(2918 S. K. m. 20) (1086 S. K. m. 388)
Dava: Davacı Hasan Altaşı tarafından, davalı Taşkın Altaşı aleyhine 10.11.2000 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 28/11/2006 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
Karar: 1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
2) Diğer temyiz itirazlarına gelince; a) Davacı, babasının ölümünden sonra kardeşleri ile birlikte babasından kalan büyükbaş hayvanları bakıp çoğalttıklarını, annesi, kardeşi Zeynep Altaşı ile davalı ağabeyi dışındaki kardeşlerinin evlenip hayvanlardan hisselerine düşen haklarını alarak evden ayrıldıklarını, 17 adet inek, 10 düve ve 8 tosun'un davalıda kaldığını, ayrıca banka kredisi ile kendisi, kardeşi Bayram Altaşı ve davalı ağabeyi ile birlikte traktör ve 11 parça ziraat aleti satın aldıklarını ve traktörü davalının yaşça büyük olması nedeniyle adına tescil ettirdiklerini, davalının üzerinde kalan müşterek hayvanlardan hissesine düşen 1/4'ünün mevcut ise aynen değil ise bedelinin, yine müşterek alınan traktör ve ziraat aletlerinden hissesine düşen 1/3'ünün bedelinin davalıdan alınarak tarafına ödetilmesini istemiştir.
Davalı ise hayvanların, traktör ve ziraat aletlerinin kendisine ait olup ortak olmadığını, malları aldığı zaman davacının okuduğu okulun masraflarının tarafından karşılandığını, çalışmadığı halde adına 18 dönüm tarla alındığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, tanık anlatımlarına göre davanın kabulü ile 17 adet inek, 10 adet düve ve 8 adet tosundan 4 adet inek, 2 adet düve ve 2 adet tosunun aynen iadesine, 1 adet inek ve 1 adet düvenin bedelinin 1/4'ünün ayrıca traktör ve ziraat aletlerinin bedelinin 1/3'ünün davalıdan alınıp davacıya ödenmesine karar verilmiş, karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı hayvanların aynen veya bedelinin tazmini isteminde bulunduğu halde hüküm de hayvanların bir bölümü aynen ve bir bölümü de kısmen bedel olarak hüküm altına alınmıştır. HUMK'nun 388. maddesine göre taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Davacı aynen, mümkün olmazsa bedellerinin tazminini istediğine göre hayvanların taksiminin mümkün olması halinde aynen, mümkün olmadığı takdirde bedellerinden davacının hissesine düşen miktarın hüküm altına alınması gerekir. Mahkemece hem aynen taksime hem de bedele karar verilmiştir. Bu durum yasal düzenlemeye uygun olmayıp uygulamada tereddüt yaratacak niteliktedir. Mahkemece ortaklığın sona erdiği 1997 yılı itibariyle tüm hayvanların değerleri belirlenerek davacının payına düşen miktarın hüküm altına alınması gerekirken infazda tereddüt uyandıracak şekilde hüküm kurulmuş olması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.
b) Dava konusu traktör trafik sicilinde davalı adına kayıtlıdır. Dava konusu traktör davalı adına 2918 Sayılı Karayolları Trafik Yasası'nın 20/d maddesine uygun olarak tescil edilmiştir. Davacı, davalı ve dava dışı kardeşleri ile birlikte banka kredisi almak suretiyle dava konusu traktörü ve ziraat aletlerini satın aldıklarını ve evin yaşça büyüğü olan davalı adına tescil edildiğini iddia etmiştir. Kredinin alındığı banka tarafından 1991 yılına ait kayıtların 10 yıl geçmiş olması nedeniyle Seka'ya gönderildiği bildirilmiş ve kredinin birlikte alındığı kanıtlanamamıştır. Taraflar arasında yapıldığı iddia edilen söz konusu inançlı işlemin davacı tarafından yazılı delil ile ispat edilmesi gerekir. Davacı, dava konusu traktör ve ziraat aletlerinin birlikte alındığını yazılı bir belge ile kanıtlayamadığına göre bu isteğin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmiş olması da ayrı bir bozma nedenidir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda (2/a ve b) bentlerinde açıklanan nedenlerle bozulmasına, diğer temyiz itirazlarının (1) nolu bentte açıklanan nede reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 21.02.2008 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy