(2942 S. K. m. 10, 18)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasının kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca BOZULMASI hakkında 18. Hukuk Dairesinden çıkan kararı kapsayan 24/11/2015 gün ve 2015/6464 Esas - 2015/17113 Karar sayılı ilama karşı davalı tarafından verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkin davanın kabulüne dair mahkemece verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesince bozulmuş, bu karara karşı davalı tarafça karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.
Dava konusu taşınmazın konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri dikkate alındığında; İlçe Tarım Müdürlüğü verileri nazara alınarak rapor değerlendirildiğinde dava konusu taşınmazın sulu arazi niteliğine göre yapılan değerlendirme uygun olmakla birlikte kapitalizasyon faiz oranının %4 alınması ve Kamulaştırma Kanununun 25/2 maddesinde "Mahkemece verilen tescil kararı tarihinden itibaren taşınmaz mal sahibinin kamulaştırması kararlaştırılan taşınmaz mala yeni inşaat veya ekim ve mevcut inşaata esaslı değişiklikler getirmek gibi kullanım hakları kalkar. Bundan sonra yapılanların değeri dikkate alınmaz" hükmü yer olmakta olup mal sahibinin kamulaştırılan taşınmaz üzerinde dava açıldıktan sonra, kamulaştırma karar ilamı ve tescil kararı verilmesinden önce bağ fidanları diktiği ve 6495 sayılı Yasa ile Kamulaştırma Kanuna eklenen hüküm kapsamında bulunmayan fidanların kanundan kaynaklanan bu hakkın kullanılması sonucu dikilmesinin iyiniyet kurallarına aykırılık teşkil etmeyeceği gözetilerek fidanların yaşlarına göre bedeli İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Tarım Müdürlüğünden, değerlendirme tarihi olan 2013 yılı itibariyle sorulup karşılığına hükmedilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle bunların bedeline hükmedilmemesi ve kapitalizasyon faizin hatalı alınması nedenleriyle hükmün bozulması gerektiği bu kez yapılan incelemede anlaşılmakla,
Davalının karar düzeltme isteminin bu yönlerden kabulü ile Kapatılan 18. Hukuk Dairesinin 24/11/2015 gün ve 2015/6464-17113 sayılı bozma ilamının kaldırılmasına karar verildikten sonra işin esasının incelenmesinde;
Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Dava konusu taşınmaz mala gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi yöntem itibariyle doğrudur. Ancak;
1- 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunun 4650 sayılı Yasayla değişik 18.maddesi uyarınca dava konusu taşınmazın mülkiyeti ile ilgili bir dava olması halinde bu davanın tüm taraflarının kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasında da taraf olarak gösterilmesi gerekmektedir.
Dosyada bulunan tapu kayıtlarına ve mahkemenin incelemesine göre dava konusu taşınmazın Alaşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/265E ve 2014/410K sayılı dosyasında davalı olduğu anlaşılmaktadır. Dava konusu taşınmaz ile ilgili açılan mülkiyet ihtilafı ile ilgili davada bir karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiş ise mahkemece belirlenen maliki, kesinleşmemiş ise söz konusu dava dosyasında taraf olanlar Kamulaştırma Kanunun 18. maddesi gereğince davaya dahil edilip taraf teşkili sağlanıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olması,
2- Dosyadaki belgelerin incelenmesinde; dava konusu taşınmazın öncesi bağ ise de eski bağın yeni bağ dikmek amacıyla kamulaştırma yararı kararı alınmadan ve dava tarihinden önce malikleri tarafından sökülmüş olduğu, mahkemece yaptırılan ilk keşifte taşınmazın tel örgü ile çevrili 5.564,55 m²lik kısmın jeotermal inşaat alanı olarak kullanıldığı, kalan 5.031,17 m² lik kısımdaki bağ fidanlarının ise yeni dikilmiş oldukları gözetildiğinde dava konusu taşınmazın dava tarihi itibariyle kapama bağ niteliğinde olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu nedenle; dava konusu taşınmazın bulunduğu yörede, sulu tarım arazilerinde mutad olarak ekilen münavebe ürünlerinin neler olduğu ve bu ürünlerin dekar başına verim miktarları İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Tarım Müdürlüğünden, değerlendirme tarihi olan 2013 yılı itibariyle yılı dekar başına üretim masrafları ile hasat dönemindeki ortalama toptan kg. satış fiyatlarının da ilgili resmi kuruluşlardan sorularak gelecek veriler, keşif gözlemi, bilirkişilerce tespit edilecek özellikler gözetilerek değer biçilmesi gerektiği gözetilmeden, iki bilirkişi raporunun ortalamasını alarak bilimsel olmayan yöntemle karar verilmesi,
2- Sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmazın değeri belirlenirken Dairemizin yerleşmiş uygulamalarına göre % 4 oranında kapitalizasyon faizi uygulanması gerekirken, bu oranın % 5 olarak kabulü ile az bedel tespiti,
3- Mal sahibince kamulaştırılan taşınmaz üzerinde dava açılmasından sonra, tescil kararı verilmesinden önce üzüm fidanlarının dikildiği ve 6495 sayılı Yasa ile Kamulaştırma Kanununa eklenen hüküm kapsamında bulunmayan fidanların dikildiği tarihteki yaşlarına göre maktu bedeli İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Tarım Müdürlüğünden, değerlendirme tarihi olan 2013 yılı itibariyle sorulup, tespit edildikten sonra yaşlarına uygun bakım masrafı da ilave edilerek bulunacak karşılığa hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
Doğru görülmemiştir.
Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalıdan peşin alınan karar düzeltme harcının istenildiğinde iadesine, taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 06.04.2017 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy