MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/2102 Esas, 2025/3382 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Eskişehir 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/675 Esas, 2024/308 Karar
Taraflar arasındaki imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacı payına takdir edilen karşılığın artırılması istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Eskişehir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 18 47... parsel sayılı taşınmazdaki murislerine ait 1083,02 m² hissenin yapılan şuyulandırma işlemi sonrası bedele dönüştürülmüş olduğundan takdir edilen bedelin artırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın ... Belediye Başkanlığı Encümeninin 07.05.1992 tarihli ve 2104 sayılı kararı ile 2981/3290 sayılı İmar Affı Kanunun 10/c madde uygulamasına dâhil edildiğini, uygulamada ... kızı ...'in 5590.00 m²lik 18 47... nolu parseldeki 2795.00 m² hissesinin düzenlemeye girdiğini, 972.09 m² düzenleme ortaklık payı, 115.89 m² kamu hizmetleri katılım payı kesildikten sonra kalan hak edişinin 1707.02 m² olduğunu, bu yere karşılık 624.00 m²lik 52 13... parsel tahsis edildiğini, tahsisi yapılamayan 1083.02 m² yer için kıymet takdir komisyonunun belirlemiş olduğu 27075500 ETL (Eski Türk Lirası) bedel üzerinden alacaklandırıldığını, kamu hizmetleri katılım payı kesintisi olan 115.89 m² karşılığında, kamu alanı olan belediye hizmet alanına isabet eden 51 87... parselden 115.89 m² hisse tahsis edildiğini, alacaklarının tamamının 1993 yılında ...'e ödendiğini, davanın yasal süresi içinde açılmadığını, 2981 sayılı Kanun'un 31.05.2023 tarihi itibarıyla yürürlükten kaldırıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza gerçek değerinin altında değer biçildiğini, belirlenen değerlerde enflasyon nedeniyle oluşan değer düşüklüğünün hesaplanmadığını, aşırı yüksek enflasyon nedeniyle takdir edilen değerin aşındığını, hükmün bu yönden de hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın değerlendirme tarihindeki niteliği ve ana parselin imar durumu gözetilmeden bedelin yüksek hesaplandığını, bedele dönüştürülen karşılığın davacılar murisine ödendiğini, alacağın zamanaşımına uğradığını, davacıların dava açma hakkı olmadığını ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6745 sayılı Kanun'un 35 nci maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na (2942 sayılı Kanun) eklenen Geçici 12 nci maddedeki düzenleme doğrultusunda arsa niteliğindeki taşınmaza imar uygulamasının tapuya tescil edildiği tarih esas alınarak ve emsal karşılaştırması yapılarak değerinin tespit edilmesinde ve bulunan miktara aynı kanun gereğince Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayınlanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) artış katsayısı uygulanarak dava tarihindeki bedeli tespit edilmek suretiyle, murise ödenen miktarların mahsubundan sonra geri kalan miktarın davacılara ödenmesine karar verilmesinde, usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacı payına takdir edilen karşılığın artırılması istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dava konusu taşınmaza 6745 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 12 nci maddesi uyarınca uygulamanın tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi olarak esas alınıp tespit edilen bedelin, TÜİK tarafından açıklanan Yİ-ÜFE tablosuna göre dava tarihine güncellenmesi suretiyle değer biçilmesi yerindedir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,12.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.