(4721 S. K. m. 699, 703)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı paydaşlığın giderilmesi davasına dair karar davalılardan A. E. tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Uyuşmazlık, 6 parsel Nolu taşınmazın paydaşlığının giderilmesine ilişkindir. Mahkemece oran da kurularak taşınmazın satışı suretiyle paydaşlığın giderilmesine karar verilmesi üzerine hüküm davalı A. E. tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına ve taşınmazın yüzölçümü, cinsi, pay oranları ve paydaş sayısı ile imar durumu itibariyle aynen bölünerek paylaştırılmasına olanak bulunmamasına nazaran satış kararı verilmesinde bir usulsüzlük olmamasına, taşınmaza satış aşamasında yeniden değer takdir edilebileceğine göre temyiz eden davalı A. E.nun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davalı A. E.nun satış parasının paylaştırılmasına ilişkin temyiz itirazlarına gelince;
Davacı vekili, dava dilekçesinde, tarafların dava konusu 6 Nolu parsele birlikte malik olduklarını, gerek taşınmazın kullanımı, gerek tasarrufu konusunda anlaşamadıklarını, taşınmazın aynen bölünmesi konusunda da uyuşamadıklarını belirterek, taşınmazın aynen bölünmesi, mümkün değilse satışı suretiyle paydaşlığın giderilmesini talep etmiştir. Davalılar M. ve O. E., davaya diyeceklerinin olmadığını, ancak taşınmaz üzerinde M., A. ve A. R. E.na ait evler bulunduğunu, bu evlerin mülkiyetinin adı geçen davalılara ait olduğunu, bu hususun gözetilmesini istediklerini, anlaşmaya bu şekilde hazır olduklarını beyan etmişlerdir. Davalılar A. E., A. R. E., M. A., A. G. ve M. G. babalarının ölümünden sonra taşınmaz hakkında anlaşmalarının mümkün olmadığını, bu nedenle taşınmazın satışı suretiyle paydaşlığın giderilmesini istediklerini belirtmişlerdir. Davalı Alanya Belediye Başkanlığı duruşmalara katılmamış ve bir savunmada bulunmamıştır.
Paydaşlığın satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç vs. gibi bütünleyici parça (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir. Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta tüm paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa, bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur. Bulunan bu değerin ne kadarının arza, ne kadarının muhdesata isabet ettiği oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhtesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara dağıtılır.
Bütünleyici parçanın arzın paydaşlarına değil de üçüncü şahsa ait olduğunun anlaşılması halinde bu kimseyi muhdesat sahibi olarak davaya dahil etme ve ona satış bedelinden pay verme mümkün değildir.
Olayımıza gelince; dava konusu edilen ve satışına karar verilen 6 parsel Nolu 2.000 m2 alanlı ve kargir ev ve arsası nitelikli taşınmaz tapuda 1982/2000 pay oranında miras bırakan K. E. ve 18/2000 pay oranında Alanya Belediye Başkanlığına aittir. Yerinde yapılan keşif sonrasında düzenlenen bilirkişi raporlarında taşınmaz üzerinde miras bırakan tarafından yapılan 2 katlı eski bir ev ile davalı M. E.na ait tek katlı bir bina ile ahırın bulunduğu belirtilerek binaların aidiyet durumuna göre tevzi cetveli hazırlanmıştır. Mahkemece de bilirkişi raporu çerçevesinde davalı M. E. yararına oran kurarak satış bedelinin dağıtımına karar verilmiş ise de yapılar konusunda tapuda şerh ve taraflar arasında ittifak bulunmamaktadır. Bu konuda davalı M. E. mülkiyetin tespiti konusunda dava açmak için süre isteminde de bulunmamıştır. Mahkemenin sadece bilirkişi beyanına dayanarak oran kurması yerinde değildir. Bu durumda mahkemece satış bedelinin tapu kaydı ve mirasçılık belgesindeki paylar oranında dağıtılmasına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde oran kurularak dağıtımına karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Davalı A. E.nun temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün yukarda 2 Nolu bentte yazılı nedenlerle BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 09.11.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy