MAHKEMESİ:Ticaret Mahkemesi
Dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuan tahsili istemine ilişkin olarak açılan davada İzmir 11. Asliye Hukuk, İzmir 1. Asliye Ticaret ve Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik - görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
KARAR
Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuan tahsili istemine ilişkindir.
İzmir 11. Asliye Hukuk Mahkemesince, davacının davalı şirketin iflasından sonra alacağını tahsil için açmış olduğu bu davanın sıra cetveline itiraz davası niteliğinde olup görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine yönelik görevsizlik kararı verilmiştir.
İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince, davalı müflis Öz-Erbil Gıda Tem. Turz. Güve. Hizm. İnş. Bilgi. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin Ankara 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/05/2009 gün, 2008/124 Esas ve 2009/243 Karar sayılı kararıyla iflasına karar verildiği, iflas tasfiye işlemlerinin Ankara İflas Müdürlüğünün 2009/17 sayılı dosyasıyla devam ettiği, eldeki alacak kayıt kabul davasının İİK.'nun 235. maddesi gereğince iflas kararını veren Ankara Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği, bu husustaki yetkinin kesin ve kamu düzeniyle ilgili olduğu gerekçesiyle Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yönelik yetkisizlik kararı verilmiştir.
Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesince ise, dava konusu alacağın iflas alacağı ve masa borcu değil, iflas tarihinden sonra doğan genel nitelikli alacak olduğu, davanın 6102 sayılı TTK'nın 5. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açıldığı, davacının tacir olmadığı, buna göre davanın nispi ticari dava olmadığı ve İzmir Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
İflas tarihinden sonra doğan bir alacağın masa borcu olup olmadığı yönündeki inceleme, alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda, genel mahkemelerce tespit edilecektir. İİK'da masa borçları için İİK'nın 235/1. maddesindeki gibi kayıt kabul ve 154/3. maddesindeki gibi iflas davaları için ticaret mahkemelerinin görevli olduğu yolundaki açık bir düzenleme bulunmadığından, bu mahkemenin HMK'nın 2. maddesine göre asliye hukuk mahkemesi olduğunun kabulü gerekir.
Davacı vekili, dava dışı işçinin, iş akdinin haksız feshi üzerine üst işveren olarak ödenmek zorunda kalınan tazminatın rücuan tahsili amacıyla dava açmıştır.
İflas masrafları ve masa borçları sıra cetvelinde yer alamayacağından, iflas masası aleyhine genel mahkemede açılması gereken davada İİK'nın 235. maddesindeki süreler uygulanmaz. Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.
Somut olayda, davalı şirketin 28/05/2009 tarihinde iflasına karar verildiği, davacı tarafça İzmir 7. İş Mahkemesinin kesinleşen kararına dayalı olarak 28/03/2014 tarihinde yani iflastan sonra icra dosyasına ödeme yapıldığı anlaşılmış olup, BK'nın 147. maddesine dayalı olarak kullanılan rücu hakkına dayalı alacak iflastan sonra ödenerek doğmuştur. Buna göre uyuşmazlığın çözümünde asliye hukuk mahkemeleri görevli ise de;
Yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler 6100 sayılı HMK'nın 21. maddesinde “(1) Aşağıdaki hâllerde, davaya bakacak mahkemenin tayini için yargı yeri belirlenmesi yoluna başvurulur:
a)Davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin davaya bakmasına herhangi bir engel çıkarsa,
b)İki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesi konusunda bir tereddüt ortaya çıkarsa,
c) İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse,
ç) Kesin yetki hâllerinde, iki mahkeme de yetkisizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse” şeklinde düzenlenmiştir.
Somut olayda, İzmir 11. Asliye Hukuk Mahkemesi davanın ticaret mahkemesinde davanın görülmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vererek dosyayı İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesine göndermiş, İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ise dava konusu alacağın iflas alacağı ve masa borcu değil, iflas tarihinden sonra doğan genel nitelikli alacak olduğu, davanın 6102 sayılı TTK maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açıldığı anlaşıldığından bu davanın Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiği bahisle yetkisizlik kararı vererek dosyayı Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesine göndermiş, Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi ise dava konusu alacağın iflas alacağı ve masa borcu değil, iflas tarihinden sonra doğan genel nitelikli alacak olduğu, davanın 6102 sayılı TTK maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açıldığı anlaşıldığından bu davanın İzmir Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği bahisle görevsizlik kararı vererek dosyayı İzmir Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiş, bu kararın da kesinleşmesi üzerine dosya merci tayini için Dairemize gönderilmiştir. Oysa ki, olumsuz görev uyuşmazlığından bahsedilebilmesi için Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin kararında görevli olduğu belirtilen İzmir Asliye Hukuk Mahkemesininde karşı görevsizlik kararı vermesi ve bu kararın kesinleşmesi gerektiği nazara alındığında merci tayini için aranan "iki mahkeme arasında olumsuz görev uyuşmazlığı bulunması" koşulunun henüz gerçekleşmediği kuşkusuzdur. Bu nedenle yargı yeri belirlenmesi koşulları oluşmadığından dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.
Bu aşamada yargı yeri belirleme koşulları bulunmayan dosyanın MAHALLİNE İADESİNE, 13/09/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy