(6100 S. K. m. 353, 371) (2942 S. K. m. 17, 25)
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile terkin hükmü yönünden HMK’nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine dair yukarıda gün ve sayıları yazılı kararının Yargıtay'ca incelenmesi davacı ... ve davalı idare vekillerince verilen dilekçelerle istenilmiş; davacı ... vekili de temyiz dilekçesinde duruşma isteminde bulunmuş olmakla, duruşma için belirlenen 20/04/2021 günü temyiz eden davacı ... vekili ile davalı idare vekilinin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki kağıtlar okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.
KARAR
Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.
Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile terkin hükmü yönünden HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuş, karar davacı ... ve davalı idare vekillerince temyiz edilmiştir.
Dosyada bulunan kanıt ve belgelere göre; mahallinde yapılan keşif sonucu dava konusu taşınmazın dava tarihindeki değerinin biçilmesinde ve alınan rapor uyarınca davacılar ... mirasçıları ile ... yönünden davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Bu itibarla davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.
Davacı ...’ın temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;
Dava konusu Giresun ili, Merkez, ... mahallesi 460 ada 475 (eski 170) parsel sayılı taşınmaz hakkında, üzerinden geçen 154 kV Ordu-Giresun enerji nakil hattı sebebiyle 27.06.1984 tarih ve 36-706 sayılı kamu yararı kararına istinaden irtifak kamulaştırması yapıldığı; TEK Genel Müdürlüğü tarafından 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunun 17. maddesi uyarınca irtifak hakkının idare adına tescili istemi ile açılan Giresun 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1988/404-411 E/K sayılı dava dosyasında kendilerine usulüne uygun noter tebligatı yapılmayan davalılar Abdullah Tozlu ve ... yönünden davanın reddine, davalı ... yönünden ise kabulü ile kabul edilen hisse yönünden TEK lehine irtifak hakkının tapuya tesciline karar verilmiş, karar 01.06.1989 tarihinde kesinleşmiştir.
Mahkemece tescil işleminin kabul edilen hissedar yönünden infazı için ilgili Tapu Sicil Müdürlüğü’ne müzekkere yazılmış, ancak tapu kayıtlarının incelenmesinde; yalnızca ... hissesi üzerine işlenmesi gereken irtifak şerhinin dava konusu taşınmazın tamamı üzerine işlendiği anlaşılmıştır.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 25.maddesi uyarınca hakların kullanılması ve borçların yerine getirilmesi bakımından kamulaştırma işlemi mal sahibi açısından usulüne uygun olarak yapılan tebligatla başlar. Aynı yasanın 13. maddesi gereğince mal sahibine noter aracılığı ile tebligat yapılması zorunludur.
Yapılan incelemede; davacı ...’ın dava konusu taşınmazdaki hissesini 26.09.2002 yılında ...’dan satın aldığı, kamulaştırma tarihindeki malik ... adına çıkartılan noter tebligatının adresi belli olmadığından iade edildiği ve yine ... aleyhinde 17. madde uyarınca tescil davası açıldığı ve davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Usulüne uygun kamulaştırma tebligatı yapılmamış kişi açısından kamulaştırma işlemi başlamayacağı gibi, tapuda ferağ verilmediği ve kamulaştırma bedelinin ödendiğine dair herhangi bir belge de ibraz edilemediğinden kesinleşmiş bir kamulaştırma işleminin varlığından söz edilemez.
Davacı ... hissesi üzerine usulüne uygun olarak tecsil edilmiş bir irtifak şerhi bulunmadığı bu kez yapılan inceleme de anlaşılmakla, uyulan bozma ilamının maddi hataya dayandığı ve maddi hataya dayalı bozma kararının taraflar bakımından usulü kazanılmış hak oluşturmayacağı gözetilerek; usulüne uygun olarak tescil edilmeyen irtifak hakkı şerhleri ile birlikte taşınmazı sonradan satın alan davacının; bu haklar nedeniyle kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat isteminde bulunma imkanı olduğu kabul edilerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği düşünülmeden, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi,
Kabule göre;
Dava konusu taşınmaza üzerinden enerji nakil hattı geçirilmek suretiyle 04.11.1983 tarihinden sonra el atıldığı gözetildiğinde, reddedilen kısım üzerinden davalı idare lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
Doğru görülmemiştir.
Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenle HMK'nun 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, davacılardan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, aşağıda yazılı kalan harcın davalı idareden alınmasına ve taraflardan peşin alınan temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, temyiz eden davacılar yararına yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 3.050,00-TL. vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, 20/04/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)