Mahkemesi : Akçaabat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Tarihi : 21/12/2011
Numarası : 2010/50-2011/685
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılardan M.. F.. ile A.. K.. ve arkadaşları tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Dava niteliği ve içeriği itibariyle taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın aidiyetinin tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve soruşturma, toplanan deliller hüküm vermeye yeterli değildir.
Öğretide ve uygulamada kararlılık kazanan görüşlere göre davada yöntemine uygun biçimde taraf koşulunun oluşturulmamış olması başlı başına bozma nedenidir. Muhtesat aidiyetinin tespiti davalarında ortaklığın giderilmesi davasının yargılaması sırasında muhtesatın davacı tarafça meydana getirildiği açıkça kabul edenler dışında kalan ve muhtesatın üzerinde bulunduğu taşınmazda paydaş olan tüm tapu maliklerinin davada taraf olmaları zorunludur. Dosya içeriğindeki tapu kaydından davaya konu...parsel sayılı taşınmazın müşterek mülkiyet hükümleri uyarınca paylı olarak tapuya kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. Ne var ki, taşınmaz paydaşlarının mirasçılarını gösterir veraset ilamı dosya içinde bulunmadığı gibi, temyiz aşamasında getirtilen ortaklığın giderilmesine ilişkin dava dosyasında da mirasçılık belgesi bulunmadığından o davada da sağlıklı şekilde taraf teşkili yapılıp yapılmadığı belli değildir. Bu durumda tapu kayıt maliklerinin taraflar dışında başka mirasçısı bulunup bulunmadığı, başka mirasçısı varsa bunların ortaklığın giderilmesi davasının yargılaması sırasında davaya konu muhtesatın davacı tarafa ait olduğunu kabul edip etmedikleri anlaşılamamaktadır.
Hal böyle olunca; davada taraf koşulunun oluşup oluşmadığı belli değildir. Taraf koşulu kamu düzenine ilişkin olup mahkemece kendiliğinden araştırılması gerekir. Taraf koşulunun oluşup oluşmadığı belirlenmeden eksik araştırma ve soruşturma ile hüküm verilemez.
O halde, öncelikle tapuda malik görünen tüm paydaşların mirasçılarını gösterir veraset ilamı taraflardan istenilerek dosya içine alınmalı, daha sonra ortaklığın giderilmesine ilişkin dava dosyası getirtilmeli, adı geçenin taraflar dışında başka mirasçısı varsa bunların ortaklığın giderilmesi davasının yargılaması sırasında muhdesatın davacı tarafa ait olduğunu açık bir biçimde kabul edip etmedikleri duraksamasız belirlenmeli, muhtesatın davacı tarafa ait olduğunu kabul etmeyen başka mirasçı bulunuyorsa bunların davada taraf olmalarının zorunlu olduğu düşünülerek davada taraf olarak yer almaları sağlanmalı, yargılamaya geldiklerinde davaya karşı diyecekleri, delilleri sorulup saptanmalı, gösterecekleri deliller toplanmalı, toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm verilmeli, yargılama sonunda hükmedilecek karar ve ilam harcı ile avukatlık ücreti de taşınmazda davacı tarafın da paydaş olduğu, davanın konusunun davalı payına isabet eden muhdesat değeri olduğu göz önünde tutularak belirlenmelidir.
Mahkemece taraf koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılmaksızın eksik araştırma ve soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, az yukarıda isimleri geçen davalıların temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre de sair yönlerin incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde davalılardan M.. F.. ile A.. K.. ve arkadaşlarına iadesine, 18.07.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy