MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : İtirazın kaldırılması-Tahliye
İcra mahkemesince verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı karar, davacı ve davalılardan ... tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Dava, kira alacağının tahsili için başlatılan takibe itirazın kaldırılması ve kiralananın tahliyesi istemlerine ilişkindir. Mahkemece, davacının tahliye talebinin kabulüne, ....İcra Müdürlüğü’nün 2013/6305 esas sayılı dosyasındaki itirazın kaldırılmasına ilişkin talebin kısmen kabulüne, borçluların itirazlarının 3.049,88 TL üzerinden kaldırılmasına, .... İcra Müdürlüğü’nün 2013/6322 esas sayılı dosyasında, borçlu kiracı ...’nın itirazının kaldırılmasına ilişkin talebin kısmen kabulüne, 6.797,39 TL üzerinden itirazının kaldırılmasına, borçlu kefil ...’ın itirazının kaldırılmasına ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karar davacı vekili ve davalı kiracı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesinde; kiracı ... ile müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatı ile kira sözleşmesini imzalamış olan ... hakkında ödenmeyen kira borçları nedeniyle ....İcra Müdürlüğü'nün 2013/6305 ve 2013/6322 esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlatıldığını, , borçlu kiracıların itiraz etmeleri üzerine her iki borçlu hakkındaki icra takibinin durdurulduğunu, davalı borçluların yapmış oldukları itirazların haksız olduğunu ileri sürerek davalı borçluların ....İcra Müdürlüğü’nün 2013/6305 ve 2013/6322 esas sayılı dosyalarında yapmış oldukları yerinde olmayan itirazlarının kaldırılarak, davalı ...'nın taşınmazdan tahliyesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı kiracı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin kira borçlarını, kira sözleşmesi uyarınca düzenli olarak ödediğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, müteselsil kefilin sorumluluğunun kira sözleşmesinde belirtilen süre için geçerli olduğu, yenilenen döneme ait kira parasından kefilin sorumlu tutulmasının doğru olmadığı, davalı borçluların ...İcra Müdürlüğü'nün 2013/6305 esas sayılı takip sayılı dosyasındaki takip konusu borcun 3.049,88 TL'lik kısmının ödediğini İİK'nın 269/c maddesinde belirtilen belgelerden biri ile kanıtlayamadıklarından, her iki borçlunun itirazlarının 3.049,88 TL üzerinden kaldırılmasına, ....İcra Müdürlüğü'nün 2013/6322 esas sayılı dosyasında takip konusu borcun 6.797,39 TL'lik kısmının ödendiğinin İİK'nın 269/c maddesinde belirtilen belgelerden biri ile kanıtlanamadığından, borçlu ...'nın itirazının 6.797,39 TL üzerinden kaldırılmasına, borçlu kefil ... bu dosyada sorumlu olmadığından ...'ın itirazının kaldırılması talebinin reddine, İİK’nun 269/a maddesinin şartlarının davacı lehine oluştuğu gerekçesiyle davalının dava konusu taşınmazdan tahliyesine karar verilmiştir.
1-Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçeye göre davacının tüm, davalı kiracının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davalı kiracının ... İcra Müdürlüğü’nün 2013/6305 ve 2013/6322 esas sayılı dosyalarındaki faize ilişkin temyiz itirazları yönünden;
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun kiracı aleyhine düzenleme yasağı başlıklı 346. maddesinde; kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında başka bir ödeme yükümlülüğü getirilemeyeceği, özellikle kira bedelinin zamanında ödenmemesi halinde ceza koşulu ödeneceğine veya sonraki kira bedellerinin muaccel olacağına ilişkin anlaşmaların geçersiz olduğu, 6101 Sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun Geçmişe etkili olma başlıklı 2. maddesinde; Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kurallarının gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanacağı, aynı kanunun görülmekte olan davalara ilişkin uygulama başlıklı 7. maddesinde de; Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76'ncı, faize ilişkin 88'nci, temerrüt faizine ilişkin 120'nci ve aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138'nci maddesinin görülmekte olan davalara da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Kiracıyı koruma amacıyla getirilen TBK.nun 346. maddesindeki bu yasal düzenlemenin kamu düzenine ilişkin olduğu kuşkusuzdur. Bununla birlikte 6217 Sayılı Yasanın geçici 2. maddesinde değişiklik yapan 6353 Sayılı Yasanın 53. maddesine göre; kiracının Türk Ticaret Kanunun'da tacir olarak sayılan kişiler ile özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişileri olduğu işyeri kiralarında 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 323, 325, 331, 340, 343, 344, 346 ve 354'ncü maddelerinin 01.07.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanamayacağı, bu halde kira sözleşmelerinde bu maddelerde belirtilmiş olan konulara ilişkin olarak sözleşme serbestisi gereği kira sözleşmesi hükümlerinin tatbik olunacağı da öngörülmektedir.
Takibe dayanak yapılan ve hükme esas alınan 01.05.2009 başlangıç tarihli ve 2 yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Bu sözleşme kiraya veren davacı ... ile kiracı davalı ... arasında imzalanmıştır. Kira sözleşmesinde aylık kira bedelinin net 650,00 TL olduğu, her ayın ilk beş gününde peşin olarak ödeneceği, yıllık ... tarafından açıklanan Tüketici Eşya Fiyat Endeksi oranında artış yapılacağı kararlaştırılmış ve sözleşmenin özel şartlar 6. maddesinde ise, “kira bedellerinin ödenmesinde gecikme olması halinde gecikme faizi olarak aylık % 10 faiz ödemeyi kiracı kabul eder” hükmüne yer verilmiştir. Ancak, dosya içeriğinden kiracının Türk Ticaret Kanunu kapsamında tacir olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Bu durumda mahkemece T.T.K.nun 14,17,1463. maddeleri, 5362 Sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununun 3. maddesi çerçevesinde kiracının tacir olup olmadığı araştırılarak, tacir olması durumunda hakkında TBK.nun 346. maddesinin 01.07.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süre ile uygulanamayacağı, cezai şart koşulunun geçerli olacağı, davalının tacir olmaması halinde ise TBK.'un 346. maddesi gereğince kira sözleşmesindeki cezai şart hükmünün geçersiz olacağı hususları üzerinde durularak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken noksan araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
3-Davalı kiracının .... İcra Müdürlüğü’nün 2013/6322 esas sayılı takip dosyasında kira bedeline ilişkin temyiz itirazlarına gelince;
Davacı vekili, 01.05.2009 tarihli, 2 yıl süreli, aylık net 650,00 TL bedelli kira sözleşmesine dayanarak 25.02.2013 tarihinde başlattığı icra takibi ile 05.05.2011 – 05.02.2013 tarihleri arasındaki 22 aylık kira bedeli toplamı 11.024,70 TL’nin faizi ile birlikte tahsilini istemiştir. Kira sözleşmesi ile aylık kira bedelinin net 650,00 TL olduğu, ödemenin her ayın 1’i ila 5’i arasında yapılacağı, yıllık kira artışının ise ... tarafından açıklanan Tüketici Eşya Fiyat Endeksi oranında olacağı ve kiralananın işyeri olarak kullanılacağı düzenlenmiş bulunmaktadır.
01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 344. maddesinde; “Tarafların yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmaları, bir önceki kira yılında üretici fiyat endeksindeki artış oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir” düzenlenmiştir.
6101 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un “Geçmişe Etkili Olma” başlıklı 2.maddesinde, Türk Borçlar Kanunu'nun kamu düzenine ve genel ahlâka ilişkin kurallarının gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanacağı, “Görülmekte Olan Davalara İlişkin Uygulama” başlıklı 7.maddesinde de Türk Borçlar Kanunu'nun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76., faize ilişkin 88. temerrüt faizine ilişkin 120., aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138.maddesinin, görülmekte olan davalarda da uygulanacağı öngörülmüştür.
Türk Borçlar Kanunu'nun “Kiracı Aleyhine Düzenleme Yasağı” başlıklı 344 ve 346. maddelerinin kamu düzenine ilişkin hükümler olduğu uyuşmazlık konusu değildir. Ancak 04.07.2012 tarihli 6353 Sayılı Kanun'un 53. maddesi ile değiştirilen 31.3.2012 tarihli 6217 Sayılı Kanun'un Geçici 2. maddesine göre ”Kiracının Türk Ticaret Kanununda tacir olarak sayılan kişiler ile özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişileri olduğu işyeri kiralarında, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 323, 325, 331, 340, 342, 343, 344, 346 ve 354 üncü maddeleri 1/7/2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanmaz. Bu halde, kira sözleşmelerinde bu maddelerde belirtilmiş olan konulara ilişkin olarak sözleşme serbestisi gereği kira sözleşmesi hükümleri tatbik olunur. Kira sözleşmelerinde hüküm olmayan hallerde mülga Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.” hükmüne göre kiracısı tacir ve tüzel kişi olan işyerlerinde Türk Borçlar Kanunu'nun 344 ve 346. maddesi uygulanmayacaktır.
TBK'nun 344. maddesi tacirler hakkında 8 yıl süreyle uygulanmayacağından, sözleşmedeki artış şartı kiracının tacir olması halinde geçerli olup, kiracının tacir olmaması halinde sözleşmedeki kira bedelinde artış TBK 344. maddesi dikkate alınarak yapılmalı, bu konuda bilirkişiden rapor alınmalıdır. Tüm bu nedenlerle davalı kiracının tacir olup olmadığı araştırılarak sonucuna göre sözleşmedeki artış şartının değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
Karar bu nedenlerle bozulmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428 ve İİK.nın 366.maddesi uyarınca kararın BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edenlere iadesine, 06/06/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy