Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava Türü : İşe İade
YARGITAY İLAMI
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
İş sözleşmesinin davalı işveren tarafından geçerli neden olmadan feshedildiğini belirten davacı işçi, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili, davacının kendi işçileri olmadığını belirterek husumet itirazında bulunmuş diğer davalı şirket tarafından davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini savunmuştur.
Davalı ... İnş. Ltd. Şti vekili ise davacının iş sözleşmesinin davacının yurt dışında iş bulması nedeniyle karşılıklı feshedildiğini ve davacıya ... 5. Noterliği kanalıyla 30.10.2014 tarih .... yevmiye nolu ihtarname ile işe davet ihtarında bulunduklarını, davacının 07.11.2014 tarihinde işe başlama dilekçesi verdiğini 11.11.2014 tarihinde SGK'ya işe giriş bildirgesi verilmesine rağmen işe başlamadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacının hizmet cetvelinden 31.08.2014 tarihinde 18 kodu (işin sona ermesi) ile işten çıkarıldığı, 07.11.2014 tarihli ve davacı tarafından imzalı istifa dilekçesinden davacının 31.08.2014 tarihinde davalı alt işveren ihalesi sona erdiğinden ve yurtdışında iş bulduğundan istifa ettiğine ilişkin yazılı beyanının tespit edildiği, davalı işveren tarafından davacıya, ... 5. Noterliği 30.10.2014 tarih, .... yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiği, ihtarnamede davacının iş akdinin kendi rızası ile başka bir iş bulduğu gerekçesiyle sona erdiği ve işe geri dönmesi halinde yeniden işe başlatılacağının bildirildiği, bu ihtarnameden sonra davacının yeniden işe başlatıldığının dosya kapsamından tespit edildiği, davacı asilin 12.02.2015 tarihli duruşmada davalı ... İnşaat Ltd Şti' ne karşı yazılmış olan belgenin kendisine ait olduğunu, ancak bu dilekçeyi baskı ile imzaladığını, kendisinin siyasi nedenlerle işten çıkarıldığını, işten çıkarıldıktan sonra kıdem tazminatını almak için işyerine başvurduğunda kıdem tazminatını eksik ödeyip, bu belgeyi de imzalattıktan sonra kendisini tekrar işe aldıklarını, tekrar işe alındıktan sonra işyerinin sebepsiz olarak....' a taşınmak istendiğini daha sonra da periyodik olarak diğer ilçelerde çalışmasının istendiğini beyan ettiği, davacı tanıklarından.... ve....'ın yeminli beyanlarında işyerinde başka ilçelerde çalışma yönünde bir işyeri uygulaması olmamasına rağmen davacı gibi çalıştırmak istemediği işçilerin yerlerini değiştirmek suretiyle istifaya zorladığının beyan ettikleri, davacı tanıkları .... ve ...'ın ise davacının işten çıkarıldıktan sonra yeniden işe alındığını ve .... ve .... ilçelerinde çalıştırılmak istendiğini, davacının bu teklifi kabul etmemesi üzerine işten çıkarıldığını beyan ettikleri, davacının iş koşullarındaki değişikliği kabul etmemesi üzerine işten çıkarıldığı sonucuna varıldığı, davacı ile imzalanan 20.08.2012 tarihli iş sözleşmesinin 2. maddesinde " İşverenin Türkiye sınırları içindeki değişik işyerlerinde, işveren veya vekilin göstereceği yerlerde çalıştırılabilir." aynı sözleşmenin 3. maddesinde "Yapılacak İş: .... İli ...., ...., ... ve .... İlçeleri arıza onarım ve bakım işi" denildiği, bu itibarla; davalı şirketçe, geçerli değişiklik kaydına istinaden davacının aynı iş koşulları ve ücretle, .... ve .... ilçelerinde işe başlaması istenmesine rağmen, çalışmak istemeyen işçinin iş akdine son verilmesinin haksız ya da geçersiz fesih oluşturmayacağı, davacının haksız fesih iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Taraflar arasında 31.08.2014 tarihinde işverence gerçekleştirilen feshin geçerli olup olmadığı, bu hususun tespiti için açılan davanın yargılaması sırasında davacının işverenin işe daveti üzerine tekrar işbaşı yapıp kısa süreli çalışmasının önceki feshe etkisi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Sözleşmenin feshi tek taraflı bozucu yenilik doğuran bir irade beyanı olup, karşı tarafa ulaştıktan sonra tek taraflı olarak geri alınması mümkün değildir. İşverence dava sırasında yapılan davet daha önce gerçekleştirilen feshi ortadan kaldırmaz. Yargılama devam ederken, bazı durumlarda işveren fesihte yasal şartları yerine getirmediğini anladığında, açılan davayı sonuçsuz bırakmak için işçiyi işe davet edebilir. Yargılama sırasında işverenin işçiyi eski işine başlatma yönünde çağrısına işçinin olumlu yaklaşmaması, işe iade davasını olumsuz yönde etkilememelidir. İşçinin işverenin çağrısına icabet etmemesi, işe dönme konusunda gerçek niyetin taşımadığı şeklinde yorumlanmamalıdır. İşçinin açmış olduğu davanın sonucunda işe iadeyi sağlama çabası yasal bir hakkıdır. Açtığı davada yargı kararı güvencesi ile işe başlatılmasını isteme hakkına sahip olan işçi daveti kabul etmek zorunda bırakılmamalı, daveti kabul etmediği için açılan dava reddedilmemelidir. Özellikle davetin samimi olup olmadığı, açılan davayı etkisiz bırakıp bırakmayacağı üzerinde durulmalı, işçinin bu konuda çekincesi dikkate alınmalı, mahkemece bu konuda taraflar dinlenmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir.
Somut olayda davacı, işverence gerçekleştirilen ve geçerli bir nedene dayanmadığı dosyadaki delillerden anlaşılan feshin geçersizliğinin tespiti için dava açtıktan sonra işverenin daveti üzerine 11.11.2014 tarihinde yeniden işbaşı yapmıştır. Ancak çok kısa bir süre çalışıp herhangi bir objektif ve nesnel neden gösterilmeksizin geçersiz fesih öncesi işi yerine başka bir ilçedeki işte çalışmasının istenilmesi üzerine işten ayrılmıştır. Somut uyuşmazlıkta feshin geçersizliğine ilişkin dava işverence kabul edilmediğine ve geçersiz feshin sonuçlarını ortadan kaldırmak için işverence yapılan davetin eldeki uyuşmazlığa etkisi bulunmayacağı ve gerçek anlamda işe başlatılma bulunmadığı anlaşıldığından, davanın kabulü yerine yazılı gerekçe ile reddi hatalıdır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, 4857 sayılı İş Yasasının 20/3. maddesi uyarınca mahkeme kararı bozulup ortadan kaldırılmış ve Dairemizce aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının ... İnş. Elekt. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. işyerine İŞE İADESİNE,
3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı ... İnş. Elekt. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nce süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının her iki davalı müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak kaydı ile miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5. Alınması gereken 27,70 TL harçtan peşin yatırılan 25,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 2,50 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
6. Davacının yapmış olduğu 183,45 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalıların yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8. Artan gider ve delil avansının ilgilisine iadesine,
9. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davacıya iadesine, 09/12/2015 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.