(6570 S. K. m. 7)
Dava: Mahalli Mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı Tahliye davasına dair karar davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava esaslı tamir, tadil nedeni ile kiralananın tahliyesi istemine ilişkindir. Mahkeme istem gibi karar vermiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
6570 sayılı yasanın 7/b-c-ç maddelerine dayanan tahliye davasının anılan yasa maddeleriyle İcra İflas Kanununun 272. maddesinin kıyasen uygulanması ve yerleşmiş içtihatlar uyarınca kira akdinin hitamını takip eden bir ay içinde açılması gerekir. Daha önce veya bir aylık dava açma süresi içinde tahliye iradesi kiracıya bildirilmişse bu irade açıklaması süreyi koruyacağından bu bildirimi takip eden dönemin sonuna kadar dava açma hakkı saklı tutulmuş sayılır. Bu gibi durumlarda akdin başlangıcı olan ayın kirasının ihtirazi kayıtla alınıp alınmaması önemli değildir. Bu cihet kamu düzenine ilişkin olduğu için davalı tarafça ileri sürülme şartı aranmaksızın mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir.
Davanın süresinde açılıp açılmadığının tespiti için öncelikle akdin başının süresinin böylece sona eriş tarihinin bilinmesi icabeder. Davacının bu tarihleri bildirmesi gerekir. Davalı karşı çıkarsa bu cihetin bir hadise olarak çözümlenmesi, bu konuda tanık dahil taraf delillerinin toplanması gerekir.
Sözleşmede tahliye isteği halinde belirli bir süre önce kiracıya bu isteğin ihbar edilmesi şart koşulmuşsa ona uyulmak gerekir. Bu ihbarın yazılı yapılması öngörülmemişse sözlü yapılmasıda mümkündür. Ancak davacının bunu ispat etmesi icabeder.
Taraflar arasında yazılı kira sözleşmesi yoktur. Taraf vekillerinin imzalı beyan ve kabullerine göre aktin başlangıç tarihi 1 Ocaktır. Davacı kiraların her sene Ocak ayında arttırılması nedeniyle aktin süresinin bir yıl olduğunu, davalılar ise süresiz olduğunu ileri sürmüşlerdir. Bütün sorun akdin süreli veya süresiz olduğunun tespitinde toplanmaktadır. Bu durumda akdin süresinin bir yıl olduğunun ispat külfeti davacıya düşer. Davacı bu konuda kiranın her sene Ocak ayınca arttırıldığını gösteren kiraların yatırıldığı banka hesap özetlerine dayanmış başka delil bildirmemiştir. Davalı tarafından ibraz edilen ve önceki malik tarafından ona keşide edilen 23.10.1980 tarihli ihtarnamede akdin süresiz olduğu açıklanmıştır. Bu husus davacının karşı çıktığı gibi savunmanın genişletilmesi mahiyetinde değildir. Kaldı ki dava açma hakkına ilişkin bu hususun her zaman ileri sürülmesi mümkün olduğu gibi re'sen de nazara alınması gerekir. Davacı bu yeri sonradan satın aldığına göre ilk malikin tüm haklarına halef olur. dava açıldığı yıla nazaran 1.1.1998 tarihi itibariyle Borçlar Kanununun 262. maddesinde belirtildiği gibi üç ay öncesini kapsar şekilde ihtar tebliğ edilmediğinden süresinde açılmadığından süre yönünden davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilerek tahliye kararı verilmesi doğru değildir.
Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle hükmün BOZULMASINA ve istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine 14.12.1998 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy