A. KARAR UYUŞMAZLIĞININ GİDERİLMESİNE DAİR BAŞVURU
Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun 12.07.2023 tarihli ve 2023/33 sayılı Kararıyla;
Sanık ... hakkında Isparta Cumhuriyet Başsavcılığının 10.06.2022 tarihli ve 2022/2225 Esas sayılı iddianamesiyle kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçundan açılan kamu davasında, Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.06.2022 tarihli ve 2022/129 Esas, 2022/155 sayılı Kararı ile sanığın eyleminin silahlı terör örgütünün amacı kapsamında işlendiğinden bahisle dosyanın terör ihtisas mahkemesi olan Isparta 2. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği,
Isparta 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.07.2022 tarihli ve 2022/159 Esas, 2022/162 sayılı Kararı ile kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçunun 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nda (3713 sayılı Kanun) sayılan suçlardan olmadığı gibi sanık hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 58/9. maddesinin uygulanmasının da mahkemeyi görevli kılmayacağı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verildiği,
Olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın gönderildiği Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/1786 Esas, 2022/1738 sayılı Kararı ile Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına hükmedildiği, yargılamaya devam eden Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesince suç yerinin maaşın son alındığı yer olan Elazığ ili olduğundan bahisle yargılama yapma yetkisinin Elazığ Ağır Ceza Mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle 11.10.2022 tarihli ve 2022/226 Esas, 2022/210 sayılı yetkisizlik Kararının verildiği,
Elazığ 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.11.2022 tarihli ve 2022/342 Esas, 2022/339 sayılı Kararı ile sanığın işlediği iddia olunan eylemin silahlı terör örgütü kapsamında işlendiği, bu haliyle davanın terör ihtisas mahkemesince görülmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosyanın Elazığ 2. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine hükmedildiği,
Elazığ 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 22.11.2022 tarihli ve 2022/284 Esas, 2022/383 sayılı Kararı ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarihli kararıyla davaya konu eylemlerle ilgili genel ağır ceza mahkemelerinin görevli olduğunun kesin olarak belirlendiği, istinaf mahkemesinin kesin nitelikteki kararından sonra terör ihtisas mahkemelerinin görevli olduğuna ilişkin görevsizlik kararı verilemeyeceği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek uyuşmazlığın çözümü için dosyanın Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderildiği,
Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 07.03.2023 tarihli ve 2023/295 Esas, 2023/366 sayılı Kararı ile Elazığ 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 22.11.2022 tarihli ve 2022/284 Esas, 2022/383 sayılı görevsizlik Kararının kaldırıldığı,
Bu aşamada Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının 11.05.2023 tarihli yazısı ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/1786 Esas, 2022/1738 sayılı Kararında sanık hakkında kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçundan açılan davada yargılama yapma görevinin genel yetkili ağır ceza mahkemesine ait olduğu belirtilmesine rağmen Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 07.03.2023 tarihli ve 2023/295 Esas, 2023/366 sayılı Kararında yargılama yapmakla terör ihtisas ağır ceza mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmesi nedeniyle iki ayrı Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında uyuşmazlık bulunduğu belirtilerek somut dosyada yargılamanın genel yetkili ağır ceza mahkemesince yapılması gerektiği değerlendirmesiyle,
5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un (5235 sayılı Kanun) "Başkanlar Kurulunun Görevleri" başlıklı 35. maddesi gereği, Yüksek Yargıtay İlgili Ceza Dairesi tarafından bu konuda bir karar verilerek uyuşmazlığın giderilmesi istenmiştir.
B. KARAR UYUŞMAZLIĞININ GİDERİLMESİNE KONU KARARLAR
Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/1786 Esas, 2022/1738 sayılı Kararı ile sanık hakkında kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçundan açılan davada yargılama yapma görevinin genel yetkili ağır ceza mahkemesine ait olduğu belirtilmesine rağmen Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 07.03.2023 tarihli ve 2023/295 Esas, 2023/366 sayılı Kararı ile yargılama yapmakla terör ihtisas ağır ceza mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmiştir.
C. KARAR UYUŞMAZLIĞI HAKKINDA YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞININ GÖRÜŞÜ VE TALEBİ
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 21.09.2023 tarihli ve UG-2023/97210 sayılı "Uyuşmazlığın giderilmesi" konulu yazısında;
"Uyuşmazlık konusuna ilişkin 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 2. maddesinde terör suçu tanımlanmış, aynı Kanun'un 4. maddesinde sayılan suçlar ise bir terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlenmiş olması halinde terör suçu sayılarak, aynı Kanun'un 5. maddesinde de; 3 ve 4. maddede belirlenen suçları işleyenlerin cezalarının 1/2 oranda artırılacağı düzenlenmiştir.
Dosyaya konu somut olayda; kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık suçu 3713 sayılı Kanun'un 3 ve 4. maddelerinde belirtilen suçlardan olmadığından bu suçtan açılan kamu davasına bakma görevinin genel yetkili ağır ceza mahkemelerine ait olduğu ve Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarih ve 2022/1786 E. - 2022/1738 K. sayılı Kararının usul ve yasaya uygun olduğu" belirtilerek 696 sayılı KHK'nın 92/2. maddesi ile değişik 5235 sayılı Kanun'un 35/1. maddesi uyarınca Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun 12.07.2023 tarihli ve 2023/33 sayılı Kararına istinaden kararlar arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi talep edilmiştir.
D. GEREKÇE VE SONUÇ
3713 sayılı Kanun'un 1. maddesinde terör tanımlanmış, aynı Kanun'un 4. maddesinde ise bu maddede sayılan suçların 1. maddede belirtilen amaçlar doğrultusunda suç işlemek üzere kurulmuş bir terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlendiği takdirde, terör suçu sayılacağı hüküm altına alınmıştır.
Diğer yandan Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) Birinci Dairesinin 12.02.2015 tarihli ve 224 sayılı Kararıyla "...5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 323, 324, 3 25... nci maddeler hariç), örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu ve uyarıcı madde imâl ve ticareti suçu ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun kapsamına giren suçlar bakımından ihtisaslaşmanın getirildiği, böylelikle anılan suçlarla mücadelede önemli bir adımın atıldığı ve hâkimlerin belli alanlarda uzmanlaşmasının sağlanarak yargılamanın daha hızlı bir biçimde bitirilmesinin söz konusu olabileceği," gerekçe gösterilerek 5237 sayılı Kanun'un İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 323, 324, 3 25... . maddeler hariç) ile 3713 sayılı Kanun'un kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılacak davalara; iki veya daha fazla ağır ceza mahkemesi olan yerlerde 2. ağır ceza mahkemesinin bakmasına karar verilmiştir.
Bu kapsamda; anılan düzenlemeler ve HSK Birinci Dairesinin değinilen kararı gözetildiğinde, uyuşmazlığa konu nitelikli dolandırıcılık suçunun 3713 sayılı Kanun'un 4. maddesinde sayılan suçlar arasında yer almadığı hususu da nazara alındığında, suç işlemek üzere kurulmuş bir terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlenmiş olması durumunda dahi söz konusu suça ilişkin yargılama yapma görevi genel yetkili ağır ceza mahkemesine ait olduğundan, bu doğrultudaki Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/1786 Esas, 2022/1738 Kararı sayılı ilamının usul ve yasaya uygun aksi yöndeki Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 07.03.2023 tarihli ve 2023/295 Esas, 2023/366 Karar sayılı ilamının ise usul ve yasaya aykırı olduğu belirlenmek suretiyle UYUŞMAZLIĞIN GİDERİLMESİNE,05.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.