Mahkemesi : Mersin 1. İş Mahkemesi
Tarihi : 14/01/2014
Numarası : 2009/780-2014/5
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile davalı A.. D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istenilmekle temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin 27/10/2005 tarihinde davalılardan A.. İçecek San. ve Dış Tic. A.Ş.'de satış temsilcisi olarak çalışmaya başladığını, 17/05/2007 tarihli protokol gereği iş yerinin diğer davalı A..D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'ye devredilmesi nedeniyle adı geçen şirkete bağlı olarak çalışmaya devam ettiğini, iş akdinin 30/11/2008 tarihinde işverence feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai, yıllık ücretli izin, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Davalı A..D..G..ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti. vekili, davacının kendi isteğiyle işten ayrıldığını, müvekkili şirketten herhangi bir alacağının bulunmadığını ve buna ilişkin ibraname imzalandığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı A.. İ..San. ve Dış Tic. AŞ. ise cevap vermemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda davacının, 15/11/2008 tarihinde davalı A..D..Gıda ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'ye sunduğu dilekçesi ile 30/11/2008 tarihi itibariyle iş yerinden ailevi sebeplerden dolayı istifa edeceğini bildirdiği anlaşılmaktadır. Yine dosya kapsamından davacının, 03/02/2005 tarihinden 17/05/2007 tarihine kadar davalı A..İ.. San. ve Dış Tic. AŞ.'de çalıştığı, diğer davalı A..D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'de istifa ettiği 30/11/2008 tarihine kadar çalışmaya devam ettiği; davacının bahsi geçen istifa dilekçesini, işveren tarafından yapılan manevi baskı sonucunda verdiğini ve dilekçenin serbest iradesiyle alınmamış olduğunu iddia ettiği; dava dışı Mey İçki San. Ve Tic. AŞ'nin mahkemeye gönderdiği yazıda ise, A.. D..Gıda ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'nin kendi distribitörü olduğunu, ancak daha sonra bu distribitörlüğü dava dışı G.. İnş. Malz. Tütün Mam. Alkollü İçecekler Gıda Mad. Paz. Sat. T San.Ltd. Şti.'ye devrettiğini bildirdiği görülmektedir.
İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, iş yerinin veya bir bölümünün devrinde, devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı yasanın 3. fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sorumlu olduğu hükme bağlanmıştır.
Değinilen yasanın 120. maddesi hükmüne göre, 1475 Sayılı Yasanın 14. maddesi halen yürürlükte olduğundan, iş yeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, iş yerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi iş yeri veya iş yerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, iş yerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.
4857 Sayılı Yasanın 6. maddesinde yazılı olan "hukuki işleme dayalı" ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli; yazılı, sözlü ve hatta zımni bir anlaşma da yeterli görülmelidir.
İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde iş yeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkanı vermez.
Bu açıklamalar ışığında, iş hukukunda iş yeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. Iş yeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. 1475 Sayılı Yasanın 14. maddesinin 2. fıkrasında, devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 Sayılı Yasanın 6. maddesinde sözü edilen devreden işveren için öngörülen iki yıllık süre sınırlaması kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı iş yeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.
Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden son işveren sorumlu olup devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.
İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 Sayılı Yasanın 6. maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken ve müteselsilen sorumlu olup devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süre ile sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları nedeniyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumlu olacaktır.
Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda mahkemece yapılacak iş; bu iş yerinin A.. D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'den G..İnş. Malz. T.. M... A.. İçecekler G.. Mad. Paz. Sat. T San. Ltd. Şti.'ye devredilip devredilmediğini araştırmak; devir işlemi varsa, davacının A.. D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'den 30/11/2008 tarihinde istifa ettiği, dava dışı G.. İnş. Malz. T.. M... Al.. İ.. G.. Mad. Paz. Sat. T San. Ltd. Şti.'de 02/12/2008 tarihi itibariyle çalışmaya başladığı dikkate alındığında istifanın gerçek bir istifa iradesi taşıyıp taşımadığını tespit etmek ve davacı ile G..İnş. Malz. T..M... A.. İçecekler G..Mad. Paz. Sat. T San. Ltd. Şti. arasındaki iş akdinin 08/12/2009 tarihi itibariyle sona erdiği de gözetilerek iş akdinin sona eriş şekline göre davacının kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığını belirlemek; iş akdinin 08/12/2009 tarihi itibariyle kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde sona erdiğinin anlaşılması halinde, davalı A.. D.. G.. ve İth. Mad. Tic. Ltd. Şti.'yi 30/11/2008 tarihine kadar olan hizmet süresi ve ücreti esas alınarak davacının bu tarihe göre hak edebileceği kıdem tazminatından sorumlu tutmak; diğer davalı A..A.Ş.'yi ise, davacının 17/05/2007 tarihine kadar olan hizmet süresi ve ücreti itibariyle ve ayrıca adı geçen davalı şirket tarafından davacıya ödenen kıdem tazminatı tutarını da faizi ile birlikte mahsup etmek suretiyle sorumlu tutmak; ihbar tazminatı ve yıllık izin alacağından son işveren sorumlu olacağından yıllık izin ücreti talebinin reddine karar vermek; iş yeri A.. Ltd. Şti.'den G..Ltd. Şti.'ye devredilmemiş ise şimdiki gibi karar vermek olmalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davacı ve davalı Alfa Ltd. Sti'ne iadesine, 03/07/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy