MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi(Aile mah.sıfatı ile)
KARAR TARİHİ:12.5.2009
ÜÇÜNCÜ ŞAHIS:
Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar bir kısım davalılar tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz edilmiş ancak dosyada pulu olmadığından dolayı duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Uyuşmazlık, tespit sırasında varlığı saptanan eşyaların aynen, bunun dışında kalan çeyiz senedinde yazılı ziynet ve eşyaların ise bedelinin tahsiline ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davalılar Sezai ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya kapsamına toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre temyiz eden davalılar Sezai ve ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davalılar Sezai ve ... vekilinin hüküm altına alınan eşyalar ve faiz başlangıcına ilişkin temyiz itirazlarına gelince;
Davacı vekili, dava dilekçesinde, müvekkilesi ile davalı ...’ın 1999 yılında evlendiklerini, bir süre sonra aralarında anlaşmazlıklar çıktığını ve sonuçta boşanmalarına karar verildiğini, 9.9.1999 tarihinde düzenlenen çeyiz senedinde belirtilen eşyaların davacıya teslim edilmediğini, bedellerinin de ödenmediğini, davalı tarafça çeyiz senedinin iptali ile için dava açılmış ise de bu davanın ret ile sonuçlandığını, davacı tarafından yaptırılan tespitte toplam 3.475 TL değerindeki eşyaların varlığının saptandığını, 11.175 TL değerindeki eşyaların ise mevcut olmadığını, davalıların tespit sırasında belirlenen eşyaları iade edeceklerini beyan etmelerine karşın bugüne kadar teslim edilmediğini belirterek, tespit sırasında varlığı saptanan eşyaların aynen, bunun dışında kalan çeyiz senedinde yazılı ziynet ve eşyaların ise 11.175 TL olan bedelinin 9.9.1999 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir. Davalılar, davacı tarafın gelin alınmaya gidildiği sırada davalı eş ve babasına çeyiz senedi olarak sundukları kağıdı boş olarak imzalattıklarını, senette nelerin yazılı olduğunu bilmediklerini, senette yazılı olan elli adet koyunun getirilmediğini, ziynetleri ise davacının evden ayrılırken beraberinde götürdüğünü, tespit sırasında belirlenen eşyaları iade etmeye hazır olduklarını, çeyiz senedi tarihinden itibaren faiz yürütülmesi talebinin de haksız olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.
Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesi hükmü uyarınca kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı iddia ve savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkaran kimsenin iddia ettiği olayı kanıtlaması gerekir.
Davacı dava konusu edilen ziynet eşyasının davalıda kaldığını ileri sürmüş, davalı ise onun tarafından götürüldüğünü savunmuştur. Hayat deneylerine göre olağan olanın bu çeşit eşyanın kadının üzerinde olması ya da evde saklanması, muhafaza edilmesidir. Diğer bir deyimle bunların davalı tarafın zilyetlik ve korumasına terk edilmesi olağana ters düşer.
Diğer taraftan ziynet eşyası rahatlıkla saklanabilen, taşınabilen, götürülebilen türden eşyadır. Bu nedenle evden ayrılmayı tasarlayan kadının bunları önceden götürmesi, gizlemesi her zaman mümkün olduğu gibi evden ayrılırken üzerinde götürmesi de mümkündür. Bunun sonucu olarak ziynet eşyalarının kadının üzerinde olduğu kabul edilmelidir.
Davacı, dava konusu ziynet eşyasının varlığını, evi terk ederken bunların zorla elinden alındığını, ve götürülmesine engel olunduğunu, evde kaldığını,ispat yükü altındadır.
Olayda, davacı kadın evi son terk ettiği tarih itibariyle dava konusu ziynet eşyasının götürülmesine engel olunduğunu ve zorla elinden alındığını, daha önce de götürme fırsatı elde edemediğini iddia etmemiş sadece kendisine teslim edilmediğini ileri sürmüştür. Taraflar arasında ... 1. Asliye ( Aile ) Hukuk Mahkemesi’nin 2003 / 355 esas 2005 / 119 karar sayılı boşanma davasında dinlenen tanıkların beyanına göre de taraflar arasında davacının çocuğunun olmamasından kaynaklanan anlaşmazlıklar ve tartışmalar sonucunda davacının akrabaları tarafından ortak konuttan alınarak götürüldüğü anlaşılmaktadır.Yukarda açıklandığı üzere ziynet eşyaları rahatlıkla saklanabilen, taşınabilen, götürülebilen türden eşyalar olup evden ayrılmayı tasarlayan kadının bunları önceden götürmesi, gizlemesi her zaman mümkün olduğu gibi evden ayrılırken üzerinde götürmesi de mümkün olduğundan ziynetler yönünden kanıtlanamayan davanın reddi gerekirken bedellerinin tahsiline karar verilmesi doğru değildir.
Diğer yandan davacı, dava konusu ettiği ziynet ve çeyiz eşyalarının bedelini 9.9.1999 tarihli çeyiz senedinde belirtildiği değer üzerinden talep etmiştir. Evlilik süresince kullanılan bu eşyaların yıpranması ve eskimesi kaçınılmaz olup mahkemece dava tarihi itibariyle uzman bilirkişi aracılığı aşınma paylarının düşülmesi ile belirlenecek değer üzerinden alacağın tahsiline karar verilmesi gerekirken çeyiz senedinde gösterilen değerler üzerinden hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğu gibi senet borçluları hakkında çeyiz senedindeki eşyaların bedelinin tahsili için ... 1. İcra Müdürlüğü’nün 2007 / 781 sayılı dosyasında 18.4.2007 tarihinde yapılan icra takibinde ödeme emrinin tebliğinden önce davalıların temerrüde düşürülmesi söz konusu olmamasına karşın hüküm altına alınan alacağa senet tarihi olan 9.9.1999 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi de yerinde değildir.
Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.
SONUÇ: Davalılar Sezai ve ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün yukarda ( 2 ) No’lu bentte yazılı nedenlerle BOZULMASINA ve istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 8.6.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.