(6100 S. K. m. 107, 177)
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın davalı ... yönünden kabulüne, davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı ile davalılardan ... vekillerince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile ecrimisil istemine ilişkindir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak davalı ... Belediyesi yönünden davanın kabulüne, davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalılardan ... vekilince temyiz edilmiştir. Bilirkişi İncelemesi yaptırılmıştır. Arsa niteliğindeki ... mahallesi 1 ada 14 parsel sayılı taşınmaza emsal incelemesi yapılarak değer biçilmesi yöntem itibariyle yasa hükümlerine uygundur. Ancak;
1- Dava konusu taşınmaz ile hükme esas alınan raporda emsal olarak incelenen taşınmazın değerlendirme tarihi olan 2016 yılı Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından resen belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerlerinin, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden; yine dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle emsal taşınmazın da satış tarihi itibariyle imar parseli mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parseli mi olduğu ve imar parseli ise kesilen, değil ise kesilecek Düzenleme Ortaklık Payı oranı ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulup rapor denetlenmeden hüküm kurulması doğru değildir. Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,
2- Ecrimisile yönelik talep bakımından; arsa niteliğindeki taşınmazın bulunduğu mevkideki diğer arsaların dava tarihinden geriye doğru ecrimisil istenen süre içinde kiraya verilip verilmedikleri, veriliyor ise nasıl ve ne şekilde kiraladıklarının taraflardan delilleri sorulmak suretiyle tespit edilmesi, varsa emsal kira sözleşmesi temin ettirilerek ecrimisil bedelinin hesaplanması gerekirken, bu yönteme uygun olmayan, soyut bir şekilde ecrimisil hesabı yapan rapor esas alınarak hüküm kurulması,
3- Dosyadaki 16.04.2015 tarihli ... Belediyesinin yazısında dava konusu taşınmazın yol olan kısmının ... Büyükşehir Belediyesi kalan kısmının ise ... Belediyesinin sorumluluğunda olduğunun belirtildiği hususları doğrultusunda; dava konusu taşınmazın nihai imar durumunun detaylı olarak ilgili belediyelerden ayrı ayrı sorularak sorumluluğun, elatılan alanların her biri yönünden ve proje bütünlüğü esasları değerlendirilerek tespit edilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması,
4- Dosyadaki 16.04.2015 tarihli ... Belediyesinin yazısında dava konusu taşınmazın yol olan kısmı dışındaki alanın ... Belediyesinin sorumluluğunda olduğu ve yeşil alanda kaldığının belirtildiği, keşifte, dava konusu taşınmazın bir kısmının çam ağaçları ile kaplı olduğunun gözlendiği ve hükme esas alınan fen bilirkişisi raporunda da dava konusu taşınmazın 1648,40 metrekaresinin ağaçlık alanda kaldığının belirtildiği hususları beraber değerlendirildiğinde bu alana fiilen elatma olduğu sonucuna varıldığından sorumlu idarenin tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ve eksik inceleme ile ağaçlık alanın bedeline hükmedilmemesi,
5- Dava açıldığı tarihte taşınmaz değerinin davacı tarafça tam ve kesin olarak belirlenmesi mümkün olmadığından dava HMK'nun 107/1.maddesi uyarınca belirsiz alacak davası niteliğindedir.
Yargılama sırasında toplanan deliller sonunda tazminat miktarının tam ve kesin olarak belirlenmesinin mümkün olduğu anda davacı iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın dava dilekçesinde belirttiği miktarı artırılabilir. Ayrıca 28.07.2020 tarih ve 31199 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan kanunun 18.maddesi ile HMK'nun 177.madesine eklenen 2.fıkrası ile "Yargıtayın bozma kararından veya bölge adliye mahkemesinin kaldırma kararından sonra dosya ilk derece mahkemesine gönderildiğinde, ilk derece mahkemesinin tahkikata ilişkin bir işlem yapması hâlinde tahkikat sona erinceye kadar da ıslah yapılabilir. Ancak bozma kararına uymakla ortaya çıkan hukuki durum ortadan kaldırılamaz" hükmü getirilmiş olduğu gözetildiğinde bozmadan sonra ıslah yapılamaz kuralı uygulanmaksızın bozmadan sonra alınan bilirkişi raporuna göre harcı ödenen ve ıslah kapsamında davacının bedele dönüşen payına takdir edilen bedelin artırabileceğinin kabulü ile hüküm kurulması gerekirken bozma sonrası ıslah yapılamayacağından bahisle taleple bağlı kalınarak karar verilmesi,
Doğru görülmemiştir. Davacı vekili ile davalılardan ... vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz edenlerden peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve aşağıda yazılı kalan harçların alınmasına, 04/03/2021 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)