İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2024/370 Esas, 2024/375 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Bodrum 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.05.2024 Tarihli ve 2023/376 Esas, 2024/144 Karar Sayılı Kararı
Genel yetkili mahkemenin, davanın açıldığı tarihte davalının yerleşim yeri mahkemesi olduğu, diğer yandan menfi tespit ve istirdat davalarının takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabileceği, somut olayda, davalı şirketin Esenyurt/İstanbul adresinde faaliyet gösterdiği, davalının usulüne uygun ve süresi içerisinde yetki itirazını ileri sürdüğü gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Büyükçekmece 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 19.09.2024 Tarihli ve 2024/370 Esas, 2024/375 Karar Sayılı Kararı
Üzerinden haciz terkini istenen taşınmazın bodrum ilçesinde bulunduğu, açılan davada davacının mahkeme kararına istinaden yapılan tescil neticesinde mülkiyet hakkına dayalı olarak haczin terkinini talep ettiği, bu nedenle açılan dava taşınmazın aynından kaynaklandığı, taşınmazın aynından doğan davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, ipoteğin kaldırılması ve menfi tespit istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6100 sayılı Kanun'un “Taşınmazın aynından doğan davalarda yetki” başlıklı 12 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.”
C. Değerlendirme
1. Somut olayda, borçlu olmadığının tespiti ile ipoteğin kaldırılması (fekki) talep edilmektedir. Taşınmazın aynına ilişkin davaların taşınmazın tapu siciline kayıtlı bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerektiği 6100 sayılı Kanun'un 12 inci maddesinin birinci fıkrasında hüküm altına alınmıştır. Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davaların, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılması hakkındaki bu yetki kuralı kamu düzenine ilişkin ve kesin olduğu için, bu konuda yetki sözleşmesi yapılamaz ve yetki sözleşmesi ile başka yetkili mahkeme kararlaştırılamaz.
2. Bu durumda uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Bodrum 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Bodrum 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
24.03.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.