MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
İHBAR OLUNAN : ... Reklam Tabela ve Metal San. Tic. Ltd. Şti.
Taraflar arasındaki davada ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Asıl dava, sigortalıya ödenen hasar tutarının rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali, birleşen davalar ise sigortalıya ödenen hasar tutarının tahsili istemlerine ilişkindir.
... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi, somut olayda, davacı ...Ş. tarafından açılan asıl davada daha önce Dairece istinaf incelemesi yapılmış olması nedeniyle, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun Ek 1. Maddesi uyarınca, asıl dava ile ilgili kurulan hüküm yönünden Daire yetkilidir. Ne var ki, Daire kararından sonra asıl dosya ile birleştirilmesine karar verilen birleşen 2018/646 E. ve 2014/1429 E. sayılı davalarda daha önce istinaf incelemesi yapılmamış olduğu, birleşen 2018/646 E. sayılı davada da ... Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince istinaf incelemesi yapılmayıp yargı yeri belirlemesi yapılmış olduğundan, karar tarihi itibariyle ... Bölge Adliye Mahkemeleri yetkilidir. Birleşen davalar yönünden karar tarihi itibariyle ... Bölge Adliye Mahkemeleri yetkili olduğundan istinaf incelemesinin Dairece yapılması tabii hakim ilkesine aykırı olacağı gerekçeleriyle Dairenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, her ne kadar 03.09.2018 tarihinden bu yana ... İli ... Bölge Adliye Mahkemesi yargı sınırları içinde kalmakta ise daha önce ... Bölge Adliye Mahkemesi yargı sınırları içinde kaldığı ve ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin faaliyet tarihinden önce söz konusu dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi 23.HD'si nezdinde istinaf denetiminden geçmiş olması nedeniyle Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun'a eklenen ve "Yargı çevresinin değişmesini" başlığını taşıyan Ek Madde 1 maddesi nazara alınarak ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin istinaf incelemesinde görevli olduğu, Dairenin kararından sonra asıl dosya ile birleştirilmesine karar verilen birleşen 2018/646 E. ve 2014/1429 E. sayılı davalarda daha önce istinaf incelemesi yapılmamış olmasının ilk karar verme tarihi itibariyle asıl kararı verme ve ilk derece mahkemesinin kararının görev yönünden kaldırma kararı neticesi istinaf incelemesinin ilgili dairece yapılmasının tabi hakim ilkesine aykırılık oluşturmasını mümkün olmadığı, bu halde Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun'a eklenen ve "Yargı çevresinin değişmesini" başlığını taşıyan Ek Madde 1 maddesi nazara alınarak tüm dosya açısından ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin istinaf incelemesinde görevli olduğu gerekçesiyle Dairenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 22. maddesi uyarınca "Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur."
HMK'nın "Kanun Yolları" başlıklı sekizinci kısmının birinci bölümünde "istinaf” kanun yolu düzenlenmiş ve 341. maddesinin (1) numaralı fıkrasında "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmünü içermektedir.
HMK'nın 391/3. ve 394/5. maddelerinde ihtiyati tedbire dair belirtilen (ilk derece) mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüş; bu kanun yolunun ne anlama geldiği ise HMK'nın 341/1. maddesinde "ilk derece mahkemelerinden verilen ... ihtiyati tedbir ... taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmü ile istinaf olarak açıkça belirtilmiştir.
694 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 136. maddesi ile 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri hakkında Kanuna ek 1. maddenin 1. fıkrasında: "Bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinin 25. madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğinin uygulanması durumunda Resmi Gazete'de belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelenmesinde, karar tarihi itibariyle yetkili bölge adliye mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.
Dosya kapsamından asıl dava sigortalıya ödenen hasar tutarının rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline karar verilmesi istemine ilişkin olarak 16/06/2014 tarihinde açılmış olup birleşen davalar ise 24/12/2014 tarihinde açılarak sigortalıya ödenen hasar tutarının tahsili istemlerinde bulunulmuştur.
Birleşen dosya ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 03/02/2015 tarih, 2014/1002 Esas, 2015/46 karar sayılı ilamıyla davacının davasının görev yönünden reddi ile, mahkemenin görevsizliğine, HMK'nın 20. maddesi gereğince gerekçeli kararın tüm taraflara tebliğ ile kararın kesinleşmesinden itibaren yasal 2 haftalık süre içerisinde talep edilmesi halinde dava dosyasının ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiş ve karar 27/04/2015 tarihinde kesinleşmiştir.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesince 27/02/2018 tarih, 2017/225 esas, 2018/113 karar sayılı kararıyla mahkemenin görevsizliğine, Asliye Ticaret Mahkemesi ile mahkeme arasında olumsuz görev uyuşmazlığı bulunduğundan görevli ve yetkili mahkemeyi tayin etmek üzere dosyanın mercii tayini için ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, dosya ... Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesine gönderilmiş ve Dairece 05.07.2018 tarih ve 2018/866 Esas, 2018/937 Karar sayılı kararla ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiş olup dosya ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/646 esasına kaydedilmiştir.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce 26/04/2018 tarih, 2014/406 esas, 2018/224 karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi 11.09.2019 tarih, 2018/2302 esas, 2019/1294 karar sayılı ilamı ile “somut olayda, davalı tacir olduğu gibi, davacı ... şirketinin halefiyet hakkına dayalı olarak adına dava açmış olduğu dava dışı sigortalı ... ... San. ve Tic. A.Ş. de tacirdir. Sigortalı ile davalı arasında eser sözleşmesi bulunmak olup uyuşmazlık konusu tarafların ticari işletmeleri ile ilgilidir. Buna göre ilk derece mahkemesince, nispi ticari dava niteliğindeki uyuşmazlık nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğundan, göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğu gerekçesiyle HMK'nın 114/(1)-c ve 115/(2). maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esası incelenip yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığı gibi bu davada davalı sıfatı bulunmayan ... ve ... Reklam Tabela Uygulama İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin, gerekçeli karar başlığında davalı olarak gösterilmesi, HMK'nın 297/(1)-b. maddesi hükmüne aykırı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle, 6100 sayılı HMK'nin 353/(1)-a.3 maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine “karar verilmiştir.
Bunun üzerine ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesince 01/10/2019 tarih , 2019/348 esas, 2019/366 karar mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun tespitine karar verilmiş ve karar 23/10/2019 tarihinde kesinleşmiştir.
... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 23/06/2020 tarih, 2014/1429 Esas 2020/465 karar sayılı ilamıyla davacı tarafından açılan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1429 E sayılı dava dosyasının ilk olarak açılan ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/522 E sayılı (Eski Esas : ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2014/406 Esas, 2018/224 Karar) dava dosyalarının dava konularının aynı olması sebebiyle aralarında fiili ve hukuki bağlantı olduğundan 6100 sayılı HMK 166/1 maddesi uyarınca birleştirilmelerine karar verilmiştir.
... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 10/07/2020 tarih, 2018/646 Esas, 2020/423 Karar sayılı ilamıyla davacı ... ... A.Ş. tarafından açılan dosyanın aralarındaki bağlantı nedeniyle mahkemenin 2019/522 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 07/10/2020 tarih, 2019/522 Esas, 2020/599 karar sayılı ilamı ile davacı ...Ş. nin davalıya karşı açtığı mahkemenin 2019/522 Esas sırasında kayda alınan davasının reddine, davacı ... ... Sigorta A.Ş. nin davalıya karşı açtığı mahkemenin 2018/646 Esas sırasında kayda alınan ve dosya ile birleştirilmiş olan davasının reddine, davacı ...Ş. nin davalıya karşı açtığı ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1429 Esas sırasında kayda alınan ve bu dosya ile birleştirilmiş olan davasının reddine karar verilmiş, kararın istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi 10/03/2021 tarih, 2021/373 esas, 2021/328 karar sayılı ilamı ile istinaf dilekçesinin incelenmesi yönünden karar tarihi itibariyle ... Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi gerekirken, daireye sehven gönderildiğinin anlaşılması nedeniyle mahkemesine geri çevrilmesine karar verildiği anlaşılmaktadır. Yukarıdaki açıklamalar dikkate alındığında uyuşmazlığın ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince; ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 15/11/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy