(743 S. K. m. 81)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan vakıf davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz karar davalı tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz edilmiş olmakla; duruşma isteğinin reddine karar verildikten sonra, dosyadaki bütün kağıtlar okunup, gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava, ....Kaza Merkez Camii İmam ve Müezzinlerini Koruma Vakfı'nın dağıtılması isteminden ibarettir. Mahkemece istem gibi karar verilmiş ve hüküm davacı vakıf vekili tarafından temyiz olunmuştur.
Davacı Vakıflar Genel Müdürlüğü, Merkez Camiileri İmam ve Müezzinlerini Koruma Vakfı'nın 24.2.1965 günlü noter senediyle ve Çayeli Asliye Hukuk mahkemesi'nin 25.6.1965 tarih, 313/358 sayılı tescil kararıyla kurulduğunu ve 903 sayılı Kanunun neşriyle vakıf şekline dönüştüğünü ve vakfın çarşı içinde iki adet dükkanı olup bu dükkanların gelirinin Merkez Camiilerindeki imam, müezzin, müftülük memuru, temizlik görevlisi ve kayyuma yemek parası olarak şart edildiğini ve sonradan bu kimselerin devletten maaş olmalarıyla vakıfın vakfetme amacının ortadan kalktığını ve bu halin vakfın ruh ve hukukuna aykırı düştüğünü ileri sürerek tesis senedinin 11 ve 903 sayılı tüzüğün 30. maddesi hükmü gereğince vakfın dağıtılarak mal varlığının aynı amaçla faaliyet gösteren mazbut Büyük Cafer Paşa Vakfı'na intikaline karar verilmesini talep etmiştir.
Beyoğlu 3. Noterliği'nin 24.2.1965 tarihli tesis senedine göre vakıf, Mustafa oğlu Behzat İshakoğlu tarafından, ... Merkez Yeni Camii ile ileride inşaatı mutasavver diğer merkez camiileri imam ve müezzinlerine yardım etmek üzere imam ve müezzinleri koruma tesisi (vakıf) adı ile kurulmuş ve amacı, vakfa tesis edilen iki dükkanın ve tesisin gelirinin, imam ve müzezzinlere yemek parası olarak verilmek olduğu belirtilmiştir. Savunmaya ve dosyada mevcut belgelere göre, tesisinden itibaren vakıf gelirleri gösterilen amaç istikametinde sarfedilmiş ve bu hususa davacı tarafından karşı çıkılmamıştır. Vakıf, belli bir amacın devamlı olarak gerçekleştirilmesi için kurulur. bu nedenlede vakıf bir devamlılık ifade eder. Vakıf MK.nun 81/A-1 maddesi gereğince ya kendiliğinden dağılarak veya MK.nun 81/A-3 maddesi uyarınca mahkeme kararıyla dağıtılarak sona erer. Davacı idare, vakıftan istifade eden kimselerin Devletten maaş alır hale gelmeleri ile onlara yemek parası verilmesi amacının ortadan kalktığını ve vakfın kuruluşundaki ruh ve hukukun amaca aykırı düştüğünü ve Türk Medeni kanununa göre kurulan Vakıflar Hakkındaki Tüzüğün 30. maddesi gereğince vakfın dağılması gerekeceğini ileri sürmektedir. Belirtilen yönetmelik maddesine ve MK.nun 81/A-1 maddesine göre amacın tahakkuku imkansız hale gelen vakıf kendiliğinden dağılmış olur. Bu husus vakıfın, vakıf senedinde belirttiği amacın sonradan imkansız hale gelmiş olmasıdır. Ayrıca vakıftan istifade edenlerin ölmesi veya istifade şartlarını kaybetmesi, amacın tamamen gerçekleşmiş olması veya vakfın aciz hale düşmüş bulunmasıdır. Davacının, dava dilekçesinde dayandığı olaylar bunlardan hiçbirini kapsamamaktadır. Vakfın gelirinden istifade edenlerin, devletten maaş almaları, Vakıf senedinde belirtilen yemek yardımının yapılmasına bir engel değildir. Aksine vakıf senedinin birinci maddesinde belirtildiği şekilde, vakıf imam ve müezzinlere yardım için kurulduğundan, Vakfın ifade ettiği mana bakımından da devam etmesi gerekir. Devletten maaş alınması, vakıfın imam ve müezzinlere yardın edilmesini ve onlara yemek parası verilmesini önleyen ve amacı imkansız kılan bir hal değildir. Vakfın, vakıfın arzusuna göre devam etmesi gerekir. Vakfın amacının kanuna ve adabı umumiyeye muhalif hale geldiğide iddia olunmadığından MK.nun 81/A-3 maddesi gereğince vakfın mahkeme kararıyla dağıtılmasında mümkün değildir. Bu durumda belirtilen sebeplerle yerinde olmayan davanın reddine karar verilmek gerekirken, aksinin kabulü ile vakfın dağıtılmasına ve tasfiyesine karar verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 18.2.1985 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy