Mahkemesi :İş Mahkemesi
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı vekili ; davacının 12.06.2014-19.12.2014 tarihleri arasında davalı şirkete ait örme işletmesi bölümünde işçi olarak çalıştığını, Teksif İş Sendikasına üye olduğunu, iş akdinin sendikal nedenle feshedildiğini öne sürerek feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine karar verilmesini ve sendikal fesih nedeniyle tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davacının iş aktinin düşük performans gerekçesiyle geçerli nedenle feshedildiğini ve sendikal tazminat talebinin yerinde bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davacı tanıklarının davacının sendika üyesi olması nedeniyle işten çıkarıldığını, davacının çalışkan biri olduğunu davalı tanıklarının ise davacının randıman düşüklüğü ve hatalı üretimden dolayı işten çıkarıldığını, diğer davalı tanığı İbrahim Özen'in ise performans düşüklüğü nedeniyle işten çıkarıldığını beyan ettikleri, davacının incelenen ücret bordrolarında prim teşviki aldığına dair ibarenin bulunduğu bu durumda davalının performans düşüklüğünün inandırıcı iddia olmadığı ancak sendikal nedenle sözleşmenin feshedildiğine dair davacı iddiasının da ispatlananmadığı gerekçesiyle feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiş işe başlatmama tazminatı davacının 4 aylık ücret tutarında belirlenmiştir.
Dosya içeriğine göre; davalı işveren tarafından fesih bildiriminde belirtilen "yapılan değerlendirme sonucu hizmetine ihtiyaç kalmadığı"na dair gerekçenin açık ve net olmadığı, işverence fesih bildiriminin yazılı olarak yapılması ve fesih gerekçesinin açık ve net belirtilmesi gerektiği yönündeki kurala uyulmadığı anlaşıldığından mahkemece feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle davalının bu yöndeki temyiz itirazları yerinde değildir.
Ne var ki; davacı feshin sendikal nedene dayalı olarak yapıldığını iddia etmiş olup mahkemece bu konuda yapılan araştırma hüküm kurmaya elverişli değildir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.
Sendikal tazminat 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinde düzenlenmiş, işçilerin işe alınmalarının, belli bir sendikaya girmeleri veya girmemeleri veya belli bir sendikadaki üyeliği korumaları veya üyelikten istifa etmeleri şartına bağlı tutulamayacağı ilk fıkrada hükme bağlanmıştır. Sözü edilen maddenin ikinci fıkrasında ise, işverenin, sendika üyesi
olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında, çalışma şartları veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayrım yapamayacağı kuralı getirilmiştir.
İşverenin, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca iş sözleşmesini sendikal nedenlerle feshetmesi halinde işçi, 4857 sayılı Kanunun 18, 20 ve 21 inci madde hükümlerine göre dava açma hakkına sahiptir. İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir. Ancak işçinin işe başlatılmaması hâlinde, ayrıca 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen tazminata hükmedilmez. İşçinin 4857 sayılı Kanunun yukarıdaki hükümlerine göre dava açmaması ayrıca sendikal tazminat talebini engellemez.
Dairemizce, sendikal tazminat davalarında ispat yükünün işçide olduğu hallerde, iş yerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısı, hangi tarihlerde üye oldukları, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığı, iş yerinde çalışmakta olan işçilerin bulunup bulunmadığı, aynı dönemde yetki prosedürünün işletilip işletilmediği, iş yerinde önceki dönemlerde toplu iş sözleşmelerinin bağıtlanıp bağıtlanmadığı, yeni işçi alınıp alınmadığı ve alınmışsa yeni işçilerin sendikalı olup olmadığı gibi hususlarla, işverence ekonomik veya teknolojik nedenlere dayalı bir fesih yoluna gidilmesi durumunda teknik yönden bu durumun araştırılması gibi ölçütler belirlenmiştir.
Somut olayda, davacı 10.12.2014 tarihinde ... üye olmuş 19/12/2014 tarihinde de performans düşüklüğü gerekçesiyle iş aktine son verilmiştir. Mahkemece iş akdinin sendikal nedenle feshedildiği iddiasının ispatlanamadığı kabul edilerek sendikal tazminat isteği reddedilmiştir. Ancak dosya kapsamından davacının iddiasına yönelik bir araştırma yapılmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece yapılacak iş, davacının üyesi olduğu sendikaya müzekkere yazılarak davalı işyerinde örgütlenme faaliyetinin ne zaman başladığı, yetki prosedürü, fesih tarihi ve müzekkere tarihi itibariyle sendikaya üye olanların, varsa üyelikten çekilen işçilerin sayısı tespit edilmeli, davalı işverenden de işyerinde fesih tarihinde çalışan işçi sayısı, fesihten önceki ve sonraki 6 ay içerisinde işe alınanlar ve işten çıkartılanlar ile yeni işçi alınmışsa sendikalı olup olmadıkları, sendikadan istifa ettikleri halde işyerinde çalışmaya devam eden işçiler olup olmadığı somut olarak belirlenmelidir. Toplanan deliller dosya içeriği ve tanık beyanları ile birlikte bir değerlendirmeye tabi tutularak sonuca gidilmelidir.
Eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması hatalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davalıya yükletilmesine, 08.06.2016 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy