Y A R G I T A Y İ L A M I
MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 10/04/2015
NUMARASI: 2015/12-2015/53
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili için açılan ilk davada saklı tutulan bölümün tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
- K A R A R –
Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili için açılan ilk davada saklı tutulan bölümün tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece, HMK’nun 120/2 maddesi uyarınca verilen kesin süre içinde gider avansı yatırılmadığı için, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiş; hüküm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece verilen sürenin usul ve yasaya uygun olduğu söylenemez. Şöyle ki;
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 12.12.2012 gün ve 2012/9-1170 Esas ve 1172 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere dava şartları, mahkemenin davanın esası hakkında yargılamanın devamı için gerekli olan şartlardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları, dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır.
HMK.’un 115/2 maddedeki kurala göre ise “Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder”. Düzenleme gereğince, eksik olan bir dava şartı, belirli bir süre verilerek giderilebilecek ise, hakim tarafından eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilmesi gerekir. Bu süre içinde dava şartı eksikliği tamamlanmaz ise dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir.
HMK.’un 120. maddesinde gider avansı düzenlenmiştir.
Buna göre “Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması hâlinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir”.
Anılan düzenlemelerden ve dava şartı müessesesinden gider avansının mahkemenin sonradan bu eksikliği kesin süre vererek ikmal ettirebileceği anlaşılmak ise de eldeki davanın niteliği gereği, davacının dava açılırken yatırmış olduğu gider avansının yargılamanın yürütülmesi açısından yeterli olacağı anlaşıldığından, işin esası hakkında hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi
Doğru görülmemiştir.
Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 22/09/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.