinleşmiş ceza mahkemesi kararına göre eylemin faili dava dışı İ. Babayiğit'tir. Mahkemenin, davalının olayın faili olduğuna ilişkin gerekçe ve kabulü maddi meselenin takdirinde açık yanılgı niteliğinde olup, bozma nedenidir. (HUMK. m. 428/b.5).
Diğer yandan, davalının 2918 S.Yasa m. 3 ve m. 85 anlamında işleten sıfatı ile sorumlu tutulma imkanı da yoktur. Çünkü dava dışı İ. Babayiğit'in davranışı, bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazası niteliğinde bulunmamakta; işletilme kavramından bağımsız ve ayrı, kasıtlı bir eylem niteliğini taşımaktadır.
Bu bakımdan davalının işleten olarak sorumlu tutulması mümkün bulunmamaktadır. Yine, temyiz dilekçesine noter belgesinden zararlandırıcı eylemde kullanılan aracın olaydan önce satıldığı anlaşılmasına göre, davalının işleten sıfatı da kalmamıştır. Tüm bu açıklamalar karşısında davanın reddi yerine, kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine, 07.02.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy