(818 S. K. m. 96)
Dava: Davacı İsmet Ercan ve Hüseyin Kanarya vekili Avukat Metin Aktan tarafından, davalı Türk Metal Sendikası Genel Başkanlığı ve İbrahim Tavan aleyhine 08.09.2005 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın reddine dair verilen 12.05.2006 günlü kararın Yargıtay'da duruşmalı olarak incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 04.12.2007 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacılar vekili Avukat Metin Aktan ile karşı taraftan davalılar vekili Avukat İbrahim Tavan (kendisine asaleten, diğer davalı adına vekaleten) geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra taraflara duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Karar: 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacıların, davalı İbrahim Tavan'a yönelik temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Davacıların davalı Türk Metal Sendikası Genel Başkanlığı'na yönelik temyiz itirazlarına gelince; davacılar, dava dışı Mutafçılar AŞ'de çalıştıklarını, sözleşmelerinin feshedilmesi üzerine İş mahkemesine açtıkları dava sonucunda hüküm altına alınan alacaklarını yaptıkları icra takibi ile istediklerini, borçlu işverenin iş akitleri feshedilen işçi ve personelin iş tazminatları karşılığı olarak davalı sendika ile 20.10.1998 tarihli rehin sözleşmesi yaparak işçi alacakları karşılığı 540.587.750.000 TL değerindeki makine, hammadde, yedek parça ve teçhizatı işçilere devrettiğini, taahhüt edilen 20.01.1999 tarihine kadar alacakların ödenmemesi üzerine davalı sendika ve diğer davalı avukatın rehnin paraya çevrilmesi suretiyle icra takibi yaparak makine ve teçhizatı satmak suretiyle elde ettikleri parayı davalı avukata vekalet veren işçilere ödediklerini, rehin sözleşmesinin 189 ve 197. sırasında bulunan davacı işçilere paylarına düşen miktarın ödenmemesi nedeniyle işverenin icra takibindeki davacılara olan bakiye borcunun davalılardan tazmini isteminde bulunmuşlardır. Davalı sendika, rehin sözleşmesinin tarafı olmadığını, işçilerin organizasyon işi ile görevli bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı İbrahim Tavan ise Mutafçılar A.Ş'de çalışan 245 işçinin vekaletini alarak onların avukatlığını üslendiğini, rehnin paraya çevrilmesi suretiyle icra takibi yaptığını, tahsil edilen bedelin bu işçilere dağıtıldığını, faiz ve masrafları için rehin açığı belgesi alındığını, davacıların diğer işçiler ile birlikte hareket etmediklerini, kendisine vekalet vermedikleri için tahsil edilen alacağın davacılara ödenmediğini, davacılardan Hüseyin Kanarya'nın rehin sözleşmesinde imzası dahi bulunmadığını, bu nedenle davacılara karşı her hangi bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacıların davalı avukata vekalet vermedikleri, vekalet veren işçilere rehinin paraya çevrilmesinden sonra yapılan ödemeye rağmen hak ve alacaklarının tamamının ödenemediği, geriye artan bir bedel olmadığından davalıların üzerinde kalan her hangi bir alacağında kalmadığı, davacılara karşı herhangi bir sorumlulukları da bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir.
Dava dışı Mutafçılar A.Ş ile davalı sendika arasında imzalanan 20.09.1998 tarihli rehin sözleşmesine göre sözleşmenin ekinde bulunan işçi listesindeki işçilere işçilerin şirketteki iş tazminatları karşılığı fabrikada bulunan makine ve teçhizatı rehin olarak verilmiştir. Sözleşmenin SIRA başlıklı 5. maddesinde Rehin alacaklıları arasında öncelik olmayıp, süre sonunda borç ödenmediği veya taraflar başka türlü anlaşmadığı takdirde rehinli malların satımında elde edilecek bedel ekli B listesinde belirtilen alacaklılar arasında alacakları oranında eşit olarak dağıtılacaktır. 7. maddesinde ise Rehinli malların muhafazasında ve işçi alacaklarının ödenmemesi halinde paraya çevirme safhasında işçileri temsilen Türk Metal Sendikası Gebze Şube Başkanlığı organizasyon ile sorumludur. hükümleri yer almaktadır. Davacıların rehin sözleşmesine ekli (B) listesinde isimleri bulunmakta olup işveren şirketten alacakları mevcuttur. Davacılardan İsmet Ercan'ın sözleşme listesinde imzası olup diğer davacı Hüseyin Kanarya'nın sözleşme ekindeki listede imzası bulunmamaktadır. Sözleşmeye ekli listenin imzalanması sözleşmenin geçerlik şartlarından değildir. Bu davacının şirkette alacağının bulunmadığını göstermez. Davalı sendika sözleşmenin 5. maddesine göre rehin sözleşmesinin (B) listesinde ismi bulunan işçiler adına rehinli malların muhafazasını sağlamakla yükümlü olduğu gibi işçi alacaklarının ödenmemesi halinde paraya çevirme safhasında ise organizasyonu sağlamakla yükümlü tutulmuştur. Davalı sendika sözleşmenin 7. maddesine göre rehinli malların satışı sonrasında elde edilen bedeli listede ismi bulunan işçiler arasında alacakları oranında eşit olarak dağıtmakla sorumlu bulunmaktadır. Bu durumda davalı sendikanın rehinin paraya çevrilmesi suretiyle yapılan icra takibi sonucu tahsil edilen işçi alacaklarını alacakları oranında tüm işçilere paylaştırması gerekirken sendikanın göstermiş olduğu davalı avukata vekalet vermeyen işçilerin alacaklarını vermemiş olması nedeniyle bu işçilere karşı sorumludur. Mahkemece, rehinin paraya çevrilmesi suretiyle tahsil edilen alacak miktarı belirlenerek işçilerin alacakları miktar tespit edilmek suretiyle davacıların hisselerine isabet eden miktarın hüküm altına alınması gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenle davalı Türk Metal Sendikası Genel Başkanlığı yönünden bozulmasına, davacıların davalı İbrahim Tavan hakkındaki temyiz itirazlarının (1) nolu bentte açıklanan nedenle reddine ve temyiz eden davacılar yararına takdir olunan 500.00 YTL duruşma avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 07.02.2008 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy