(6570 S. K. m. 7) (818 S. K. m. 270)
Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan tahliye davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup, gereği görüşülüp düşünüldü.
Uyuşmazlık, işyeri ihtiyacı nedeniyle kiralananın tahliyesine ilişkindir. Mahkemece hasılat kirası hükümlerine tabi kiralanan hakkında süresinde dava açılmış olması nedeniyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekillerince temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, dava dilekçesinde, davalının müvekkiline ait V... B... Tesisleri'nde 01.07.2001 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiracı olduğunu, davacının kiralananı turizm irtibat bürosu, basın merkezi ve Ihlara Vadisi'nin turistik açıdan daha iyi tanıtılması ve temsil edilmesi için turizm okullarına yönelik staj eğitim ve tanıtım merkezi olarak kullanacağından ihtiyacının bulunduğunu, bu konuda davalıya ihtarname gönderilmesine rağmen sonuç alınamadığını belirterek, davalının kiralanandan tahliyesini talep etmiştir. Davalı vekili, ihtiyacın samimi olmadığını, davacının daha önce 26.05.2005 tarihinde gönderdiği ihtarname ile kiralanan tesisin yıkılarak vadiye uyum sağlayacak şekilde yeniden yapılacağından sözleşmenin yenilenmeyeceğini bildirdiğini, 18.04.2006 tarihli ihtarnamesinde kiralananı kendisi işleteceğinden söz ettiğini, dava dilekçesinde ise başka ihtiyaç sebeplerine dayandığını, davacının yakın zamanda başka bir işletmeyi ihale ile başkasına kiraladığını, davacının asıl amacının davalının tahliyesini sağlamaya yönelik olup, dayandığı ihtiyaç sebebinin de belediye görevleri arasında sayılmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davada dayanılan ve hükme esas alınan 01.07.2001 başlangıç tarihli ve 4 yıl 11 ay süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede kiralanan V... B... Tesisleri olarak tanımlanmıştır. Kiralanan avize, davlumbaz, mermer tezgah, aynalar ve masaları ile birlikte davalıya kiralanmış tesisteki diğer demirbaşların işletmeciye ait olduğu, sözleşmenin teslim edilen demirbaş eşya bölümünde belirtilmiştir. Kiralanan taşınmazın sözleşmede sayılan demirbaşları ile kiraya verilmiş olması kira ilişkisini hasılat kirası olarak nitelendirmek için yeterli değildir. Borçlar Kanunu'nun 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen hasılat kirasından söz edilebilmesi için hasılat getiren bir taşınır ya da taşınmaz mal, ticari işletme ya da hakkın kira ilişkisinin konusunu oluşturması, burasının demirbaşları ve işletme hakkı ile birlikte kiraya verilmiş olması gerekir. Bu konuda mahkemece yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Öncelikle kiralananın işletme hakkıyla birlikte kiralanıp kiralanmadığı ve işletme ruhsatının kimin adına olduğu üzerinde durulmamıştır. Öte yandan, kiralanan tesis niteliğinde olup, sözleşme kapsamından açık alanının bulunup bulunmadığı ve musakkaf yapılarının niteliği belli değildir. Bu durumda mahkemece belediye mücavir alanında kaldığı bildirilen kiralanan üzerinde keşif yapılarak öncelikle kiralananın niteliğinin, musakkaf ya da gayrimusakkaf olup olmadığının, kiralananın galip vasfının belirlenmesi, uyuşmazlığın çözümünde Borçlar Kanunu'nun adi kira mı, hasılat kirası mı hükümlerinin, yoksa 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Yasa'nın mı uygulanacağının saptanması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile HUMK'nun 428. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 29.01.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy