MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2025/228 Esas, 2025/156 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Trabzon 1. İş Mahkemesinin 22.04.2025 Tarihli ve 2024/137 Esas, 2025/86 Karar Sayılı Kararı
Somut olayda davacının kadrosunun Diyarbakır ilinde olduğu, Trabzon ilinde geçici görevle istihdam edildiği, davacı hakkında bakanlık tarafından verilen disiplin cezasının Diyarbakır İl Müdürlüğü tarafından uygulandığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin 01.07.2025 Tarihli ve 2025/228 Esas, 2025/156 Karar Sayılı Kararı
İş mahkemelerinde yetki kamu düzeninden sayılmadığından, mahkemelerce resen yetki değerlendirmesi yapılmasının mümkün olmadığı, bu bağlamda, tanıklar dinlendikten ve tahkikata geçildikten sonra verilen yetkisizlik kararının, usul hükümlerine aykırılık teşkil ettiği, yapılan değerlendirmede, davalının yerleşim yeri, iş sözleşmesinin ifa edildiği yer ve işlem tesis yeri itibarıyla Diyarbakır İş Mahkemelerinin yetkili olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (7036 sayılı Kanun) uyarınca işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.”
C. Değerlendirme
1. Davanın açıldığı ve İlk Derece Mahkemesi tarafından karar verilen tarihte yürürlükte bulunan 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde İş Mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi olduğu belirtilmiştir. Benzer düzenleme, mülga 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun (5521 sayılı Kanun) 5 inci maddesinde ve 5521 sayılı Kanun’da sarahat bulmayan hallerde 6100 sayılı Kanun'a gönderme yapan 15 inci maddesinde de mevcuttur.
2. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus göz önünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir.
3. Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı, kesin yetki kuralının bulunmadığı bir davayı yetkisiz bir mahkemede açmışsa, seçme hakkı itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir.
4. 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde belirtilen yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup öngörülen yetkili mahkemelerden birini tercih hakkı işçiye aittir. Davacı işçinin kanuni yetkili mahkeme dışında başka bir yer mahkemesinde dava açması tercih hakkını ortadan kaldırmayacağı gibi bu seçim hakkının işverene geçmesi sonucunu da doğurmaz. Başka bir anlatımla seçimlik hak işçide olup, davacı işçinin beyanı doğrultusunda dosyanın yetkili İş Mahkemesine gönderilmesi gerekir.
5. İşçinin daimi olarak çalıştığı en son işyerinin bulunduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu, geçici olarak görevlendirildiği yer mahkemesinin yetkili olduğunun düşünülemeyeceği, somut olayda ise işçinin daimi olarak işini yaptığı yerin Yenişehir/Diyarbakır olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Diyarbakır 1. İş Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
02.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.