(6570 S. K. m. 7)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava işyeri ihtiyacı nedeniyle kiralananın tahliyesi istemine ilişkin olup, mahkemece kısmen tahliyeye karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı, kiralananı kızının diş hekimi olması nedeniyle muayenehane olarak kullanacağından bahisle tahliyesini istemiştir.
Davalı ise davanın süresinde açılmadığını, ihtiyacın gerçek ve samimi olmadığını, davacının kızının halen çalıştırdığı bir muayenehanesi olduğunu, davanın reddi gerekeceğini savunmuştur. Mahkemece kiralananın kısmen tahliyesine karar verilmiştir.
1 - Dosya kapsamına, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerekçeye göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.
2 - İşyerine ilişkin tahliye davalarında ihtiyaçlının kirada olması halinde ihtiyacın kabulü için ihtiyaçlının ya tahliye tehdidi altında bulunması veya kiralananın yapılacak iş için daha üstün nitelikte, hiç olmazsa çalışılan yerle eşdeğer vasıfta bulunması gerekir. Eşdeğerlik halinde mülkiyet hakkının üstünlüğü nazara alınarak aynı işin kiralananda yapılmasında ihtiyaçlının tercihi esas alınır. Tehdit ve üstünlük koşullarından birinin varlığı ihtiyacın kabulü için yeterlidir. İkisinin bir arada bulunması gerekmez.
Tahliye tehdidinin varlığı ileri sürülmemişse mahkemece bu cihet re'sen araştırılamaz. Çünkü mahkemenin, ileri sürülmeyen bir husus hakkında inceleme yapması mümkün değildir. Ancak açıkça kiralananın üstün vasıfta olduğu belirtilmesine dahi ihtiyaç iddiasının içinde bu isteğin varlığını kabul etmek gerekir. Üstünlük vasfı uzman bilirkişi aracılığı ile halen ihtiyaçlının çalıştığı yer ile kiralananda keşif yapılacak iş yönünden her iki işyerinin kıyaslaması suretiyle saptanır.
Davacı kiralananı kızının muayenehane ihtiyacında kullanacağını bildirmiş, davalı ihtiyaçlının adresini gösterdiği yerde iş yaptığını savunmuş bulunduğuna göre öncelikle ihtiyaçlının halen başka bir yerde iş yapıp yapmadığının tesbiti, şayet başka yerde muayenehanesi varsa yukarıdaki esaslara göre gerekli inceleme yapıldıktan sonra sonucuna göre karar vermek gerekirken noksan inceleme ile tahliye kararı verilmesi hatalıdır.
Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle temyiz itirazlarının kabulü ile HUMK. nun 428. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 11.11.1999 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy