(818 S. K. m. 47, 58) (1086 S. K. m. 275)
Dava ve Karar: Davacı Nuray İnci (kendi adına asaleten Buse ve Bersu'ya velayeten) vekili Avukat İsmail Can tarafından, davalı Sakarya Elektrik Dağıtım A.Ş Genel Müdürlüğü aleyhine 06.11.2007 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın reddine dair verilen 19.02.2008 günlü kararın Yargıtay'da duruşmalı olarak incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 10.03.2009 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacılar vekili Avukat Yasin Evren Kansu geldi, karşı taraftan davalı kurum adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlendikten sonra tarafa duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.
Dava, desteğin elektrik akımına kapılıp ölümü nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Karar davacılar tarafından temyiz edilmiştir.
Davacılar, desteklerinin tütün hangarlarındaki çatı onarımını kontrol etmek için merdivenle çatıya çıkmak istediği esnada elektrik akımına kapılarak vefat ettiğini, tellerin yüksekliğinin yönetmelikte belirtilen yükseklikten düşük olduğunu, davalının hattın yapım ve kontrolünden dolayı kusurlu olduğunu iddia ederek maddi ve manevi tazminatın tahsilini istemişlerdir.
Davalı, olayın meydana geldiği yerin tarla vasıflı taşınmaz olduğunu, tellerin yüksekliklerinin uygun olduğunu savunarak haksız davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacıların murisinin ölümünde davalı kuruma kusur izafe edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacıların murisi, Hasan İnci dava dışı Beytek Tütün A.Ş'ye ait tütün hangarlarının çatı tamir işini ihale ile alan dava dışı babasına ait İnci İnşaat'daki işçilerin çalışmalarını kontrol için olay mahalline gidip, seyyar merdiveni kaldırıp çatıya çıkmak için havaya diktiği esnada, merdivenin üstünden geçen elektrik teline değmesi sonucu elektrik akımına kapılarak vefat etmiştir. Hazırlık aşamasında alınan bilirkişi raporunda yüksek gerilim hattının yerden yüksekliğinin az olmasının da sonucu etkileyecek bir kusur olacağı açıklanmıştır. Cumhuriyet Savcılığı'nca davalı görevlileri hakkında taksirle ölüme sebebiyet vermek suçundan dolayı kamu davası açılmıştır.
Mahkemece, hükme esas alınan 21/01/2008tarihli bilirkişi raporunda ölenin asli kusurlu, hangarların bakımını yaptıran şirketin uyarıcı levhaları koymaması taşeron şirketin çalışanları özenli seçmemesi nedeniyle tali kusurlu davalının ise kusurunun olmadığı açıklanmıştır.
Borçlar Kanunu'nun 58. maddesinde, bir bina veya imal olunan herhangi bir şeyin malikinin, o şeyin fena yapılmasından yahut muhafazasındaki kusurundan dolayı sorumlu olacağı belirtilmiştir. Burada yasa koyucu bozuk yapılan bir yapı eserinden zarar görenleri, mümkün olduğu kadar basit ve dolaysız bir tazmin imkanı sağlayarak onları korumaktadır. Öngörülen sorumluluğun söz konusu olabilmesi için, söz konusu yapı eserinin yapım bozukluğu veya bakım eksikliğinin bir zarar doğurması gerekmektedir.
Somut olayda, davacıların murisi, tütün hangarlarındaki çatı tamirlerini kontrolü sırasında vefat etmiştir. Dosya kapsamından ve kira sözleşmelerinden tütün kurutma hangarlarının 1997 tarihinden beri işletildiği, dava konusu enerji nakil hattının ise 1971 yılında taşınmaz üzerinden geçirildiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar bilirkişi raporunda enerji nakil hattının boyutlandırılmasında ve işletilmesi aşamasında yönetmeliğe aykırı bir durumun olmadığı belirtilmekte ise de, olayların gidişatından ve işletmenin uzun süredir faaliyette bulunduğu nazara alındığında insanların ve canlıların yaşamı için önemli bir tehdit oluşturan bu tür tesislerin bakım ve korunmasında, tesisin bulunduğu yerin işletme üzerinde bulunduğu da düşünüldüğünde normalin üzerinde bir özen borcu bulunduğu sonucuna varılır. Davalı elektrik idaresi bu tür yüksek gerilim iletkenlerine güvenli yaklaşma sınırının aşılmamasını sağlayıcı önlemleri almak gerekli uyarı levhalarını herkesin kolaylıkla görebileceği yerlere koymalı, kontrollerini yapmalıdır. Ne var ki, somut olayda davalı idarenin bu bakım ve özen borcunu gereği gibi yerine getirmediği, doğabilecek tehlikeleri düşünerek gerekli denetimleri yapmadığı anlaşılmaktadır.
Şu halde, mahkemece, yukarıdaki hususlar üzerinde durularak davalının tehlike sorumluluğunun varlığının kabulüyle hukuki durumunun tespiti gerekirken yetersiz bilirkişi raporuna göre istemin tümden reddi doğru görülmediğinden bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA ve temyiz eden davacılar yararına takdir olunan 625,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine gününde 10.03.2009 gününde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum. 10.03.2009 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy