MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1184 Esas, 2025/1051 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/988 Esas, 2025/14 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekili ve davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili ve davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Denizli ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 94... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini, yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın dava tarihindeki güncel ve gerçek değerinin belirlenmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; idare tarafından belirlenen bedel günün şartlarına ve objektif kriterlere uygun olup bilirkişilerce belirlenen bedelin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; belirlenen bedelin hakkaniyete aykırı ve düşük olduğunu, dava konusu taşınmazda maden rezervleri bulunduğunu, kamulaştırılan alanda müvekkiline ait kum ocağı işletmesi mevcut olup gerçek rezerv hesabı yapılarak taşınmazın değerinin belirlenmesi gerekirken maden vasfı değerlendirilmeden yapılan hesaplamanın eksik ve hatalı olduğunu, objektif değer artış oranının düşük belirlendiğini, verimlerin düşük alındığını, taşınmazın değerinin ÜFE oranları ile güncellenmesi gerektiğine ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın incelenen imar durumuna göre 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı ile 1/5000 ölçekli ... Planı dışında kaldığı, 1/25000 ölçekli ... Planında "Otoyol, Pasif ... Alan ve Tarım Alanı" olarak planlı olduğu görülmekle, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünün parsel sorgulama sistemi üzerinden yapılan incelemedeki konumu da dikkate alındığında taşınmaz arazi vasfında kabul edilerek gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde isabetsizlik görülmemiş, kapitalizasyon faizi sulu tarım olarak %4 oranında belirlenerek taşınmazın metrekare değerinin belirlenmesinde, ... İlçe Tarım Müdürlüğü verilerinden edinilen bilgilerden tespit edilen dava konusu taşınmazın konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri de dikkate alınarak %25 oranında objektif değer artışı uygulanmasında, kamulaştırmadan arta kalan alanın yüzölçümü ve geometrik şekli dikkate alındığında %5 değer azalışı uygulanarak kamulaştırma bedelinin tespitinde de bir isabetsizlik görülmemiş olup, her ne kadar dava konusu taşınmazın tapu kaydında toplulaştırmaya yönelik beyan bulunmakta ise de, sorumlu idare olduğu anlaşılan DSİ Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup gelen yazı cevabında bölgede toplulaştırma işlemlerinin tamamlandığı bildirildiğinden güncel TAKBİS kaydının incelenmesinde de taşınmazın yüzölçümü ve malik bilgisinde değişiklik olmadığı görüldüğünden bu husus sonuca etkili görülmemiş ve İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; belirlenen bedelin yüksek olduğunu ve müvekkili idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare ve davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalı ... Sanayi ve Anonim Şirketi'ndan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,05.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.