MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ: İtirazın iptali
Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Dava, sözleşme kapsamında ödenmesi gereken rödovans bedelinin tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesinde; Maden sahasının işletilmesi amacıyla davalı şirket ile 09.06.2008 başlangıç tarihli rödovans sözleşmesi imzaladıklarını, davalının sözleşmeye göre ödemesi gereken 09.12.2009 - 09.06.2010 tarihleri arasındaki dönem rödovans bedelini ödemediğini, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline ve %40 icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı davanın süresinde açılmadığını, sözleşmenin feshi için açtıkları davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini ve sözleşmenin feshinden dolayı kira bedeli talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/91 esas sayılı dosyasında; davacı kiralayan tarafından ödenmeyen kira bedellerinin tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve temerrüt nedeniyle tahliye davasının açıldığı 18.02.2010 tarihinde sözleşmenin feshedilmiş sayılacağı gerekçesi ile bu tarihe kadar olan rödovans bedeli yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davada dayanılan ve hükme esas alınan 09.06.2008 tarihli ve 01.01.2018 bitiş tarihli rödovans sözleşmesi konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmenin özel şartlar 6. maddesinde maden satışından elde edilecek paranın 0,90 $+KDV rödovans payı olarak ödeneceği, 6 aylık dönemler için en az 37.500 ton maden üretimi yapılmasının taahhüt edildiği, üretimin belirlenen asgari üretim altında kalması durumunda eksik üretilen madenin 6 ay sonu için 0,90 $+KDV bedeli üzerinden hesaplanacağı kararlaştırılmıştır. Sözleşmede kararlaştırılan bu şart geçerli olup tarafları bağlar.
Davalı kiracı, 09.06.2008 başlangıç tarihli kira ilişkisinin, madenin terk edilmesi ve kendilerinin açtığı sözleşmenin feshine ilişkin dava ve davacı tarafından açılan temerrüt nedeniyle tahliye davası ile ortadan kalktığını savunmuştur. Ne var ki bahsi geçen davacı tarafından açılan sözleşmenin iptaline ilişkin .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/51 esas sayılı davası red edilip kesinleştiği gibi, davacı tarafından açılan temerrüt nedeniyle tahliye davası da henüz sonuçlanmamıştır.
Bir kira sözleşmesinin feshi ya mahkeme kararı ile, veya tarafların birbirine uygun fesih bildirimi ile ya da kiralananın yok olması ile mümkündür. Söz konusu kira sözleşmesinin usulüne uygun olarak açılan tahliye davası ile veya tarafların karşılıklı irade beyanları ile veya kiralananın tamamen yok olması ile sona erdiğine ilişkin dosyaya bir belge sunulmamıştır. Davacı kiralayanın, davalı kiracısı ile düzenlediği kira sözleşmesi usulüne uygun olarak feshedilmediğinden veya kiracının tahliyesi için açılan tahliye davası sonuçlanmadığından sözleşme tüm hükümleri ile geçerli olup tarafları bağlar. Kiralayan tarafından açılan tahliye davasının dava tarihinde, sözleşmenin fesh edildiğinden bahisle kira sözleşmesinin sona erdiğinden bahsedilmesi mümkün değildir. Bu durum karşısında talep edilen döneme ilişkin olarak davalının kiracılığının devam ettiğinin kabulü ile davacının alacak miktarı hesaplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken hukuki olmayan gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 07.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.