İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2024/310 Esas, 2024/1032 Karar
KARAR:Esastan ret/ Yeniden esas hakkında verilen karar
İLK DERECE MAHKEMESİ: Kahramanmaraş 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2020/787 Esas, 2022/316 Karar
Taraflar arasındaki taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kahramanmaraş ili, ..., ... Mahallesi 6124 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerine davalı kurum tarafından tesis edilen şerhin terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan işbu davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne şerhin terkinine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tapu kaydındaki şerhin bedelsiz kaldırılamayacağı gerekçesiyle depo edilen paranın davalıya verilmesine karar verilmesi yerine mülkiyet hakkı ihlal edilen davacıya ödeme yapılması gerektiğini, kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, tapu kaydına şerh koyan davalı kurumun davacının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkını yıllarca ihlal ettiğini, davalı kurumun şerh koymasına rağmen herhangi bir işlem ya da çalışma dahi yapmadığını ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.
2.Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; maktu vekâlet ücreti, karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerektiğini, davanın açılmasında kusuru bulunmayan kurum lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, emsal mukayesesi yapılmadan metrekare birim bedeli belirlenmesinin uygun olmadığını, değer düşüklüğünün en az %50 olarak hesaplanması gerektiğini iddia ederek istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu ( eski 432) 6124 ada 4 parsel sayılı taşınmazın geldisi kök parsel 99 parsel sayılı taşınmaz olup bu parsel yönünden tapuda şerh edilen enerji nakil hattı sebebiyle herhangi bir kamulaştırma kararı alınmadığı gibi kamulaştırma işlemlerinin de yapılmadığı, 1977 yılında yapılan kamulaştırma işlemlerinin 93 parsel için bu parselin tapu malikleri yönünden yapıldığı, kamulaştırma işlemine konu 7800 m²lik irtifak alanı şerhi eski 93 parselin tapu kaydına işlendiği, fen raporunda, her ne kadar eski 93 parselin kadastro krokisi ile dava konusu (eski 432) 6124 ada 4 parsel sayılı taşınmazın alanı çakışıyor ise de dava konusu taşınmazın geldisi kök parsel 99 parsel sayılı taşınmaz olduğu, davanın, dava konusu taşınmaz üzerindeki irtifak şerhinin terkinine yönelik olduğu, şerh nedeniyle ilk ve sonraki tapu maliklerine bedel ödendiğine dair bilgi ve belge bulunmadığından, irtifak şerhinin bedelsiz olarak terkinine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde bedel karşılığında şerhin terkinine karar verilmesi doğru görülmediğinden; davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak dava konusu taşınmaz üzerindeki irtifak şerhinin bedelsiz olarak tapudan terkinine karar verilerek yeniden hüküm kurulmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge adliye mahkemesi kararında şerhin bedelsiz olarak terkinine karar verilmesinin yerinde olmadığını, dava konusu 6124 ada 4 parsel sayılı taşınmazın geldisi olan 93 parsel sayılı taşınmaza ait kamulaştırma evraklarının ve 09.05.1977 tarihinde Ziraat Bankasına depo edilen bedellere ilişkin dekontların mahkemeye sunulduğunu, dava açılmasına kurum sebebiyet vermediğinden aleyhe vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiği, emsal karşılaştırmasının ve değer düşüklüğü oranının yerinde olmadığını iddia ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihaî kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.