(6570 S. K. m. 7)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kâğıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Karar: Dava 2 haklı ihtar nedeniyle kiralananın tahliyesi istemine ilişkindir. Mahkeme davayı red etmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz olunmuştur.
Bir kira yılı içinde yapılmış iki haklı ihtara dayanan tahliye davasının kiralayan tarafından açılması gerekir. Kiralayan durumunda olmayan malikin bu davayı açabilmesi için önce kiracıya ihtar tebliğ ettirerek kira bedellerinin kendisineödenmesini istemesi ondan sonra ihtarları göndermesi gerekir. Dava hakkına ilişkin olan bu hususun mahkemece kendiliğinden nazara alınması icab eder.
Bu davanın 6570 sayılı yasanın 7/e maddesi ve yerleşmiş içtihatar uyarınca akdin hitamını izleyen bir ay içinde açılması zorunludur. İhtarlar dava şartı olduğu için süre kesme niteliğine haiz değildir. Süre konusu kamu düzenine ilişkin olması sebebiyle re'sen gözetilmesi gerekir.
İhtarların bir kira yılı içinde muaccel hale gelmiş (istenebilir durumu almış) değişik ayların kirasına ilişkin olarak en az iki defa kiracıya tebliğ edilmesi haklılığı içinde ödemelerin ihtarların tebliğinden önce yapılmaması şarttır. Tebliğden sonra yapılan ödemelerin hukuki değeri yüktür. İhtarlar tebliğ ile hukuki sonuç doğuracağından ödemelerde tebliğ tarihinin esas alınması şarttır. Keşide tarihi sadece muacceliyet bakımından önem taşımaktadır. Zira muaccel olmayan (henüz ödenmesi gerekmeyen) kira parasının istenmesi mümkün değildir.
Süresiz akitlerde ve kira bedelinin senelik ödenmesi gereken hallerde iki haklı ihtar oluşmaz.
OLAYIMIZDA: 1.10.1988 başlangıç tarihli 15 ay süreli kira sözleşmesi davalı ile dava dışı Ş.S. varisleri ile A.A. vekili H.M. arasında yapılmıştır. Davacı kiralayan durumunda değildir. 2 haklı ihtara dayanan tahliye davalarının mahkemenin kabul ettiği gibi kiralayan tarafından açılması gerekmekte ise de yeni malik, eski malikin halefi olarak da 2 haklı ihtar nedeniyle tahliye davası açabilir.
Nitekim davacı da yeni malik olduğundan bahisle davayı açmış ve temyiz dilekçesine de tapu kayıt suretini eklemiştir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş; davacının tek başına malik olup olmadığının saptanarak malik ise taraf delilleri toplanarak işin esası hakkında bir karar vermekten ibaret iken yazılı gerekçe ile red kararı verilmesi hatalı olmuştur.
Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 9.6.1999 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy