(765 S. K. m. 59, 62, 81, 491) (5237 S. K. m. 35, 62, 141, 143, 145, 151, 168) (5275 S. K. m. 98, 101) (5252 S. K. m. 9)
Dava: Hırsızlık suçundan hükümlü Ümit Altaş hakkında verilen mahkumiyet hükmünün kesinleşmesinden sonra 5237 s. TCK. nun lehe hükümlerinin uygulanması talep edilmesi üzerine dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda; 5237 s. Kanun gereğince mahkumiyetine ait Mersin 5. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 12.10.2005 günlü kararın Yargıtay'ca tetkiki hükümlü Ümit Altaş tarafından istenilmiş olduğundan, dava evrakı C. Başsavcılığından bozma isteyen 29.12.2005 günlü tebliğname ile 27.01.2006 gününde Daireye gönderilmekle okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: 5275 s. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yasanın 98 ve 101/1. maddeleriyle 5252 s. Türk Ceza Yasasının Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Yasanın 9/1. maddesi uyarınca kural; lehe kanunun belirlenmesi ve uyarlanmasına ait kararların dosya üzerinden verilebilmesidir. Ancak;
a- Önceki kanuna göre sonraki kanun suçun öğelerinde değişiklik yapmışsa,
b- Önceki kanunun türü veya süresi bakımından erteleme dışında bıraktığı ceza, yeni kanun tarafından erteleme kapsamına alınmışsa,
c- Önceki kanuna göre temel ceza alt sınırdan belirlenmişken, yeni kanun uyarlanırken alt sınırın üzerinde ceza saptanması konusunda veya alt ve üst sınırlar konulmuş artırıcı ya da eksiltici bir hükmün uygulanmasında bir oranın belirlenmesi için mahkemece takdir hakkının kullanılması, böylece bireyselleştirme yapılması zorunluysa, duruşma açılmak suretiyle bütün bunların neden ve gerekçeleri de gösterilerek hüküm kurulması gerekir.
İnceleme konusu karara gelince;
Hükümlü Ümit Aktaş'ın, yakınana ilişkin kamyona gece saat 04.00 civarında sağ kapı camını kırıp, içeriye girerek deri mont, anahtarlık, iki adet güneş gözlüğünü çaldığı sırada kamyonun yanındaki duvardan atlarken kollukça görülüp takip sonucu yakalandığı sabit görülerek, Mersin 5. Asliye Ceza Mahkemesi'nin temyiz edilmeksizin kesinleşmiş 25.4.2005 tarih 2004/767-2005/469 s. kararıyla, 765 s. TCY.nın 491/ilk, 62, 59/2, 81/2-3. maddeleri gereğince 3 ay 26 gün hapis cezasıyla hükümlendirildiği, 5237 s. TCY.nın uyarlanması istendiğinde aynı Kanunun 141/1, 143, 35/2, 145, 168/1, 62/1. maddeleri uyarınca sonuç olarak 2 ay 15 gün hapis cezasıyla hükümlülüğüne dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar verildiğinin anlaşılması karşısında:
1- 5237 s. TCY.nın 141 ve 142. maddelerinde tanımlanan hırsızlık suçu ile 765 s. TCY'nda yer alan hırsızlık suçunun öğelerinin farklı olduğu, eylem hırsızlığın yanı sıra yakınması devam eden yakınana karşı 5237 s. Kanunun 151/1. maddesine uyan mala zarar verme suçunu da oluşturduğu halde, bu suçla ilgili bir uygulama yapılmaması,
2- Sanığın hırsızlık suçunu yakınana ilişkin kamyonun sağ kapı camını kırarak gerçekleştirdiğinden: 5252 s. Kanunun 9/3. maddesine göre lehe olan hükmün önceki ve sonraki yasaların ilgili tüm hükümlerinin somut olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması sonucu belirleneceği kazanılmış hakkın, suçun nitelendirilmesinin yapılmasında ve sanık hakkında uygulanan kanun maddeleri yönünden olmayıp 25.4.2005 tarihli ilk hükümdeki 3 ay 26 gün hapis cezasının ceza süresi bakımından söz konusu olduğundan, bu durumun gözetilmemesi somut olaya göre sanığın eylemi 5237 s. Kanunun 142/1-b. maddesine uyan suçu oluşturmasına karşın aynı Kanunun 141/1. maddesiyle yazılı şekilde hüküm kurulması,
3- Kollukça izleme sonucunda suça konu eşyaya el konulduğu ve rızai iadenin bulunmadığının anlaşılması karşısında; kanuni koşulları gerçekleşmeyen 5237 s. TCY'nın 168. maddesiyle uygulama yapılması,
4- 5252 s. Kanunun 9/3. maddesi uyarınca sanık yararına olan hükmün, önceki ve sonraki kanunların ilgili tüm hükümlerinin olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması suretiyle bulunacağı gözetilerek, 5237 s. Kanuna göre hırsızlık ve mala zarar verme suçlarını oluşturan eylemler sebebiyle temel cezanın ne biçimde saptanacağının, mala zarar verme suçuyla ilgili olarak uzlaşma hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının belirlenmesi, 765 s. Yasada bu tür eylemlerde ağırlaştırıcı neden olmayan gece kavramının 5237 s. Kanunun 143. maddesine göre cezayı artırıcı neden olmasının ve artırım oranının takdiri, hükümlünün eyleminin 5237 s. Kanunun 142/1-b maddesine uyduğu gözetilmeden, aynı Kanunun 141/1. maddesi uyarınca temel ceza alt sınır aşılarak ve 765 s. Kanunun suça yönelik yapıcı davranışların ulaştığı aşamayı esas alan ve 1/6'dan 1/3'ne kadar indirim öngören 62. maddesine karşılık değişik öğeyle meydana gelen zararın veya tehlikenin ağırlığını ölçüt alan ve 1/4'ten 3/4'e kadar indirim olanağı sağlayan 5237 s. Kanunun 35. maddesine göre oran belirlenirken bireyleştirme amacına yönelik takdir hakkı kullanıldığından, duruşma açılmasının zorunlu bulunduğu gözetilmeden, dosya üzerinden yazılı biçimde karar verilmesi,
5- 5237 s. TCY'nın 145. maddesinin 1. fıkrasındaki malın değerinin azlığı kavramının, 765 s. TCY'nın 522. maddesindeki hafif ve pek hafif ölçütleriyle, her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlamak dışında benzerliği bulunmadığı, değerin azlığının 5237 s. Kanuna özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, bunun; daha çoğunu alabilme olanağı varken, sadece gereksinmesi kadar (örneğin; bir kaç meyve veya ekmek, yiyecek; bir-iki defter, kalem; sigara, bira ve benzeri), değer olarak da az olan şeyi alma durumunda, olayın özelliği ve sanığın kişiliği de değerlendirilerek, kanuni ve yeterli gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği gözetilmeden, yakınandan çalınan eşyanın değeri az olmamasına karşın az kabul edilerek ve kalkışma aşamasında kalan suçlarda uygulanma olanağı olmayan ve koşulları da oluşmayan aynı Kanunun 145/1. maddesiyle cezasından indirim yapılması,
Sonuç: Bozmayı gerektirmiş, hükümlü Ümit Altaş'ın temyiz itirazları ile tebliğname içeriği bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, kararın açıklanan sebeple BOZULMASINA, infaz aşamasında hükümlü yararına uygulamaların kazanılmış hak oluşturmayacağının gözetilmesine, 07.07.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy