MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/2162 Esas, 2024/1749 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 31. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/152 Esas, 2022/575 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili ve tapudan yol olarak terkini istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde; İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü, 1496 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini ve tapudan yol olarak terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı .... San. Tic. Ltd Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; acele kamulaştırma bedeli olarak belirlenen rakamı kabul etmediklerini, taşınmazın gerçek değerinin belirlenmesini talep etmiştir.
2. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırılmak istenen alanın büyüklüğü ve durumu dikkate alınarak ekonomik menfaatlerin korunarak taşınmazın tamamının kamulaştırılmasına veya son kamulaştırma işlemi neticesinde doğacak neticeden menfi etkilenmemesi için kamulaştırılmayan kısımda meydana gelecek değer düşüklüğünün tespitiyle kamulaştırılan alana ait m² birim fiyatının kalan kısımda meydana gelecek değer düşüklüğüne eklenerek belirlenmesini talep etmiştir.
3. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazla aynı mahalde bulunan başkaca taşınmazlara ait örnek bilirkişi raporlarını, ... ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile yapılan uzlaşma tutanaklarının sunulduğunu, buna göre değer belirlenmesini talep etmiştir.
4. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırılmak istenen alanın büyüklüğü ve durumu dikkate alınarak ekonomik menfaatlerin korunarak taşınmazın tamamının kamulaştırılmasına veya sonra kamulaştırma işlemi neticesinde doğacak neticeden menfi etkilenmemesi için kamulaştırılmayan kısımda meydana gelecek değer düşüklüğünün tespitiyle kamulaştırılan alana ait m² birim fiyatının kalan kısımda meydana gelecek değer düşüklüğüne eklenerek belirlenmesini talep etmiştir.
5. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın gerçek değerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
6. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın reddini, emsal olarak gösterilecek kayıtların getirtilerek taşınmazın gerçek değerinin hesaplanmasını talep etmiştir.
7. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın belirtilen arazi ile ilgili istimlak istemi konusundaki idari kararın usulüne uygun alınmış olması halinde yapılacak yargılama neticesinde istimlak konusu arazi payının ehil bilirkişilerce yapılacak keşif ve bilirkişi incelemeleri neticesine göre gerçek piyasa değerleri üzerinden belirlenmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tespit edilen kamulaştırma bedelinin verilen kesin süre içerisinde davacı idare tarafından depo edilmediğinden bahisle davanın usulden reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin depo edilmesi için yeniden süre verilmesi gerektiğini, ret kararı verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tespit edilen kamulaştırma bedelinin blokesi için davacı idareye usulüne uygun kesin süre verildiği, davacı idare tarafından verilen süreler sonucunda bedel bloke edilmediği, yargılamanın devamına davalıların muvafakatinin bulunmadığı anlaşıldığından davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olduğundan davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin bloke edildiğini, usul ekonomisi gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dosyada bulunan bilgi ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre, 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca verilen yasal süreler içinde Mahkemece tespit edilen bedelin depo edilmemesi nedeniyle davanın reddine karar verilmesi yerindedir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,12.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.