(6570 S. K. m. 7)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan tahliye davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla gereği görüşülüp düşünüldü :
Karar: Dava, bir kira yılı içinde 2 haklı ihtar nedeni ile tahliye ve alacak isteminden ibarettir. Mahkeme davayı kabul etmiş ve hükmün süresinde davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1 - Bir kira yılı içinde yapılmış iki haklı ihtara dayanan tahliye davasının kiralayan tarafından açılması gerekir. Kiralayan durumunda olmayan malikin bu davayı açabilmesi için önce kiracıya ihtar tebliğ ettirerek kira bedellerinin kendisine ödenmesini istemesi ondan sonra ihtarları göndermesi gerekir. Dava hakkına ilişkin olan bu hususun mahkemece kendiliğinden nazara alınması icabeder.
Bu davanın 6570 sayılı yasanın 7/e maddesi ve yerleşmiş içtihatlar uyarınca akdin hitamını izleyen bir ay içinde açılması zorunludur. İhtarlar dava şartı olduğu için süre kesme niteliğini haiz değildir. Süre konusu kamu düzenine ilişkin olması sebebiyle re'sen gözetilmesi gerekir.
İhtarların bir kira yılı içinde muaccel hale gelmiş (istenebilir durumunu almış) değişik ayların kirasına ilişkin olarak en az iki defa kiracıya tebliğ edilmesi; haklılığı için de ödemelerin ihtarların tebliğinden önce yapılmaması şarttır. Tebliğden sonra yapılan ödemelerin hukuki değeri yoktur. İhtarlar tebliğ ile hukuki sonuç doğuracağından ödemelerde tebliğ tarihinin esas alınması şarttır. Keşide tarihi sadece muacceliyet bakımından önem taşımaktadır. Zira muaccel olmayan (henüz ödenmesi gerekmeyen) kira parasının istenmesi mümkün değildir.
Süresiz akitlerde ve kira bedelinin senelik ödenmesi gereken hallerde iki haklı ihtar oluşmaz.
Olayımızda: Yazılı kira sözleşmesi bulunmamakla beraber davacının 1.6.1983 başlagıç tarihli sözleşme ve 150.000 TL. aylık kira bedeline karşı çıkılmamış, kira bedeli başlangıcı ve süresi hakkında uyuşmazlık doğmamıştır. Buna göre dava süresinde açılmıştır. Ancak davacı 1987 yılı 7,8,9,10, 11. ayları kirası için 4.12.1987 keşide, 15.3.1988 tebliğ tarihli ihtarname göndermiş, ihtarname ile istenen 5 aylık kira parası ile ihtarname dışındaki Aralık 1987 kirası 90.000 TL. olarak ihtarnamenin tebliğinden önce 22.2.1988 tarihinde bankaya yatırıldığından bu ihtarnamenin haklı olduğu söylenemez. 1988 Ocak, Şubat, Mart kiraları için gönderilen ihtar 18.3.1988 tarihinde tebliğ edilmiş, ödeme 23.3.1988 tarihinde vaki olmakla haklı olsa dahi birinci ihtar haklı olmadığından tahliye için gerekli olan aynı kira yılı içinde 2 haklı ihtar olgusu gerçekleşmediğinden tahliye isteminin reddine karar verilmesi gerektiği halde kabulü yasaya aykırıdır.
2 - Dava dilekçesinde ayrıca ödenmediği ileri sürülen 1988 Nisan, Mayıs, Haziren ayları kira bedelleri davadan sonra 10.6.1988 de ödenmiş bulunduğundan bu hususta karar ittihazına yer olmadığına karar verilmek gerekirken mükerreren tahsiline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur. Karar bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile HUMK.'nun 428 inci maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 23.12.1988 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy