İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2022/445 Esas, 2024/931 Karar
KARAR: Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: Batman 5. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2021/128 Esas, 2021/274 Karar
Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Batman ili, ..., ... köyü 2194 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydına, davalı kurum tarafından, 2942 sayılı Kanun'un 31/b maddesi uyarınca şerh konulduğunu, bu şerhin davacının mülkiyet hakkını kullanmasını kısıtladığını belirterek dava konusu taşınmaz üzerine davalı kurum tarafından konulan şerhin kaldırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare cevap dilekçesinde özetle; dava konusu parsele ilişkin olarak Batman 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/328 Esas sayılı dosyasında 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesine göre bedel tespiti ve tescil davası açıldığını, açılan dava gereğince dava konusu taşınmazın tapusuna tedbir konulması gerektiğini mevcut davanın konusuz kaldığını, konusuz kalan davanın reddine karar verilmesini, bunun kabul edilmemesi durumunda; bu dosyanın açılmış bulunan bedel tespiti ve tescil dosyası ile birleştirilmesini bu nedenlerle haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaz hakkında bedel tespit tescil davası açıldığından davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazdaki şerhin devam edegelen şerh olduğunu, bu şerhin de acele el koyma kararına istinaden ya da kamulaştırmasız el atma davasına istinaden, ancak mahkeme kararıyla konabileceğini, bu maddeye göre şerhi mahkemenin müzekkere ile koydurmasının esas olduğunu, bu durumda varsa davalı kurum tarafından konulan şerh hükümsüz olup bunun kaldırılması için Tapu Müdürlüğünün şerhi koyan kurumun talebini aramasının kanuna açıkça aykırılık teşkil ettiğini, davanın kabulü durumunda bile tam vekâlet ücretine hükmedilmesinin haksız olduğunu ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesini yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının maliki bulunduğu dava konusu parsele ilişkin Batman 4.Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/328 Esas sayılı dosya ile kamulaştırma işlemlerine başlandığı beyan edilmiş olmakla, UYAP sisteminden çıkarılarak dosya arasına alınan tevzi formuna göre dava 11.06.2021 tarihinde mahkemede tapu kaydındaki şerh terkini davası açıldıktan sonra açılmış olduğundan konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verildiği, ayrıca taşınmaz üzerinde 2942 sayılı Kanun'un 31/b maddesi uyarınca yer alan şerh davalı kurum lehine konmuş olup davanın açılmasına davalı kurum sebebiyet verdiğinden davalı kurum aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesinde bir isabetsizlik görülmediği, mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı idarenin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemi istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.