ÖZET: HAKSIZ EYLEMDEN DOĞAN ZARARIN TAZMİNİNE İLİŞKİN DAVA, ZARAR GÖRENİN ZARARI VE ZARAR VERENİ ÖĞRENDİĞİ TARİHTEN İTİBAREN BİR SENE VE HER HALDE HAKSIZ FİİL TARİHİNDEN İTİBAREN ON SENEDE ZAMANAŞIMINA UĞRAR. TACİR SAYILAN DAVACININ BASİRETLİ TACİR OLARAK, HASAR TESPİT TUTANAĞI İLE HABERDAR OLDUĞU ZARARI NEDENİYLE BİR YILLIK SÜRE İÇİNDE DAVA AÇMASI GEREKTİĞİNDEN, BU SÜREDE AÇILMAYAN DAVANIN ZAMANAŞIMI YÖNÜNDEN REDDİ GEREKİR.
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Dava, haksız eylem sonucu uğranılan zararın giderimi için girişilen icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece istem kabul edilmiş, kararı davalı temyiz etmiştir.
Davacı vekili, davalıya ait aracın davacıya ait aydınlatma direğine çarparak hasar verdiğini, hasar bedelinin tahsili için girişilen icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini istemiştir. Davalı zamanaşımı definde bulunmuştur.
Mahkemece zamanaşımı definin reddine ve istemin kabulüne karar verilmiştir.
Davacı TTK’nın 18. maddesi uyarınca tacirdir. Dava konusu olay 08.12.2000 günü meydana gelmiş ve aynı tarihli hasar tespit tutanağı davacı çalışanları tarafından düzenlenerek hasarın ayrıntısı ile hasara sebebiyet veren aracın plakası hasar tespit tutanağında belirtilmiştir. Davacı bu haliyle fiili ve faili hasar tespit tutanağının düzenlendiği tarihte öğrenmiş bulunmaktadır.
Uyuşmazlık haksız eylemden kaynaklanmakta olup BK’nın 60. maddesi uyarınca, haksız eylemden doğan zararın tazminine ilişkin dava, zarar görenin zararı ve zarar vereni öğrendiği tarihten itibaren bir sene ve her halde haksız fiil tarihinden itibaren on senede zamanaşımına uğrar. Somut olay 08.12.2000’de meydana gelmiş, aynı günlü hasar tespit tutanağı ile zarar ve zarara sebebiyet veren tespit edilmiştir. Davacı buna karşın 27.03.2008 gününde icra takibine girişmiş, davalı ise süresinde verdiği borca itiraz dilekçesinde zamanaşımı definde bulunmuş; eldeki dava 27.03.2009 gününde açılmış, davalı buna karşın yine zamanaşımı definde bulunmuştur.
Davacı tüzel kişi tacirdir. TTK’nın 18. maddesinde anlamında tacir sayılan davacının basiretli tacir olarak hasar tespit tutanağı ile haberdar olduğu zararı nedeniyle zarar veren hakkında Borçlar Kanununun 60. maddesinde belirtilen bir yıllık zamanaşımı süresi içersinde icra takibine girişmesi veya dava açması gerekir. Tacir olanlar için dava açma konusunda emir vermeye yetkili makamın olur tarihinin zamanaşımı süresinin başlangıcı için esas alınması doğru değildir. Zira, tacirler basiretli davranmak, işletmeleri ile ilgili zararların takibinde gerekli özeni göstermek durumundadırlar. Şu durumda, davanın zamanaşımından reddi gerekir.
Mahkemenin bu yönü gözetmeden verdiği karar usule ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
S o n u ç: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle davalı taraf yararına (BOZULMASINA); peşin alınan harcın istek halinde ilgilisine iadesine, 28.06.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy