(3194 S. K. m. 17) (4721 S. K. m. 732)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı önalım davasına dair karar davacı tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz edilmiş ancak davanın değeri hüküm tarihi itibariyle 10 bin YTL'den az olduğundan duruşma isteğinin reddine karar verilmiş olup dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava önalım hakkı nedeniyle davalıya satılan payın iptal ve tescili isteğine ilişkindir. Mahkeme görevsizlik kararı vermiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Taşınmaz mülkiyetinin kanundan doğan kısıtlamalarından olan önalım hakkı, paydaşlardan birinin payını tamamen veya kısmen üçüncü sahsa satması halinde diğer paydaşlara o payı öncelikle satın alma imkanı veren kurucu yenilik doğuran bir haktır. Önalım hakkı paylı mülkiyete konu payın üçüncü şahsa satılması ile kullanılabilir hale gelir. Satım akti satıcı ve alıcının birbirine uygun müşterek iradeleri ile tamam olur.
Olayımızda, önalım hakkına konu edilen payın ilişkin bulunduğu taşınmazın paydaşlarından Kepez Belediyesi adına kayıtlı olan payın 21.4.1998 tarihli encümen kararı ile 3194 Sayılı İmar Yasasının 17. maddesi uyarınca almak isteyen davalının dilekçesine istinaden satışına karar verilmiş, davalı belirlenen satış bedelini yatırdıktan sonra pay satışı tapuda 31.7.1998 tarihinde yapılmıştır. Davacı bu pay satışına dayanarak önalım hakkını kullanmış, payın iptal ve tescilini istemiştir. Satış tarafların serbest iradeleri ile yapılmıştır. Pay temliki gerçek bir satım akdine dayanmaktadır. Satım akdinin dayanağı olan encümen kararında önalım hakkının kullanılmasını engelleyici bir tahsis işlemi söz konusu değildir. Söz konusu encümen kararı satış işlemine ilişkindir. Davacının isteği satım akdinin dayanağı olan encümen kararının iptali değil, tapuda gerçekleştirilen satış nedeniyle davalıya satılan payın önalım hakkı nedeniyle iptal ve tesciline ilişkindir. Bu durumda mahkeme görevli olduğundan yargılamaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi hatalı olduğundan davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA ve istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 26.04.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy