(818 S. K. m. 248)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar Dairemizin 11.12.2007 gün ve 11283-13661 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmesi üzerine bu defa davalı tarafından yasal süresinde karar düzeltme isteminde bulunulmuş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Uyuşmazlık kiralananda yapılan tadilat ve tesisler sonucu oluşan akde aykırılık nedeniyle tahliye istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne dair kararın Dairemizce onanması üzerine bu defa davalı karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Davada dayanılan ve hükme esas alınan 01.11.1998 başlangıç tarihli ve beş yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede kiralananın eğitim ve öğretim tesisi olarak kullanılacağı belirlenmiş ve bu amaç doğrultusunda sözleşmenin özel şartlar bölümünün 8. maddesinde kiracı tarafından hazırlanan projede belirtildiği şekilde üzerindeki binaların ve müştemilatın oturulacak ve kullanılacak şekilde onarım, bakım ve gerekli düzenlemelerin yapılacağı, yapılacak tadilat ve eklerin kiralayan Kurumun onayına bağlı olduğu kararlaştırılmıştır. Kira sözleşmesi bu şekilde kurulup sürmekte iken üniversitenin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kiracı tarafından iyileştirme yapıldığı, mevcut tesislerin ıslah edilip onarıldığı ve yeni tesislerin yapıldığı konusunda da uyuşmazlık yoktur.
Davalı kiracı Üniversitenin kullanma amacına yönelik gerekli düzenlemeleri, iyileştirmeleri ve yeni tesisleri yaptıktan sonra davacı idarenin bağlı olduğu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na yazdığı 24.09.2002 tarih ve 2280 sayılı yazı ile "kiralanan yer terk edilmiş ve harap vaziyette iken Üniversitenin eğitim ve öğretim yapmasına imkan verecek fiziki şartların 3 trilyon TL'ye varan bir harcama ile yeni tesislerde yapmak suretiyle gerçekleştirildiği Üniversitenin İstanbul Büyükbakkalköy hudutları içerisindeki yeni yerine taşınmasının ancak asgari 3-4 yıl içerisinde gerçekleşebileceğini, bu nedenle 01.11.2003'te sona erecek olan kira sözleşmesinin öğretim ve eğitimin aksamaması bakımından aynı koşullarla (5) beş yıl daha uzatılmasının gerekli olduğu" ifadelerine yer verilerek süre uzatma talebinde bulunmuştur. Davalı kiracının bu talebi Davacı İdare tarafından olumlu karşılanarak 31.10.2003 tarih ve 113/1070 sayılı karşılık yazısında sözleşmenin 01.11.2003 tarihinden itibaren bir yıl daha uzatılmasına karar verildiği bildirilmiştir.
Taraflar arasındaki bu yazışmalardan kiralanan taşınmaz üzerindeki mevcut tesislerin onarımları ve yeni ilave tesisler yapıldıktan sonra sözleşmenin sona erdiği tarih olan 01.11.2003 tarihinden itibaren yeni kira parası da belirlenmek suretiyle akdi ilişki yenilenerek bir yıl süreyle uzatıldığı anlaşılmıştır. Böylece kira sözleşmesi bu oluşan duruma göre 01.11.2004 tarihine kadar yenilenmek suretiyle uzatılmıştır.
Tarafların her ne kadar temyiz aşamasında delil sunma olanakları bulunmamakta ise de davanın esasını etkileyen resmi nitelikteki belgeler yargılamanın her aşamasında sunulmasına yasal bir engel bulunmamaktadır. Davalı kiracı Üniversitenin ekte sunduğu 15.05.2003 tarihli ihale şartnamesinde dava konusu kiralanan 138, 229 ve 346 parseller üzerinde betonarme binaların mevcudiyeti açıkça belirtilmiştir. Başka bir anlatımla davalı idare bu haliyle ihale şartnamesi hazırlamıştır ve açık artırmaya çıkartılmıştır. İhale şartnamesinin düzenleme tarihi olan 15.05.2003 tarihinden sonra 01.11.2003 tarihinden itibaren sözleşme bir yıl süreyle yenilenmiştir.
Kira sözleşmesinde kiralanan üzerine yapılacak tesisler davacı idarenin onayına bağlanmış olup söz konusu tesislerin yapılmasından haberdar olunması nedeniyle davacı idarenin icazetinden bahsedilemez ise de akdi ilişki 01.11.2003 tarihinden itibaren yenilendikten sonra özellikle yukarıda açıklandığı üzere davacı idare tarafından hazırlanan ihale şartnamesinde tesislere de değer biçilmek suretiyle ihale bedeli belirlenerek ihaleye çıkarıldıktan sonra önceki dönemde ileri sürülmeyen akde aykırılık iddiasının ve bu olgunun varlığının yıllar önce bilinmesine rağmen akdi ilişki yenilendikten ve aradan bir kira yılından fazla bir zaman geçtikten sonra önceki olgulara dayanılarak dava açılmış olması iyi niyet kuralıyla bağdaşmaz ve hakkın kötüye kullanımı olarak değerlendirmek gerekir. Bilindiği üzere bir hakkın kötüye kullanılmasını kanun himaye etmez. Açıklanan bu durum karşısında davanın reddi gerekirken yazılı şekilde kabul kararı verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerektiği bu defa yapılan incelemeden anlaşılmakla davalının karar düzeltme isteminin kabulüyle Dairemizin 11.12.2007 gün ve 11283 - 13661 sayılı onama kararının kaldırılarak mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 11.12.2007 gün ve 11283 - 13661 sayılı onama kararının kaldırılmasına, yerel mahkemenin 24.04.2007 gün ve E:2004/1658, K:2007/819 sayılı kararının BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 27.03.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy