MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
- K A R A R -
Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Dava konusu ... ili, ... ilçesi ... mahallesi, 2562 parsel (yeni hali ile ... Mahallesi 14935 ada 38 parsel) sayılı taşınmaz arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun değer biçmeye ilişkin hükümleri kıyasen kamulaştırmasız el atmaya dayanan tazminat istemine ilişkin davalarda da uygulanır.Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11. maddesinin 1.fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca, arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekir.
1)Yapılan incelemede; 22.12.2014 havale tarihli bilirkişi kurulu raporunda dava konusu taşınmazın metrekaresine emsal karşılaştırması yapılarak 350-TL değer biçildiği, dava konusu parselin dava tarihi itibariyle kadastral parsel, emsalin ise satış tarihinde imar parseli olması sebebiyle bilirkişi kurulu raporunda tespit edilen 350-TL'den düzenleme ortaklık payı düşülünce metrekare birim fiyatının taşınmazın 2014 yılı arsa m2 rayiç değeri olan 300-TL'nin altında kalacağından bahisle mahkemece 300-TL/M2 birim fiyatı üzerinden resen yapılan hesaplama sonucu tespit edilen bedele hükmedildiği anlaşılmıştır.
2942 sayılı Yasanın 4650 sayılı Yasayla değişik 10. maddesinin 8. fıkrasında hakime ''tarafların ve bilirkişilerin raporları ile beyanlarından yararlanarak adil ve hakkaniyete uygun bir kamulaştırma bedeli tespit etmesi'' konusunda takdir yetkisi tanınmış olup, hakimin bu fıkra hükmüne dayanarak bilirkişi kurulu raporunda saptanan değerden ayrılma nedenleri kararında açıkça göstermesi yanında gerekçesinin de makul ve kabul edilebilir nitelikte olması gerekir.
22.12.2014 havale tarihli bilirkişi kurulu raporunda emsal kabul edilen 3517 ada 15 parsel sayılı taşınmazın üzerinde bulunan bina ile birlikte yapılan satışı emsal olarak alındığı halde satım bedelinden bina bedeli mahsup edilmeden değer biçildiğinden bu rapora göre hüküm kurulması mümkün olmadığı gibi, mahkemece resen taşınmazın 2014 yılı arsa m2 rayiç değeri esas alınarak değer biçilmesi de doğru değildir.
Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,
2)24.12.2014 tarihli fen bilirkişi raporunda, dava konusu 2562 parselin 1.788,15 m2 olarak tapuda kayıtlı iken kadastro yenileme çalışmaları sonucu 14935 ada 38 parsel olarak ve 1.795,46 m2 yüzölçümü ile tapuya tescil edildiği belirtildiğinden, dava konusu taşınmazın son tapu kaydı ilgili Tapu Müdürlüğünden getirtilerek yüzölçümünün 1.795,46 m2 olduğunun tespiti halinde yenileme sonrası oluşan yüzölçümü üzerinden hesap yapılması gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi,
Doğru görülmemiştir.
Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K’nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, davacıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 06/12/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy